Matthew (Mam)
1
1:1b.MAT.001.001 Atzin te luˈn atzin tajlal t‑xeˈchil Jesucrist, a tzajnin tiˈj qtzan David ex tiˈj qtzan Abraham:
1:2b.MAT.001.002 Ante Abraham, ttata Isaac, a ttata Jacob, a ttata Judá junx kyukˈa ttziky ex titzˈin.
1:3b.MAT.001.003 Ante Judá tukˈa Tamar, ayeˈ kytata Fares tukˈa Zara. Ante Fares ttata Esrom, a ttata Aram,
1:4b.MAT.001.004 a ttata Aminadab, a ttata Naasón, a ttata Salmón.
1:5b.MAT.001.005 Ante Salmón tukˈa Rahab, ayeˈ ttata Booz, ex ante Booz tukˈa Rut, ayeˈ ttata Obed, a ttata Isaí.
1:6b.MAT.001.006 Ante Isaí, ttata David, a nmaq kawiltaq. Ante David ttata Salomón, a taljo t‑xuˈjlbˈin Urías.
1:7b.MAT.001.007 Ante Salomón ttata Roboam, a ttata Abías, a ttata Asa,
1:8b.MAT.001.008 a ttata Josafat, a ttata Joram, a ttata Uzías,
1:9b.MAT.001.009 a ttata Jotam, a ttata Acaz, a ttata Ezequías,
1:10b.MAT.001.010 a ttata Manasés, a ttata Amón, a ttata Josías,
1:11b.MAT.001.011 a ttata Jeconías kyukˈa txqantl titzˈin, a teˈ kyxi jtzˈoˈn aj Israel tzmax toj txˈotxˈ te Babilonia.
1:12b.MAT.001.012 Axsa toj Babilonia ante Jeconías ok te ttata Salatiel, a ttata Zorobabel,
1:13b.MAT.001.013 a ttata Abiud, a ttata Eliaquim, a ttata Azor,
1:14b.MAT.001.014 a ttata Sadoc, a ttata Akim, a ttata Eliud,
1:15b.MAT.001.015 a ttata Eleazar, a ttata Matán, a ttata Jacob,
1:16b.MAT.001.016 a ttata Jse, a tchmil Mariy, a tnana Jesús, a ok tbˈi te Crist, a skˈoˈnxix tuˈn Dios tuˈn tok te Kolil.
1:17b.MAT.001.017 Ikytziˈn, attaq kyajlajaj tyajil tzajnin tiˈj Abraham tzmaxiˈ tej tul itzˈje David; ex kyajlajaj tyajil tzajnin tiˈj David, tej kyxi jtzˈoˈn aj Israel tzmax toj txˈotxˈ te Babilonia. Ex attaq kyajlajaj tyajil tzajnin, atxix teˈ kyxi jtzˈoˈnxjal toj Babilonia tzmax tej tul itzˈje Crist.
1:18b.MAT.001.018 Atzin titzˈjlin Jesucrist ikytziˈn kyjaluˈn: Ante Mariy, a tnana, otaq bˈant tiˈj, tuˈn tmeje tukˈa Jse. Me tej naˈmtaqx kykubˈ kẍe junx, bˈeˈx ok tzˈaq tal Mariy, noq tuˈn tipin Xewbˈaj Xjan.
1:19b.MAT.001.019 Me ante Jse, a tuˈn toktaq te tchmil, tej tok tkaˈyin qa otaq tzˈok tzˈaq tal Mariy, kubˈ t‑ximin tuˈn tkubˈ tpaˈn tibˈ tukˈa, quˈn jun ichin tzˈaqle, ex kubˈ t‑ximin qa noq otaq skˈon Mariy tal. Me tkyˈeˈtaq tuˈn tel tqanil kywutzxjal, tuˈntzintla mi kubˈ kybˈinchinxjal mibˈin tiˈj Mariy; qalaˈ kubˈ t‑ximin tuˈn chebˈetaq tuˈn tkubˈ tpaˈn tibˈ tukˈa toj ewajil.
1:20b.MAT.001.020 Ex tzmataq nximin tiˈjjo lo, ok tyekˈin jun t‑angel qAjaw tibˈ te toj wutzikyˈ, ex xi tqˈmaˈn te: Jse, ay tyajil qtzan nmaq kawil David. Mi xobˈa tuˈn tjaw mejey tukˈa Mariy, quˈn atzin tal k‑itzˈjil nya tkˈwal jun ichin, qalaˈ tuˈn Xewbˈaj Xjan.
1:21b.MAT.001.021 Quˈn k‑itzˈjil jun tal qˈa, ex k‑okil tqˈoˈn tbˈi Jesús. K‑okil tbˈi ikyjo, quˈn kchi kletil xjal toj il tuˈn.
1:22b.MAT.001.022 O bˈaj tkyaqiljo lo, noq tuˈn tjapiˈn yol tzaj tqˈmaˈn qAjaw tuˈn yolil Tyol Dios ojtxe, tej tqˈma:
1:23b.MAT.001.023 Jun tal txin, a naˈmxtaq tlonte ichin, ex tzul itzˈje jun tal tal qˈa. Ex k‑okil juntl tbˈi Emanuel, a ntqˈmaˈn qa Dios qukˈa.
1:24b.MAT.001.024 Tej tjaw sakˈpaj Jse toj twatl, kubˈ tbˈinchin tzeˈnkuxjo otaq tqˈma t‑angel qAjaw te, ex bˈeˈx xi tkˈleˈn Mariy te t‑xuˈjil.
1:25b.MAT.001.025 Me mix i kubˈe kẍe junx, tzmaxiˈ tej tul itzˈje tnejil tal, a qˈa, a otaqxi tzˈok tzˈaq. Ex ok tqˈoˈn tbˈi Jesús.
2
2:1b.MAT.002.001 Antza itzˈje Jesús tojjo tal tnam Belén, toj txˈotxˈ te Judey, tej toktaq Herodes te nmaq kawil tojjo txˈotxˈ anetziˈn. I kanin tojjo tnam Jerusalén junjun ichin aj nabˈlqe, tzajninqe toj tjawitz qˈij,
2:2b.MAT.002.002 ex xi kyqanin: ¿Jaˈtzin taˈ nmaq kawil kye xjal aj Judiy, a ma tzˈitzˈje? Quˈn ma qliˈy tcheˈw te tqanil tojjo qtxˈotxˈa toj tjawitz qˈij, ex ma qo tzaja tzaluˈn tuˈn qkˈulin twutz.
2:3b.MAT.002.003 Atzaj teˈ tbˈinte Herodes, a nmaq kawil, bˈeˈx najx tnabˈl kyukˈa tkyaqilxjal toj Jerusalén.
2:4b.MAT.002.004 Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx i tzaj ttxkoˈn kykyaqil kynejil pale exqetziˈn xnaqˈtzil tiˈj tkawbˈil aj Judiy, ex xi tqanin kye: ¿Jaˈtzin tuˈn titzˈjetaq Crist?
2:5b.MAT.002.005 Aye nejinel kyxol aj Judiy xi kytzaqˈwin: Toj tnam Belén toj txˈotxˈ Judey, chi chiˈ. Quˈn ikytziˈn kyij ttzˈibˈin yolil Tyol Dios ojtxe. Chiˈ kyjaluˈn:
2:6b.MAT.002.006 Ante Belén, toj ttxˈotxˈ Judá, nya tal muˈẍ tnam te kyxol tkyaqil nmaq tnam kye aj Judiy. Quˈn toja, k‑elitze jun tnejil, a k‑okil kaˈyinte Ntanima, ayeˈ aj Israel, tzeˈnku jun kyikˈlel.
2:7b.MAT.002.007 Tuˈnpetziˈn, i tzaj ttxkoˈnte Herodes toj ewajil aye aj nabˈl, ex xi tqanin alkyexix qˈij, tej kylonte cheˈw.
2:8b.MAT.002.008 Ex bˈeˈxsin i xi tchqˈoˈn tzmax Belén, ex xi tqˈmaˈn kye: Ku kyxiˈy antza, ex kyxjelinxa wen tiˈjjo tal neˈẍ. Ajtzin knet kyuˈn, kysmaˈntza tqanil weˈy, tuˈntzin ex ikyx wejiˈy tuˈn nxiˈy kˈulil twutz.
2:9b.MAT.002.009 Tuˈntziˈn tyol Herodes, bˈeˈx i xiˈ aj nabˈl. Atzin teˈ cheˈw, a kyli toj tjawitz qˈij, nejnintaq kywutz ex tzmaxi weˈ, tej tkanin tibˈajjo ja, jaˈ taˈtaqjo tal kˈwal.
2:10b.MAT.002.010 Tej kylonte aj nabˈljo cheˈw tkubˈ weˈ, bˈeˈxsin i jaw tzalaj nimxix.
2:11b.MAT.002.011 Atzaj teˈ kyokx tuja, kyli tal kˈwal tukˈax tnana, a Mariy, ex bˈeˈx i kubˈ meje kˈulil twutz. Ex xi kyoyin qˈanpwaq, exsin storak ex jun kˈokˈjsbˈil, mir tbˈi.
2:12b.MAT.002.012 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, tzaj tyekˈin Dios kye toj kywutzikyˈ, tuˈn mi chi meltzˈaj jaˈ taˈtaq Herodes. Tuˈnpetziˈn, tojxi junxil bˈe i ajtz meltzˈaj, tej kyajtz.
2:13b.MAT.002.013 Tej kyajtz aj nabˈl, jun t‑angel qAjaw ok tyekˈin tibˈ toj twutzikyˈ Jse, ex xi tqˈmaˈn te: Kux jaw weˈksa. Chlentzjiy tal qˈa tukˈax tnana, ex kux cheˈxa toj txˈotxˈ Egipto, ex tenkja antza, tzmaxiˈ aj t‑xi nqˈmaˈn tey. Quˈn kjyol Herodes tiˈjjo tal qˈa, tuˈn tkubˈ bˈyet.
2:14b.MAT.002.014 Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx jaw weˈ Jse, ex xi tchleˈn tal kˈwal tukˈa toj qnikyˈin tukˈaxjo tnana, tuˈn kyxiˈ Egipto.
2:15b.MAT.002.015 Antza i tene, tzmaxiˈ tej tkyim Herodes. Bˈant ikyjo, noq tuˈn tjapiˈn a tqˈma qAjaw tuˈn yolil Tyol Dios ojtxe. Chiˈ kyjaluˈn: Tzmax Egipto, ktzajil ntxkon weˈ nkˈwalch.
2:16b.MAT.002.016 Tej tel tnikyˈ Herodes te, qa otaq kubˈ sbˈuˈn kyuˈn aj nabˈl, bˈeˈx tzaj tqˈoj kyiˈj. Ex bˈeˈx ex tqˈoˈn jun tkawbˈil, tuˈn kykubˈ bˈyetjo jniˈ kˈwal, a naˈmtaq kyjapin te kabˈe abˈqˈe, ayeˈ iteˈtaq toj Belén ex kykyaqil kojbˈil tiˈjile, tzeˈnku otaq kyqˈma aj nabˈl, qa otaq tzˈitzˈje jun nmaq kawil antza.
2:17b.MAT.002.017 Quˈn ikytzin japin bˈajjo, a kubˈ ttzˈibˈin Jeremías, a yolil Tyol Dios ojtxe. Chiˈ kyjaluˈn:
2:18b.MAT.002.018 Bˈijte jun tqˈajqˈojil wibˈaj toj Ramá, tzeˈnku jun oqˈil tukˈa nimx bˈisbˈajil. Nyakuj kyoqˈil kykyaqil txubˈaj aj Israel junx kyukˈa kyimnin ex kyukˈa itzˈqe, nchi oqˈ kyiˈj kyal, ayeˈ i kubˈ bˈyoˈn, ex mix aˈl nchewsin teˈ kykˈuˈj.
2:19b.MAT.002.019 Me teˈ otaqxi kyim Herodes, jun t‑angel qAjaw ok toj twutzikyˈ Jse, tej atxtaq toj txˈotxˈ Egipto, ex tqˈma:
2:20b.MAT.002.020 ¡Weˈksa! Ex qˈinxjiy tal kˈwal tukˈiy tukˈax tnana. Ku tmeltzˈaja toj txˈotxˈ te Israel, quˈn ma chi kyimjo aye kyajtaq tuˈn tkubˈ kybˈyoˈn tal kˈwal.
2:21b.MAT.002.021 Ex bˈeˈx jaw weˈks Jse; xi tiˈn tal kˈwal tukˈa tukˈax tnana tzmax toj txˈotxˈ te Israel.
2:22b.MAT.002.022 Me teˈ tbˈinte Jse, qa ataq Arquelao, a tkˈwal qtzan Herodes, toktaq te kawil te t‑xel qtzan ttata toj txˈotxˈ te Judey, mix xaˈyil, quˈn bˈeˈx xobˈ tuˈn t‑xiˈ antza. Me toj juntl wutzikyˈ ok qˈmaˈne te, tuˈn t‑xiˈ toj txˈotxˈ te Galiley.
2:23b.MAT.002.023 Atzaj teˈ tkanin antza, bˈeˈx i xiˈ najal toj tnam Nazaret toj txˈotxˈ te Galiley, tuˈntzin tjapin bˈajjo a kyqˈma yolil Tyol Dios ojtxe, qa tuˈn toktaq tbˈi Jesús, Aj Nazaret.
3
3:1b.MAT.003.001 Tbˈajlinxiˈ ilaˈ abˈqˈe, ul Juan, a Jawsil Aˈ, tojjo tzqij txˈotxˈ, jaˈ ntiˈ kynajbˈilxjal toj, tojx ttxˈotxˈ Judey. Me bˈeˈx i xiˈ nim xjal bˈilte, quˈn nyolintaq Juan tiˈj Tyol Dios,
3:2b.MAT.003.002 ex ntqˈmaˈntaq: Ku tajtz tiˈj kyanmiˈn, quˈn a Tkawbˈil Dios toj kyaˈj kyja tul laqˈe.
3:3b.MAT.003.003 Anteˈ Juan luˈn a kubˈ ttzˈibˈin Isaías, a yolil Tyol Dios ojtxe, tej tqˈmante kyjaluˈn: Ex bˈijte tqˈajqˈojil twiˈ jun aˈla kujxix wen tojjo tzqij txˈotxˈ, jaˈ ntiˈye kynajbˈilxjal toj. Chiˈ kyjaluˈn: Kybˈinchima kyibˈa twutzjo tAjaw Tkyaqil. Kyqˈonx kyanmiˈn te, quˈn chˈix tul tzaluˈn twutz txˈotxˈ.
3:4b.MAT.003.004 Atzin t‑xbˈalin Juan noq tsmal jun wiq txuk, kamey tbˈi, tukˈa tkˈalbˈil tal ttxˈaqin tzˈuˈn, tzeˈnku kyxbˈalin yaj. Ex atzin twa n‑oktaq, noq txuk tzeˈnqekuˈ txanin, ex taˈl aq toj kˈul.
3:5b.MAT.003.005 Ex nimxjal toj tnam te Jerusalén ncheˈxtaq bˈilte, exqetziˈn toj txˈotxˈ te Judey ex tkˈatz Nim Aˈ Jordán.
3:6b.MAT.003.006 Me ayetziˈn jatz kypaˈn kyil twutz Dios, bˈeˈx i kux tqˈoˈn Juan toj nim aˈ, te jawsbˈil aˈ.
3:7b.MAT.003.007 Me atzaj teˈ tok tkaˈyin Juan nimtaq xjal kyxol Parisey ex Sadusey nchi ultaq, tuˈn kykuˈx toj aˈ te jawsbˈil aˈ, bˈeˈx xi tqˈmaˈn kye: Ntiˈx kyeˈ kyajbˈin, ikyqexjiˈy tzeˈnku jun chˈuq maˈ kan. ¿Ma noqtzin tuˈn aj kykuˈxa toj aˈ, ok kchi kletiliˈy te tkawbˈil Dios kujxix wen, a chˈix tul kanin kyibˈaja?
3:8b.MAT.003.008 Quˈn ojtzqiˈn kyuˈn kykyaqilxjal, qa axjo kybˈinchbˈiˈn nyekˈinte qa naˈm tajtz tiˈj kyanmiˈn.
3:9b.MAT.003.009 ¿Tzeˈntzin tten nkubˈ kybˈisintza, qa aku chi kleta noq tuˈn Judiyqiˈy, a tyajil qtzan Abraham, ex nya tuˈn tajtz tiˈj kyanmiˈn? Tuˈnpetziˈn, kxel nqˈmaˈn kyeˈy, noqpetzin at kolbˈiltz ikyjo, majqexpetla kyeˈ abˈj luˈn, aku chi ok tqˈoˈn Dios te tyajil Abraham, tuˈn kyklet.
3:10b.MAT.003.010 Tuˈnpetziˈn, chˈix tul tkawbˈil Dios kujxix kyibˈaj kykyaqiljo ayeˈ kykyˈeˈ tuˈn tajtz tiˈj kyanmin, ikyxjo tzeˈnku tajaw jun wiˈ tze kjawil ttxˈemin, qa ntiˈ twutz n‑el. Ex a tze, a ntiˈ tajbˈin, k‑okix toj qˈaqˈ; ikyxtzin kchi tenbˈilajiˈy, qa mi s‑ajtz tiˈj kyanmiˈn.
3:11b.MAT.003.011 Me metzin weˈ nchi kux nqˈoˈnxjal toj aˈ, te jawsbˈil aˈ, te jun yekˈbˈil qa ma tzˈajtz tiˈj kyanmin. Me ante tzul wiˈjxiˈy nya noq oˈkx tuˈn kykuˈxxjal tuˈn toj aˈ, te jawsbˈil aˈ, qalaˈ kxel tqˈoˈn Xewbˈaj Xjan toj kyanmin te jun majx te patbˈil jniˈ il toj. Quˈn at nimxixtl tipin tzeˈnku weˈ, nipela at wokliˈn tuˈn woka te taqˈnil.
3:12b.MAT.003.012 Quˈn luˈ Kawil kkawil kyibˈaj xjal tzeˈnku jun aj triyil, a qˈiˈn ma nim tze toj tqˈobˈ te xtulbˈil triy. Ex k‑elix tpaˈn kykyaqilxjal wen kyxoljo nya wen, ikyxjo tzeˈnku jun xjal aj t‑xtulin triy, ex k‑elil tpaˈn paj tiˈj. Ex kchi xel tkˈleˈn nimil toj kyaˈj tzeˈnku tuˈn tkux tkˈuˈn triy toj ttxˈutxˈ. Me ayetziˈn nya nimil, ikyxjo tzeˈnku paj, ok kchi kˈwel tpatin tukˈa qˈaqˈ, a mixla k‑yupjilx.
3:13b.MAT.003.013 Kyojjo qˈij anetziˈn, etz Jesús toj txˈotxˈ te Galiley, tuˈn tpon ttzi Nim Aˈ Jordán, tuˈn tkuˈx toj aˈ te jawsbˈil aˈ tuˈn Juan tojxjo nim aˈ.
3:14b.MAT.003.014 Me tkyˈeˈtaq Juan tuˈn tkuˈx Jesús toj aˈ, te jawsbˈil aˈ, ex xi tqˈmaˈn te: Ayintla weˈ tuˈn nkux tqˈoˈn toj nim aˈ te jawsbˈil aˈ, te jun yekˈbˈil qa ayiˈn ma tzˈajtz tiˈj wanmiˈn. Me atzin teˈ, ntiˈ te til. ¿Qalatziˈn taja tuˈn tkuˈxa toj aˈ?
3:15b.MAT.003.015 Me ante Jesús xi tqˈmaˈn te: Qbˈinchinku jaˈlin, quˈn ilxix tiˈj tuˈn tbˈant quˈn, tzeˈnkuxjo tkyaqiljo taj qMan. Ex bˈeˈx xi ttziyin Juan.
3:16b.MAT.003.016 Atzaj teˈ tjatz Jesús toj aˈ, bˈeˈx xi jaqpaj kyaˈj, ex xi tkaˈyin T‑xew Dios, a Xewbˈaj Xjan, kyjaˈtaq tkuˈtz tzeˈnku jun palom, ex kubˈ ten tibˈaj.
3:17b.MAT.003.017 Ex qˈajqˈojin jun yol toj kyaˈj. Chiˈ kyjaluˈn: Axixpen wejiˈy Nkˈwal kˈuˈjlin wuˈn, a o jaw nskˈoˈn.
4
4:1b.MAT.004.001 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, xiˈ Jesús tuˈn tkujil Xewbˈaj Xjan tzma tojjo tzqij txˈotxˈ, jaˈ ntiˈye kynajbˈilxjal toj, tuˈn tok toj joybˈil tiˈj tuˈn tajaw il, quˈn tjoy tajaw il ttxolil, tuˈn tel tikyˈin Jesús tkawbˈil tMan.
4:2b.MAT.004.002 Otaq kubˈ tpaˈn Jesús waˈyaj kaˈwnaq qˈij ex kaˈwnaq qnikyˈin, tuˈn tnaˈn Dios. Tuˈnpetziˈn, tzaj waˈyaj tiˈj.
4:3b.MAT.004.003 Tej tok tkaˈyin tajaw il ikyjo, tzaj laqˈe tkˈatz, tuˈn tok tnikyˈbˈin toklin, exsin xi tqˈmaˈn te: Qa Kˈwaˈlbˈajxixtza te Dios, qˈmanxa kye abˈj lo, tuˈn kyok te wabˈj, quˈn manyor waˈyajx tiˈja.
4:4b.MAT.004.004 Me xi ttzaqˈwin Jesús: Kyij tzˈibˈin toj Tyol Dios, qa nya noq oˈkx tuˈn wabˈj k‑anqˈile texjal; qalaˈ ex tuˈn tkyaqiljo yol, a n‑etz toj ttzi Dios.
4:5b.MAT.004.005 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, bˈeˈx xi tiˈn tajaw il Jesús toj xjan tnam te Jerusalén. Jax tkˈleˈn tzmax toj tjuchˈiljo tnejil ja te naˈbˈl Dios, a nimxix tweˈ.
4:6b.MAT.004.006 Ex xi tqˈmaˈn te: Qa Kˈwaˈlbˈajxixtza te Dios, xoˈnkuxsin tibˈtza, tuˈn tkupin tzmax twutz txˈotxˈ, quˈn ikytziˈn ntqˈmaˈn Tyol Dios kyjaluˈn: Kchi tzajil tsmaˈn Dios t‑angel te kloltiy. Ex kjawil qˈiˈn kyuˈn toj kyqˈobˈ, tuˈntzintla mi kyˈixbˈiˈy twiˈ abˈj.
4:7b.MAT.004.007 Me xi ttzaqˈwin Jesús: Ex ikyxjo ntqˈmaˈn toj Tyol Dios kyjaluˈn: Mi tzˈok tqˈonjiy qAjaw, a tDiosa toj joybˈil tiˈjch.
4:8b.MAT.004.008 Ex juntl majl, xi tiˈn tajaw il Jesús tibˈaj jun wutz, ma nimxix tweˈ, ex xi tyekˈin tajaw il tkyaqil tnam twutz txˈotxˈ te, ex tkyaqiljo qˈinimil toj.
4:9b.MAT.004.009 Exsin xi tqˈmaˈntz: Kxel nqˈoˈn tkyaqiljo jniˈ chiˈ tey, qa ma kubˈ mejeˈy kˈulil nwutza.
4:10b.MAT.004.010 Me ante Jesús xi ttzaqˈwin: Laqˈexa nkˈatza, ay, satanás, a tajaw il, quˈn ikytzin ntqˈmaˈn toj Tyol Dios: Kˈuliˈn oˈkx twutz qAjaw, a tDiosa, ex noq te, tuˈn tajbˈiniych.
4:11b.MAT.004.011 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, bˈeˈx el tpaˈn tajaw il tibˈ tiˈj Jesús. Ex bˈeˈx i ul junjun angel mojilte.
4:12b.MAT.004.012 Tej tbˈinte Jesús, qa otaq kux jpuˈn Juan, a Jawsil Aˈ, toj tze, bˈeˈx xiˈ toj txˈotxˈ Galiley.
4:13b.MAT.004.013 Me mix kyjaye tene toj tnam Nazaret, qalaˈ bˈeˈx xiˈ toj juntl tnam toj txˈotxˈ te Galiley, Capernaum tbˈi, jun tnam nqayin taˈ ttzi nijabˈ, toj txˈotxˈ, a xi qˈon kye tyajil qtzan Zabulón ex te qtzan Neftalí, ayeˈ tkˈwal qtzan Israel.
4:14b.MAT.004.014 Bˈajjo ikyjo, noq tuˈn tjapin bˈajjo a kubˈ ttzˈibˈin Isaías, a yolil Tyol Dios ojtxe, tej tqˈma:
4:15b.MAT.004.015 Ay, ttxˈotxˈ Zabulón, ex te Neftalí, a tkˈatz Nim Aˈ Jordán, ex jniˈqe iteˈk ttziyile ttxuyil aˈ tojx txˈotxˈ te Galiley, jaˈ najleqe xjal nya Judiyqe.
4:16b.MAT.004.016 Ayeˈ xjal tojjo txˈotxˈ lo iteˈtaq toj qxopin toj kyanmin, me o kyli jun nim tqan tzaj. Ex ayeˈ najleqe tojjo txˈotxˈ, a ikyˈin kyuˈnxjal ex te kyiminch, quˈn nyakuj ntiˈtaq kyoklin. Me atziˈn jaˈlin, ma kyli jun nim spikyˈin, ex jun tqan tzaj, a tzunx nqopinx.
4:17b.MAT.004.017 Atxixsiˈn ttzaj xkye taqˈin Jesús, tuˈn tyolin Tyol Dios, ex xi tqˈmaˈn: Ku tajtz tiˈj kyanmiˈn, ex ku kymeltzˈaja tukˈa qMan Dios, quˈn a Tkawbˈil Dios toj kyaˈj ma tzaj laqˈe.
4:18b.MAT.004.018 Nbˈettaq Jesús ttzi Nijabˈ te Galiley, tej t‑xi tkaˈyin kabˈe kyiẍil, kyitzˈin kyibˈ. Ataqtziˈn jun, Simun, a toktaq juntl tbˈi Pegr, junx tukˈa titzˈin, Andrés. Tzmataq nkux kyqˈoˈn kypa toj aˈ te tzuybˈil kyiẍ,
4:19b.MAT.004.019 xi tqˈmaˈn Jesús kye: Chi lipeka wiˈja. Quˈn ayetzin kyeˈ nchi chmoˈn kyiẍ jaˈlin, me kchi xel nxnaqˈtziˈn tzeˈn tten tuˈn tbˈant kychmoˈn xjal tuˈn kyklet.
4:20b.MAT.004.020 Jun paqx, kyij kytzaqpiˈn kypa te tzuybˈil kyiẍ, ex i xi lipe tiˈj.
4:21b.MAT.004.021 Tej kyxi laqˈe chˈintl, i xi tkaˈyin Jesús kabˈetl xjal kyitzˈin kyibˈ, ayeˈ Jacob, a toktaq juntl tbˈi Santyaw, tukˈax titzˈin, Juan, tkˈwalqe Zebedey. Iteˈkxtaq toj jun bark tukˈax kytata nchi slepintaq kypa te tzuybˈil kyiẍ. I tzaj ttxkoˈn Jesús,
4:22b.MAT.004.022 ex bˈeˈx kyij kytzaqpiˈn kybark tukˈax kytata, ex bˈeˈx i ok lipe tiˈj.
4:23b.MAT.004.023 Nbˈettaq Jesús toj tkyaqil txˈotxˈ te Galiley, ex nxnaqˈtzintaq kyojile junjun tnam antza kyojjo muˈẍ ja te kynaˈbˈl aj Judiy Dios. Nyolintaq Tbˈanil Tqanil tiˈj Tkawbˈil Dios, ex nqˈanintaq tkyaqil wiq yabˈil, a otaq tzˈok lemtzˈaj kyiˈjxjal.
4:24b.MAT.004.024 El tqanil Jesús toj tkyaqil txˈotxˈ te Siria, ex i bˈaj tzaj kyiˈnxjal kyyabˈ tukˈa noq tiˈchaqku yabˈil, ex noq tiˈchaqku kyixkˈoj, exqetziˈn tzyuˈntaq kyanmin tuˈn taqˈnil tajaw il, exqetziˈn ntzajtaq nluˈlin kyiˈj, ex jniˈ qe kox; ex bˈeˈx i el weˈ tuˈn Jesús.
4:25b.MAT.004.025 Nimx txqan xjal ok lipe tiˈj Jesús toj txˈotxˈ te Galiley, te txˈotxˈ Decápolis, te Jerusalén, te tkyaqil txˈotxˈ te Judey, ex kyoj txˈotxˈ jlajxi Nim Aˈ Jordán.
5
5:1b.MAT.005.001 Tej tok tkaˈyin Jesús txqan xjal otaq chmet tiˈj, bˈeˈx jax twiˈ wutz, ex kubˈ qe antza. Me awotziˈn, a t‑xnaqˈtzbˈin, bˈeˈx o xi laqˈeˈy tkˈatz, ex ok qtxolin qibˈa tiˈj.
5:2b.MAT.005.002 Ex ok ten Jesús xnaqˈtzil, ex tqˈma:
5:3b.MAT.005.003 Kyˈiwlinqexixjo ayeˈ nkynaˈn toj kyanmin qa atx taj toj kychwinqil, quˈn at kyoklin tiˈj Tkawbˈil Dios toj kyaˈj.
5:4b.MAT.005.004 Kyˈiwlinqexixjo ayeˈ nkynaˈn bˈis toj kyanmin, quˈn axte Dios ktzajil qˈuqbˈin te kykˈuˈj.
5:5b.MAT.005.005 Kyˈiwlinqexixjo ayeˈ o tzˈajtz tiˈj kyanmin, quˈn kchi najal tojjo txˈotxˈ, a o tzaj ttziyin Dios kye.
5:6b.MAT.005.006 Kyˈiwlinqexixjo ayeˈ kyajxix tuˈn kybˈinchin a taj qMan Dios, quˈn axte Dios ktzajil oninkye tuˈn tbˈant kyuˈn.
5:7b.MAT.005.007 Kyˈiwlinqexixjo ayeˈ nqˈaqˈin kykˈuˈj kyiˈjjo txqantl, quˈn axte Dios ktzajil qˈaqˈin tkˈuˈj kyiˈj.
5:8b.MAT.005.008 Kyˈiwlinqexixjo ayeˈ o txjet il toj kyanmin, quˈn ok kylaˈbˈil Dios toj kyaˈj.
5:9b.MAT.005.009 Kyˈiwlinqexixjo ayeˈ tok tilil kyuˈn, tuˈn kymujbˈin texjal kyibˈ kyxolile, quˈn axte Dios k‑okil qˈonte kybˈi te kˈwalbˈaj.
5:10b.MAT.005.010 Kyˈiwlinqexixjo ayeˈ n‑ikyˈx yajbˈil kyuˈn, noq tuˈn nkubˈ kybˈinchin a tzˈaqle, a tzeˈnku taj Dios, quˈn at kyoklin tiˈj Tkawbˈil Dios toj kyaˈj.
5:11b.MAT.005.011 Kyˈiwlinqexix kyeˈ, qa ma chi xoˈnxjal yol kyiˈja, ex qa ma tzikyˈx yajbˈil kyuˈn, ex tkyaqil nya bˈaˈn, a kjawil bˈant kyuˈnxjal kyiˈja, noq tuˈn npaja.
5:12b.MAT.005.012 Qa ma tzikyˈx kyuˈn, chi tzeˈjixa, ex chi tzalajxa, quˈn ktzajil tqˈoˈn Dios nim t‑xel kyeˈy toj kyaˈj, tzeˈnku xi tqˈoˈn kye yolil Tyol Dios ojtxe, tuˈn nim ikyˈx kyuˈn tzeˈnkuˈ kyeˈ jaˈlin.
5:13b.MAT.005.013 Ayetzin kyeˈ ma chi oka tzeˈnku atzˈin te twutz txˈotxˈ, tuˈn mi naje toj il. Quˈn qa ma tzˈel naj tpitzˈmejil atzˈin, nlay bˈant tuˈn tel pitzˈmejix juntl majl, quˈn ntiˈxla tajbˈin, qalaˈ noq tuˈn tex xoˈyit, ex tuˈn kyjax weˈxjal tibˈaj. Tuˈntzintzjo, kykaˈyinkxix kyibˈa, tuˈn mi naje a at toj kyanmiˈn.
5:14b.MAT.005.014 Ex ma chi oka tzeˈnku spikyˈin te twutz txˈotxˈ, tzeˈnku jun tnam tokx twiˈ wutz nlay bˈant tewit.
5:15b.MAT.005.015 Ex nlay bˈant tuˈn tok txqet jun tzaj, exsin tuˈn tokx ewitl tjaqˈ jun kax; qalaˈ il tiˈj tuˈn tjax tibˈaj xtankoˈl, tuˈntzin tspikyˈemix tkyaqil tuja tuˈn.
5:16b.MAT.005.016 Ikytzin kyejiˈy, kyyekˈima kynimbˈila kywutzxjal, tzeˈnku spikyˈin, tuˈntzin aj tok kykaˈyin xjaljo kybˈinchbˈiˈn tbˈanilx, ex kjawil kynimsin tbˈi qMan Dios toj kyaˈj.
5:17b.MAT.005.017 Mi kubˈ kyximiˈn qa ma chin ula yupil teˈ tkawbˈil Moisés exqetziˈn kyxnaqˈtzbˈin yolil Tyol Dios ojtxe. Quˈn nya ma chin ula yupilte tkyaqiljo luˈn, qalaˈ tuˈn tjapin wuˈn tkyaqil t‑xilin.
5:18b.MAT.005.018 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, nlay najjo kawbˈil lo, nipela jun tal netzˈ yol tiˈj, ajxi tjapin bˈaj tkyaqil t‑xim Dios, ex ajxi tikyˈ kyaˈj ex txˈotxˈ.
5:19b.MAT.005.019 Tuˈnpetziˈn, altzin kye jun ma tzikyˈ tibˈajjo kawbˈil, exla qa noq jun tal muˈẍ yol toj twutz, mo qa ma txi tqˈmaˈnj kye txqantl, tuˈn mi kubˈ nimite chˈin, ex tal muˈẍ k‑esbˈajila toj kyaˈj. Me anteˈ, a japin bˈaj tuˈn tkyaqilx, ex qa ma txi tqˈmaˈn kye txqantl qa il tiˈj tuˈn tjapin bˈaj tkyaqil, ex aj tkanin toj Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, k‑okil qˈoˈn te nim toklin.
5:20b.MAT.005.020 Tuˈnpetziˈn, kxel nqˈmaˈn kyeˈy, mi chi oka tzeˈnku kye Parisey exqetziˈn xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil, a oˈkx kyajjo tuˈn tjapin kyuˈn kywutzxjal, me noq tukˈa tkaˈmin kykˈuˈj nkubˈ kybˈinchine. Quˈn qa mix japin kyuˈn tukˈa tkyaqil kyanmiˈn, mi chi okxa toj Tkawbˈil Dios toj kyaˈj.
5:21b.MAT.005.021 Quˈn bˈiˈn kyuˈn tiˈ qˈumj kye ojtxe qxeˈchil: Mi chi bˈiyiˈn, quˈn qa ma bˈiyin, at til twutz kawbˈil te twutz txˈotxˈ.
5:22b.MAT.005.022 Me metzin weˈ kxel nqˈmaˈn kyeˈy, ankyeˈ noqx qˈoj kxel taqˈnin tukˈa tukˈa, at til twutz kawbˈil. Ex ankyeˈ k‑okil lipin yisol tukˈa, at til twutz tnejil kawbˈil. Ex ankyeˈ kxel tqˈmaˈn te tukˈa: Ntiˈ tnabˈl, kxeˈl toj qˈaqˈ te jun majx.
5:23b.MAT.005.023 Tuˈnpetziˈn, qa taja tuˈn t‑xiˈy qˈol jun toyaja toj ja te naˈbˈl Dios, ex aj tpon, me qa akux s‑ul toj tkˈuˈja, qa at jun tqˈoja tukˈa jun tukˈiy,
5:24b.MAT.005.024 mi txiˈy qˈol toyaja nej; qalaˈ nej, ku txiˈy kubˈsil twutza te tukˈiy, tuˈn tkubˈ tnajsin tila. Ex ajtzin kykyija toj wen tukˈa, kuxpin txiˈtza qˈol toyaja.
5:25b.MAT.005.025 Ikytziˈn, qa at jun taj tuˈn t‑xiˈ patil tey twutz kawil, qˈonka tilil, tuˈn tkyija toj wen tukˈa axsa toj bˈe, tuˈntzin mi txi qˈiˈn tuˈn twutz kawil. Quˈn qa mina, kxel qˈoˈn toj kyqˈobˈ xqˈuqil, tuˈn tkux jpuˈn toj tze.
5:26b.MAT.005.026 Twutzxix kxel nqˈmaˈn tey, nlay tzˈetza antza tzmaxiˈ aj tchjet tkyaqil tkˈasa.
5:27b.MAT.005.027 O kybˈiˈy ajo qˈumle kye ojtxe qxeˈchil: Mi chi kyˈaˈjiˈnch.
5:28b.MAT.005.028 Me metzin weˈ kxel nqˈmaˈn kyeˈy, ankyeˈ qa ma txi tkaˈyin jun qya, ex qa ma pon tkˈuˈj tiˈj, ma bˈinchin aj pajil tukˈa toj tanmin twutz Dios.
5:29b.MAT.005.029 Tuˈnpetziˈn, wenitla tuˈn tjatz kyiˈn toj kyanmiˈn tkyaqiljo, a nxi qˈiˈn kyeˈy toj il. Ikytziˈn, noqit qa tuˈn tpaj kywutza aku chi kubˈ tzˈaqiy toj il, kyimitza, ex kyxomixa najchaq. Quˈn wenitla tuˈn tnaj jun tnej kyxmilila, tzeˈnku tuˈn kyxiˈ kyxmilila tkyaqil toj qˈaqˈ te jun majx, aj kykyima.
5:30b.MAT.005.030 Ex qa noq tuˈn kyman qˈobˈa, aku chi kubˈ tzˈaqiy toj il, kytxˈemimila, ex kyxomixa najchaq. Quˈn wenitla tuˈn tnaj jun tnej kyxmilila, tzeˈnku tuˈn kyxiˈ kyxmilila tkyaqil toj qˈaqˈ te jun majx.
5:31b.MAT.005.031 Ex ikyx o qˈumle ojtxe: Qa at jun xkubˈ tpaˈn tibˈ tukˈa t‑xuˈjil, il tiˈj nej tuˈn tbˈant jun uˈj kyxol, qa o chi paˈyit.
5:32b.MAT.005.032 Me metzin weˈ kxel nqˈmaˈn, qa at jun ichin xkubˈ tpaˈn tibˈ tukˈa t‑xuˈjil noq kukxjo, ex nya tuˈn ma kubˈ tzˈaq t‑xuˈjil toj kyˈaˈjin, tuˈn tpaj k‑okileˈ t‑xuˈjil te aj kyˈaˈjil, aj tok meje tukˈa juntl ichin. Ex ankyeˈ ichin, k‑okil meje tukˈa qya, a otaq tzˈel lajoˈn, ex ikyxjo, k‑okil aj kyˈaˈjil, quˈn twutz Dios, nya ma paˈyitjo qya tukˈa tnejil tchmil.
5:33b.MAT.005.033 Ex ikyxjo, o kybˈiˈy a qˈumle kye ojtxe qxeˈchil, qa il tiˈj tuˈn tbˈajx kyyola, aj qa ma tzaj kytxkoˈn tbˈi Dios toj.
5:34b.MAT.005.034 Me metzin weˈ kxel nqˈmaˈn: Mi tzaj kytxkoˈn tbˈi jun aˈla mo tbˈi jun tiˈ toj kyyola; tzeˈnku tbˈi kyaˈj, quˈn atzin tqˈuqbˈil Diosjo;
5:35b.MAT.005.035 mo tbˈi txˈotxˈ, quˈn ax Dios nkawin tibˈaj; exjo tbˈi tnam Jerusalén, quˈn atzin Ttanim Diosjo, a Nmaq Kawil.
5:36b.MAT.005.036 Ex mi kubˈ kyqˈmaˈn jun kyyola, tiˈj tsaqil kywiˈy, quˈn nlay saqix mo qˈaqix jun tsmal kywiˈy kyuˈnxa.
5:37b.MAT.005.037 Qalaˈ chi yolinxa twutzx qa twutzx, ex qa mina, minax. Quˈn atziˈn nkubˈ kyqˈmaˈn tbˈi aˈlchaqku kye toj kyyola, tuˈn tajaw iljo ikyjo.
5:38b.MAT.005.038 Bˈiˈn kyuˈn qa qˈumle ojtxe, qa ma tzˈetz jun kywutza tuˈn jun xjal, il tiˈj tuˈn tetzjo texjal; ex qa ma tzˈetz kysteˈy tuˈn jun xjal, ex il tiˈj tuˈn tetzjo texjal kyuˈn.
5:39b.MAT.005.039 Me metzin weˈ kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa at jun xjal s‑ok lipin kyiˈja, mi tzˈok kyqˈoˈn t‑xel, expe qa ma tzˈok laqtzˈin jun plaj kytziˈy, kymeltzˈinxjiˈy jun plajtl.
5:40b.MAT.005.040 Ex qa at jun s‑ok tstzˈiˈminte tkamiẍ kyiˈja, ex chex qˈiˈn twutz kawil tuˈn tpajjo ikyjo, kyqˈonxa te, expe qa majxjo kychaketa kykotpinxa.
5:41b.MAT.005.041 Ex qa ma tzˈok qˈoˈn il kyiˈja, tuˈn t‑xi kyiqin jun iqtz toj nikyˈjin ajlabˈ, majx kyiqinxa toj juntl ajlabˈ.
5:42b.MAT.005.042 Chi oka soˈj tukˈa tkyaqil, ex mi chi oka nya soˈj tukˈa xjal, a ntiˈ at te.
5:43b.MAT.005.043 Ex ikyxjo, bˈiˈn kyuˈn tzeˈn qˈumle kyuˈnxjal ojtxe: Kykˈuˈjlinqekjiˈy kyukˈiy, ex kyiˈjlinqemiljiˈy ayeˈ nchi jaw, tuˈn kyqˈoj kyiˈja.
5:44b.MAT.005.044 Me metzin weˈ kxel nqˈmaˈn: Tenx tqˈaqˈbˈil kykˈuˈja kyiˈjjo nchi qˈojin kyiˈja; ex chi naˈn Dios kyiˈjjo nchi yasin kyiˈja.
5:45b.MAT.005.045 Quˈn kˈwalbˈajqexixa te kytatiˈy, a at toj kyaˈj. Quˈn ate ntzaj qˈonte qˈij kyibˈajjo wen ex kyibˈajjo mina; ex n‑etz qˈonte jbˈal kyibˈajjo o chi nimin tiˈj exqetziˈn bˈinchil il.
5:46b.MAT.005.046 Quˈn qa oˈkqex nchi ok kykˈuˈjlinjiˈy aye kˈuˈjlinqiˈy kyuˈn, ¿Ma atpela jun oyaj kyeˈy toj kyaˈj? Quˈn ikypen kye peyil pwaq ex jniˈ aj il nbˈant kyuˈn.
5:47b.MAT.005.047 Ex qa oˈkqex ẍi ok kyqˈolbˈinjiˈy aye nimil, ¿Tiˈtzin chˈin wen nbˈant kyuˈn ikyjo? Quˈn ikypen kye xjaljo nbˈant kyuˈn, ayeˈ nya ojtzqiˈn Dios kyuˈn.
5:48b.MAT.005.048 Tuˈnpetziˈn, chi okxa tzˈaqle, tzeˈnkuˈ te kyTatiˈy toj kyaˈj tzˈaqlexix teˈ.
6
6:1b.MAT.006.001 Kykaˈyink kyibˈa; mi kubˈ kyyekˈiˈn kynimbˈila kywutzxjal, noq tuˈn kyjawku kaˈylaj kyiˈja. Quˈn qa ma kubˈ kybˈinchiˈn ikyjo, nlay tzaj qˈoˈn jun oyaj kyeˈy tuˈn qMan at toj kyaˈj.
6:2b.MAT.006.002 Tuˈnpetziˈn, aj qa ma chi oniˈn kyiˈjjo ntiˈx chˈin at kye, mi kubˈ kybˈinchiˈn noq tuˈn telku kyqanila kyxolilexjal, tzeˈnku nbˈant kyuˈn xmiletzˈ, ayeˈ nimsil kyibˈ, kyojileˈ ja te kˈulbˈil ex kyxolileˈ tnam, noq tuˈn tkubˈ kyyolinku xjal qa tbˈanilqex. Twutzx kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa kyinxla chˈin chojbˈiljo ktzajil qˈoˈn tiˈj.
6:3b.MAT.006.003 Qalaˈ, aj t‑xi kyqˈoˈn jun onbˈil kye yaj, kyqˈonxa toj ewajil, tuˈntzin mix aˈl jun aku lonte, mixpela jun kyukˈaxixa kbˈilte. Quˈn a te qMan Dios, a nkaˈyin kyiˈja toj ewajil, ktzajil qˈonte t‑xel kyeˈy tiˈjjo lo.
6:5b.MAT.006.005 Ex aj kynaˈn Dios, mi chi oka tzeˈn kye xmiletzˈ, a waˈlqenaj nchi naˈn Dios toj ja te kˈulbˈil ex toj xkyˈich bˈe toj tnam, noq tuˈn kyokku kaˈyin kyuˈnxjal, ex tuˈn kyjaw nimsin. Me twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa tiˈjjo ikyjo, kyinxla chˈin chojbˈiljo tiˈj.
6:6b.MAT.006.006 Qalaˈ, aj kynaˈn Dios, ku kyokxa tuja, ex kyjpumitz kyjaˈy. Exsin kux chi naˈntza Dios kyjunala toj ewajil, quˈn ate Dios nkaˈyin kyiˈja toj ewajil, ex ax ktzajil qˈoˈnte chojbˈil kyeˈy tiˈj.
6:7b.MAT.006.007 Ex aj kyok ten naˈl Dios, nya noq tiˈchaqku kchi okil ten qˈmalte, tzeˈnku nbˈant kyuˈnxjal, a nya ojtzqiˈn Dios kyuˈn. Quˈn toj kywutz, nyakuj noq tuˈn ikyjo, kchi tzajil bˈiˈn tuˈn Dios; qalaˈ tukˈax jun jteˈ yol, me qa nkynaˈn toj kyanmiˈn.
6:8b.MAT.006.008 Mitzin chi oka tzeˈnqekuˈ xjal xmiletzˈ anetziˈn, quˈn noqtzin chi oktza tzeˈnqe nya nimil. Quˈn ex ojtzqiˈnl te kyMan tuˈn, naˈmxtaq txi kyqaniˈn alkye ntiˈ kyeˈy.
6:9b.MAT.006.009 Tuˈnpetziˈn, iky chi naˈla Diosjiˈy kyjaluˈn: Ay qMan Dios, ate toj kyaˈj, noqit tzˈel kynikyˈxjal qa xjanxixjo tbˈiy.
6:10b.MAT.006.010 Noqit tkuˈtzjo Tkawbˈila tzaluˈn twutz txˈotxˈ, tuˈntzintla tbˈantjo tajbˈila tzaluˈn, tzeˈnkuxjo nbˈant toj kyaˈj.
6:11b.MAT.006.011 Qˈontzjiy qwaˈy nimxix te qˈij jaˈlin.
6:12b.MAT.006.012 Ex najsimjiy qila, a o bˈant quˈn, tzeˈnku qeˈ, nkubˈ qnajsiˈn kyilxjal nchi bˈinchin mibˈin qiˈja.
6:13b.MAT.006.013 Mi ttziyiy tuˈn qkubˈ tzˈaqa toj jun joybˈil, aj ttzaj qiˈja; qalaˈ qo tkloma toj tqˈobˈ tajaw il. Quˈn tex te tkyaqil Tkawbˈil, ex nimx te tipin, ex jniˈ tqoptzˈajiyila jaˈlin, ex te jun majx.
6:14b.MAT.006.014 Quˈn qa ma kubˈ kynajsiˈn kyiljo nchi ok lipin kyiˈja, ex ikyxjo te qMan Dios, a at toj kyaˈj, kˈwel tnajsin kyila.
6:15b.MAT.006.015 Me qa mix kubˈ kynajsiˈn kyiljo nchi ok lipin kyiˈja, ex ikyxjo te qMan Dios, mi kubˈ tnajsin kyila.
6:16b.MAT.006.016 Ajtzin tkubˈ kypaˈn waˈyaj tuˈn kynaˈn Diosa, mi kubˈ kyyekˈiˈn qa nqˈaqˈin kykˈuˈja, ex mi chi jaw bˈisiˈn, tzeˈnku nbˈant kyuˈn xmiletzˈ, ayeˈ nimsil kyibˈ, noq tuˈn telku kynikyˈtzajil qa nchi paˈn waˈyaj. Twutzx kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa oˈkx chˈin chojbˈiljo tiˈjjo lo.
6:17b.MAT.006.017 Qalaˈ, aj kypaˈn waˈyaj tuˈn kynaˈn Dios, kybˈinchim kyibˈa, kytxjomil kywutza, ex chi tzeˈjiˈy,
6:18b.MAT.006.018 tuˈntzin mi tzˈele kynikyˈxjal kyeˈy, qa nchi paˈn waˈyaj; qalaˈ oˈkx kyMaˈn, ex ax ktzajil qˈonte chojbˈil kyeˈy.
6:19b.MAT.006.019 Mi kubˈ kychmoˈnjiˈy kyqˈinimila tzaluˈn twutz txˈotxˈ, a jaˈ taˈye pokˈ tuˈn tyuchˈj, ex jaˈ aku tzˈoke jun tiˈ kyiˈj, ex a jaˈ aku chi okxi ileqˈ elqˈilte.
6:20b.MAT.006.020 Qalaˈ kychmomjiˈy kyqˈinimila toj kyaˈj, noq tuˈn kybˈinchbˈiˈn bˈaˈn, tzeˈnku taj Dios, quˈn nlaypen kubˈ pokˈix teˈ, nlay qˈayj, ex nlay tzˈex tuˈn ileqˈ.
6:21b.MAT.006.021 Quˈn jaˈ taˈyex kyqˈinimila, axsa kxele lipeye kyanmiˈn.
6:22b.MAT.006.022 Ajo kywutza tzeˈnku jun tzaj te kyxmilila ex te kyanmiˈn. Qa wen kywutza, at spikyˈin toj kyanmiˈn tuˈn tel kynikyˈa tiˈj tkyaqiljo wen.
6:23b.MAT.006.023 Me qatzin ma txi kyqˈoˈn ambˈil te kywutza noq tuˈn kykaˈyiˈn tiˈjjo nya wen, ex ikyxjo ok k‑okil kyanmiˈn te nya wen, ex toj qxopin. Mi qe kykˈuˈja tiˈj jun kyanmiˈn nya wen, quˈn kchi kˈwel sbˈuˈn tuˈn, tuˈn kyxi qˈiˈn toj manyor qxopin.
6:24b.MAT.006.024 Mix aˈl jun aku tzˈajbˈin te kabˈe tajaw aqˈuntl. Quˈn k‑elil tiˈjliˈn tnejil, ex k‑okil tkˈuˈjliˈn tkabˈ; mo k‑okilj tzˈaqle tukˈa tnejil, me bˈeˈx aku tzˈel tiˈjlinljo tkabˈ. Nlayx bˈant tuˈn tokin te Dios ex te pwaq.
6:25b.MAT.006.025 Tuˈnpetziˈn, kxel nqˈmaˈn kyeˈy, mi chi bˈisiˈn tiˈj tzeˈn tten tuˈn kyanqˈiˈn: Qa tiˈj kywaˈy mo tiˈj kykˈwaˈy, mo tiˈj kyxbˈaliˈn. ¿Ankye nej; a kywaˈy mo a kychwinqilja? ¿Ex atzin kyxbˈaliˈn mo a kyxmililja?
6:26b.MAT.006.026 Quˈn kykaˈyinqektzinjiˈy tal pichˈ nchi lipin twutz kyaˈj; mi nchi awan, mi nchi kˈuˈn kyawal. ¿Ma tzuˈntzin nchi kyim? Mina, quˈn a kyMaˈn, a at toj kyaˈj, kˈaˈchilkye. ¿Ma nyatzin aye kyeˈ nim kyoklin tzeˈnqekuˈ tal pichˈ?
6:27b.MAT.006.027 Quˈn mixpetzin tuˈn chi ja meljtza, ¿Ma akutzin txi nimix toj kychwinqiltza nipela jun or?
6:28b.MAT.006.028 ¿Ex tiquˈn tzunx chi bˈisinxa tiˈj kyxbˈaliˈn? Kykaˈyinktziˈn tzeˈn nchi chˈiyeˈ jniˈ t‑xmakil kˈul. Mina nchi aqˈnin, ex mina nchi chubˈin.
6:29b.MAT.006.029 Me kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa a qtzan nmaq kawil Salomón ojtxe, tukˈa tkyaqil tqˈinimil, s‑ok tktxuˈn tibˈ tukˈa t‑xbˈalin tbˈanilx wen, me mix kanine tqoptzˈajiyil t‑xbˈalin, tzeˈn kaˈyiˈn jun tal t‑xmakil kˈul.
6:30b.MAT.006.030 Qatzin qa nchi ok tktxuˈn Diostzjo tal t‑xmakil kˈul ikyjo, a loqe tzunx nchi milinx toj kojbˈil jaˈlin, me meljo nchiˈj bˈeˈx kchi kˈwel bˈolj tuˈn qˈaqˈ; ¿Yajxsila kyetza? ¿Nyapela kchi okil ktxuˈn kyeˈ tuˈn Dios? Quˈn qa noq oˈkxtza nchi bˈisiniˈy tiˈjjo tkyaqiljo lo, antza nyekˈine qa noq tal chˈin kynimbˈila.
6:31b.MAT.006.031 Tuˈntziˈn, mi chi bˈisiˈn, ex mi kyqˈmaˈy: ¿Tiˈ kxel qwaˈn, mo qa tiˈ kxel qkˈwaˈn, mo qa tzeˈn tten qxbˈalin tuˈn tok? qa chi chijiˈy.
6:32b.MAT.006.032 Quˈn ayetzin kyeˈ txqantl xjal, a nya nimil, nimx nchi jaw melj kyeˈ tiˈj tkyaqiljo lo. Me metziˈn kyetza, at jun kyeˈ kyMan toj kyaˈj, a ojtzqiˈn tuˈn alkye atx taj kyeˈy.
6:33b.MAT.006.033 Tuˈnpetziˈn, kyjyomtziˈn Tkawbˈil qMan toj kyaˈj te tnejil, ex kybˈinchinkujiˈy a tzˈaqle toj twutz, ex okpetzin ktzajil kykˈmoˈntza tkyaqiljo txqantl.
6:34b.MAT.006.034 Mi chi bˈisin kyeˈ tiˈjjo nchiˈj, quˈn nchiˈjxi teˈ, ex tex teˈ tkyaqiljo kbˈajil toj. Quˈn toj jun qˈij nimku aku bˈaj.
7
7:1b.MAT.007.001 Mi chi oka kawil kyibˈaj kynimbˈil txqantl, tuˈntzintla mi kawine Dios kyibˈaja.
7:2b.MAT.007.002 Quˈn kchi okila toj xjelbˈil tuˈn nchi kawiˈn kyibˈaj txqantl. Atziˈn nukˈbˈil lo ikytziˈn tzeˈn nchi miloˈn kyiˈj txqantl. Tuˈntziˈn, jniˈx malbˈil k‑okil kyqˈoˈn kyiˈj txqantl, ikyxjo k‑okil kyiˈja tuˈn Dios.
7:3b.MAT.007.003 Nya wen tuˈn tyolbˈiˈn tiˈj juntl, quˈn ikytziˈn tzeˈnku jun xjal tokx jun ma tij tze toj twutz, exsin tajtz tuˈn tetz tiˈn jun tal netzˈ tzˈis toj twutz juntl tukˈa. ¿Tzeˈntzin tten tuˈn t‑xi tqˈmaˈn te termana: Yoˈnkutzin nej, tuˈn tetz wiˈn tzˈis toj twutza, ex mi naˈnl te tuˈn, qa at jun ma tij tze tokx toj twutza?
7:5b.MAT.007.005 Xmiletzˈa. Il tiˈj tuˈn tetz tiˈnjiy te nej a ma tij tze tokx toj twutza, tuˈntzin tlontejiy tal netzˈ tzˈis tokx toj twutz termana.
7:6b.MAT.007.006 Bˈaˈnqexa noq txi kyqˈonjiˈy tumil, a tzˈaqle twutz Dios, kye xjal, ayeˈ noqx nchi yasin tiˈj Tbˈanil Tqanil, quˈn okla k‑elil kyiˈjlin kyyola, mo tzeˈnqekuˈ jun kuch nipela tuˈn t‑xiˈ jun qˈinimil kye, noq aku bˈaj kywaˈbˈin. Ex aku chi tzaj meltzˈaj kyiˈja tzeˈnku jun txˈuˈj txˈyan.
7:7b.MAT.007.007 Qa ma txi kyqaniˈn, ktzajil tqˈoˈn Dios; qa ma chi jyoˈn tiˈjjo t‑xilin tajbˈil qMan, ex knetil kyuˈn; ex qa ma txi kyqˈolbˈiˈn toj kynaˈj Diosa, ex ktzajil ttzaqˈwin kyeˈy.
7:8b.MAT.007.008 Quˈn alkye nqanin jun tiˈ, ok kˈmetil tuˈn; ex alkye njyoˈnxix, ok knetil tuˈn; ex alkye nqˈolbˈin, ex ok ktzajil tzaqˈwin.
7:9b.MAT.007.009 Quˈn ¿Ma akutzin txi kyqˈoˈn kyeˈ jun abˈj te jun kykˈwala, qa ma tqanin twa?
7:10b.MAT.007.010 ¿Mo txi kyqˈoˈn jun kan te, qa ma tqanin jun tchiˈ kyiẍ? ¡Mina!
7:11b.MAT.007.011 Quˈn exla qa aj ilqiˈy, me tililx tiˈj kxel kyqˈoˈn jun tbˈanil tiˈ te kykˈwala. ¿Yajtzilaˈ te kyMaˈn at toj kyaˈj? ¿Ma nlaypela tzaj tqˈoˈn jun tbˈanil tiˈ kyeˈ, ayeˈ nchi qanin tiˈj?
7:12b.MAT.007.012 Tuˈnpetziˈn, kybˈinchinkujiˈy kyukˈa txqantl, a tzeˈnku kyaja tuˈn tkubˈ kybˈinchin txqantl kyukˈiy. Quˈn a nukˈbˈil lo, ikyx t‑xilin tojjo ojtxe kawbˈil ex jniˈ kyyol yolil Tyol Dios ojtxe.
7:13b.MAT.007.013 Ku kyokxa tojjo tal tjpel bˈe tal muchˈ te chwinqil. Quˈn atzin ma tij tjpeljo ma tij bˈe, tbˈanilx wen toj kywutzxjal, ex ma nintz nbˈaj bˈet toj; me atzin bˈe anetziˈn nqox tiˈn toj najin.
7:14b.MAT.007.014 Me atzin tal muchˈ tjpel exsin bˈe tal muchˈ nqox tiˈn toj chwinqil te jun majx, ex nya ilaˈ taj tuˈn tbˈet toj.
7:15b.MAT.007.015 Kykaˈyimtzin kyibˈa kyejo sbˈul yol, ayeˈ n‑ok kyqˈoˈn kyibˈ te yolil Tyol Dios. N‑ok kyqˈoˈn kyibˈ te nimil ex tal mutxin xjal wen, tzeˈnku jun tal rit; me toj kyanmin manyor xoˈjqex.
7:16b.MAT.007.016 Me noq tiˈjjo kybˈinchbˈin k‑elile kynikyˈa kye, quˈn ikytziˈn tzeˈnku jun tze, n‑el tnikyˈtzajil noq tiˈjjo twutz. Quˈn nlay tzˈel jun uv tiˈj tqan txˈiˈx; ex nlay tzˈel jun iw noq tiˈj jun tqan kˈul.
7:17b.MAT.007.017 Ikytziˈn tzeˈn jun tze, qa tbˈanilx tze, ex tbˈanilqe twutz chi elil te lobˈj. Ex qa mina, nlay chi el twutz tbˈanil.
7:18b.MAT.007.018 Quˈn jun tze wen, nlay tzˈel twutz nya wen. Ex jun tze nya wen, nlay tzˈel twutz wen.
7:19b.MAT.007.019 Quˈn tkyaqiljo tze, qa nya wen twutz s‑el, kjawil txˈemit, ex k‑okix toj qˈaqˈ.
7:20b.MAT.007.020 Tuˈnpetziˈn, noq tiˈjjo kybˈinchbˈin, k‑elile kynikyˈa kye qa wen xjalqe mo minaj.
7:21b.MAT.007.021 Quˈn nya kykyaqiljo nkyqˈmaˈn weˈy: WAjaw, wAjaw, kchi okix toj Tkawbˈil Dios toj kyaˈj. Qalaˈ okqexjo, ayeˈ nkubˈ kybˈinchin a tajbˈil nMaˈn, a at toj kyaˈj.
7:22b.MAT.007.022 Quˈn aj tpon qˈij te paˈbˈin twutz Dios, nimxjal kqˈmalte weˈy: WAjaw, wAjaw, ma qo yolin qe tiˈj tbˈiy, ex tukˈa tipin tbˈiy, i bˈaj ex taqˈnil tajaw il toj kyanminxjal quˈn; ex noq tukˈa tipin tbˈiy, bˈanteˈ nim techil tipiˈn quˈn.
7:23b.MAT.007.023 Ex oktzin kxel nqˈmantza kye: Nya weqiˈy. Chi laqˈexa nkˈatza, quˈn bˈinchil ilqiˈy.
7:24b.MAT.007.024 Tuˈnpetziˈn, kykyaqiljo nchi bˈin nyola, ex nkubˈ kybˈinchin tzeˈnku nxi nqˈmaˈn, ikyqetziˈn tzeˈnku jun xjal at tnabˈl, a kux tqˈoˈn abˈj te tqˈuqil tja, tej tjaw tbˈinchin.
7:25b.MAT.007.025 Tej ttzaj jbˈal, chˈiy nim aˈ tiˈjile, ex tzaj txqan kyqˈiqˈ tiˈj. Me mix yekchix, quˈn tuˈn tjaw tqˈuqil abˈj kujxix.
7:26b.MAT.007.026 Me ayetziˈn nchi bˈin tiˈj nyola, ex mi nkubˈ kybˈinchin tzeˈnku nxi nqˈmaˈn, ikyqetziˈn tzeˈnku jun xjal ntiˈ tnabˈl, a jaw tbˈinchin tja tibˈaj tzˈawin.
7:27b.MAT.007.027 Ex tej ttzaj txqan jbˈal, chˈiy nim aˈ tiˈjile, ex tzaj txqan kyqˈiqˈ tiˈj. Bˈeˈx ikyˈ pakˈchaj, quˈn bˈeˈx el yulj tzˈawin tjaqˈ.
7:28b.MAT.007.028 Tbˈajlinxitzin tyolin Jesúsjo ikyjo, bˈeˈx i jaw kaˈylaj xjal tiˈjjo t‑xnaqˈtzbˈil,
7:29b.MAT.007.029 quˈn atzin t‑xnaqˈtzbˈil tbˈanilxix tukˈa tkyaqil toklin Dios, ex mikyxiˈ tzeˈn kyxnaqˈtzbˈil xnaqˈtzil tiˈj ojtxe tkawbˈil Judiy.
8
8:1b.MAT.008.001 Tej tmeltzˈaj Jesús twiˈ wutz, nimx txqan xjal ok lipe tiˈj.
8:2b.MAT.008.002 Me tzaj laqˈe jun ichin tkˈatz Jesús, yabˈtaq tuˈn jun txˈaˈk, a noq n‑el lemimin. Ex kubˈ meje twutz Jesús, ex xi tqˈmaˈn: WAjaw, qa taja, bˈaˈn tuˈn nkubˈ tqˈaniˈn tukˈa nyabˈila.
8:3b.MAT.008.003 Noq ok tmikoˈn Jesús, ex xi tqˈmaˈn te: Waja. ¡Bˈeˈx ma qˈanita jaˈlin! Noq tej t‑xi tqˈmaˈn Jesúsjo yol ikyjo, bˈeˈx qˈanitkux te jun majx.
8:4b.MAT.008.004 Ex xi tqˈmaˈntl Jesús te: Bˈiˈnkuy. Mi txi tqˈmaˈn te aˈla. Qalaˈ ku txiˈy, ex yekˈinx tibˈa te kypale aj Judiy, ex qˈonxa jun oyaj te aqˈbˈil chjonte, tuˈn ma tzul Dios tey, a tzeˈnkuxjo kubˈ ttzˈibˈin Moisés ojtxe, tuˈntzin kybˈin texjal qa ma qˈanita.
8:5b.MAT.008.005 Tej tokx Jesús toj tnam Capernaum, tzaj laqˈe jun ichin, nejinel kye xoˈl qˈaqˈ; tukˈa kubˈsbˈil twutz,
8:6b.MAT.008.006 xi tqˈmaˈn kyjaluˈn: WAjaw, noq samiˈy. At jun weˈ waqˈnil tkubˈ twiˈ watbˈil. Mi nyekjl, ex nim kyixkˈoj n‑ikyˈx tuˈn.
8:7b.MAT.008.007 Xi tqˈmaˈn Jesús te: Kˈaˈ chinka qˈanilte.
8:8b.MAT.008.008 Ex xi ttzaqˈwin nejinel: WAjaw, ntiˈx weˈ woklin, tuˈn tokxa toj njaˈy. Qalaˈ noq qˈmaˈnx jun Tyola, ex bˈeˈx kweˈbˈil weˈ waqˈnil.
8:9b.MAT.008.009 Quˈn ikyqinx wejiˈy at weˈ kawilwe, me ex iteˈ xoˈl qˈaqˈ iteˈkx tjaqˈ nkawbˈila. Qatzin ma txi nqˈmaˈn te jun kyjaluˈn: Kux txiˈy, ex bˈeˈxsin kxeltz; ex qa: Kux tzaja, qa nchijiˈy te juntl, ex bˈeˈx ktzajil. Ex qa: Bˈinchinkujiy luˈn, qa nchijiˈy te waqˈnila, ex bˈeˈx kˈwel tbˈinchin. Ikytziˈn, n‑el nikyˈjiˈy tiˈja, qa aku qˈanj noq tuˈn Tyola.
8:10b.MAT.008.010 Tej tbˈinte Jesúsjo ikyjo, bˈeˈx jaw kaˈylaj, ex xi tqˈmaˈn kye lipajqe tiˈj kyjaluˈn: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy; bˈajxi nbˈintiˈy jun xjal kyxol kykyaqil aj Israel iky tnimbˈiljo tzeˈnku tnimbˈiljo ichin lo.
8:11b.MAT.008.011 Tuˈnpetziˈn, kxel nqˈmaˈn qa nimjo xjal nya Judiy, ktzajil toj tjawitz qˈij ex toj telix, ex kchi kˈwel qe waˈl tukˈa Abraham, tukˈa Isaac ex Jacob toj nintz qˈij toj Tkawbˈil Dios toj kyaˈj.
8:12b.MAT.008.012 Me ayetzin kyeˈ, a mi nxi kynimin, exla qa Judiy, a tuˈntaq kyten tojjo nintz qˈij, ok chi xel xoˈyit toj manyor qxopinx, a jaˈ kchi oqˈile, ex kchi juˈchˈile kyste tuˈn nim kyixkˈoj.
8:13b.MAT.008.013 Ex xi tqˈmaˈn Jesús te nejinel: Kux tzˈaja tjay. Quˈn tzeˈnkuxsiˈn ma txi tnimiˈn, ikyx kbˈantiljo. Ex atzin tej qˈa, jun paqx qˈanit.
8:14b.MAT.008.014 Ex bˈeˈx i xiˈ Jesús tzma tja Pegr. Tej tkanin Jesús tja Pegr, ok tkaˈyin tnana t‑xuˈjil Pegr kuẍletaq tibˈaj watbˈil tuˈn kyaq.
8:15b.MAT.008.015 Ok tmikoˈn Jesús tqˈobˈ, ex bˈeˈx ul Dios te, ex njawku weˈ, ex n‑ok tenku bˈinchil chˈin tiˈ kye.
8:16b.MAT.008.016 Tej qok yupj, ax txqan xjal i ul qˈanil kyyabˈ, ayeˈ tzyuˈnqetaq tuˈn taqˈnil tajaw il. Ex junchˈinx Tyol xi tqˈmaˈn kye taqˈnil tajaw il, ex bˈeˈx i bˈaj ex toj kyanmin, ex nimku txqantl yabˈ bˈeˈx i bˈaj qˈanit tuˈn.
8:17b.MAT.008.017 O bˈantjo luˈn tuˈn tjapiˈn yol, a kubˈ tyolin yolil Tyol Dios ojtxe, a Isaías, tej tqˈmante: Ate tzaj mojinqe toj sikytlin. Ex a el qˈinte jniˈ yabˈil qiˈj.
8:18b.MAT.008.018 Tej tok tkaˈyin Jesús txqan xjal otaq tzˈok chmet tiˈjile, xi tqˈmaˈn kye t‑xnaqˈtzbˈin, tuˈn kyikyˈx tukˈa tjlajxi nijabˈ.
8:19b.MAT.008.019 Antza, xi laqˈe jun xnaqˈtzil tiˈj ojtxe tkawbˈil Judiy tkˈatz, ex xi tqˈmaˈn te: Xnaqˈtzil, waja tuˈn nxi lipeˈy tiˈja, jaˈchaqx txiyitza, chiˈ.
8:20b.MAT.008.020 Xi ttzaqˈwin Jesús te: ¿Ma twutzxixsin tey qa aku txi lipeˈy wiˈja? Me majx kxel nqˈmaˈn tey: At kye wech kyjul te kynajbˈil; ex at kye pichˈ kypaqbˈil. Me metzin weˈ, a Tkˈwal Ichin, nipe jaˈ tuˈn nxi qˈejeye chˈin, ntiˈ.
8:21b.MAT.008.021 Attaq juntl otaq tzˈok lipe, me bˈeˈx xi tqˈmaˈn te Jesús: Taa, qˈontza ambˈil weˈy quˈn atzin ntatiy ma tijin. ¿Nlaypela chin kubˈ tayoˈn chˈin tzmaxi tuˈn tkyim, ex tuˈn tkux nmuquˈn? Exsintla ẍinx lipetza tiˈja.
8:22b.MAT.008.022 Me xi ttzaqˈwin Jesús: Lipeka wiˈja jaˈlin. Chi tenku kyeˈ, a kyimninqe toj kynimbˈil, kˈaˈ kux kymuquˈn kyeˈ kyibˈ.
8:23b.MAT.008.023 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, okx Jesús toj bark, ex o xi lipeˈy tiˈj, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin.
8:24b.MAT.008.024 Me n‑okku ten txqan qˈankyaq tukˈa txqan kyqˈiqˈ toj nijabˈ; bˈeˈx bˈaj okx piqˈj txqan aˈ tzma toj bark. Exsin otaq tzikyˈ ktan Jesús.
8:25b.MAT.008.025 Me awotzin qe, a t‑xnaqˈtzbˈin, bˈeˈx o xiˈy kˈasilte tuˈn qxobˈila, ex xi qqˈmaˈn te: ¡QAjaw, qo tkloma! Chˈix qxi mulqˈaj toj aˈ.
8:26b.MAT.008.026 Ex tzaj ttzaqˈwin Jesús qeˈy: ¿Tiquˈn nchi tzaj xobˈa? Noqxla tal chˈin kye kynimbˈil wiˈja. Tej tbˈaj tqˈmaˈn ikyjo, jaw weˈks Jesús, ex nxiku tqˈmaˈn te kyqˈiqˈ ex te aˈ, tuˈn kykubˈ qen. Ex texjo paq, bˈeˈx bˈaj kubˈ nume tkyaqil.
8:27b.MAT.008.027 Bˈeˈx o jaw kaˈylajxa tiˈj, ex o bˈaj jaw yoliˈn qxolxa: ¿Alxsila kyeˈ xjal ikyjo; a ajin kyqˈiqˈ ex aˈ ma chi kubˈ niminte?
8:28b.MAT.008.028 Tej tpon Jesús tjlajxi aˈ toj txˈotxˈ te Gadara, i etz kabˈe ichin kyoj muqbˈil kyimnin, tokxtaq taqˈnil tajaw il toj kyanmin. Nchi bˈaj oktaq lipin kyiˈjxjal; tuˈntziˈn, mixtaq aˈlx n‑ikyˈ tojjo bˈe antza. I tzaj laqˈe tkˈatz Jesús,
8:29b.MAT.008.029 exsin i jaw ẍchˈintz kyjaluˈn: Ay Jesús, Tkˈwal Dios. ¿Tiˈ taja qiˈja? ¿Ma tzula yajil qeˈy, ex naˈm tpon tqˈijil paˈbˈin?
8:30b.MAT.008.030 Nqayintaq nbˈaj wane txqan kuch.
8:31b.MAT.008.031 Ayetziˈn taqˈnil tajaw il i jaw kubˈsin kywutz te Jesús kyjaluˈn: Qa ma qo etz tlajoˈn toj kyanminjo xjal lo, tziyintza qeˈy, tuˈn qokxa kyoj kyanmin kuch.
8:32b.MAT.008.032 Ex xi ttzaqˈwin Jesús kyjaluˈn: Kux cheˈxtza, chi Jesús kye. Bˈeˈxsin i bˈajetz toj kyanmin ichin, ex i bˈaj okx kyoj kyanmin kuch. Me ayetziˈn tal kuch bˈeˈx i bˈaj xiˈ tolil kyibˈ twiˈ xaq, ex nqayinkutaql toke jun tij nijabˈ. Bˈeˈx i bˈaj jiqˈwe antza.
8:33b.MAT.008.033 Me ayetziˈn nchi bˈaj kyikˈlentaq kuch, bˈeˈx i kubˈ toj bˈe tuˈn kyxobˈil. Tej kykanin toj tnam, i ok ten qˈmalte kyexjal tiˈ otaq bˈaj kyiˈjjo kuch ex kyiˈjjo ichin, ayeˈ tzyuˈnqetaq kyuˈn taqˈnil tajaw il.
8:34b.MAT.008.034 Tuˈntziˈn ikyjo, kykyaqiljo jniˈ xjal toj tnam, bˈeˈx i bˈaj tzaj lolte Jesús. Tej tok kykaˈyin ikyjo, i kubˈsin kywutz te Jesús, tuˈn tikyˈ jaˈ taˈyetaq.
9
9:1b.MAT.009.001 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, okx Jesús toj bark, ex ikyˈx tjlajxi nijabˈ, ex kanin toj ttanim.
9:2b.MAT.009.002 Antza, pon kyiqin jun ichin, a noq otaq tzˈok kˈolpaj kuẍletaq tibˈaj tkuẍbˈil. Tej t‑xi tkaˈyin Jesús qa qˈuqlektaq kykˈuˈj tiˈj tuˈn tqˈanj, xi tqˈmaˈn te yabˈ: Ay, nkˈwal, nimsinx tkˈuˈja, quˈn ayetziˈn tila ma chi kubˈ najsit jaˈlin.
9:3b.MAT.009.003 Iteˈtaq junjun xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil antza. Tej tok kybˈiˈn ikyjo, kubˈ kyximin: Tzeˈntzin tten n‑el tzaqpaj ttzi ichin ikyjo. Noq nxoˈn teˈ yol tiˈj Dios tuˈn tyol.
9:4b.MAT.009.004 Me ante Jesús bˈeˈx el tnikyˈ tiˈjjo nkubˈ kyximintaq, ex xi tqˈmaˈn kye: ¿Tzeˈn tten n‑okxjo nya bˈaˈn toj kynabˈla?
9:5b.MAT.009.005 ¿Ankye junx tzˈele, tuˈn t‑xi qˈmet; tuˈn tkubˈ najsit til jun xjal, a tzeˈnkuljo tuˈn t‑xi qˈmet: Weˈksa, ex kux bˈeta? ¿Ma nyapela a te kujxixjo a tuˈn tnajsit til jun xjal?
9:6b.MAT.009.006 Me mi xi kynimiˈn qa ikyjo. Me atzin jaˈlin, kxel nyekˈiˈn kywutza qa ayiˈn weˈ, a Tkˈwal Ichin, at wokliˈn tzaluˈn twutz txˈotxˈ, tuˈn tkubˈ nnajsiˈn kyilxjal te jun majx. Tuˈnpetziˈn, xi tqˈmaˈn te yabˈ: ¡Weˈksa! ¡Qˈinxjiy tkuẍbˈila, ex kux tzˈaja tjay!
9:7b.MAT.009.007 Texjo paq, bˈeˈx jaw weˈks tej yabˈ, ex bˈeˈx aj tja.
9:8b.MAT.009.008 Tej tok kykaˈyinxjal ikyjo, bˈeˈx i bˈaj jaw kaˈylaj. Ex jaw kynimsin tbˈi Dios, tuˈn tok kykaˈyin, qa otaq tzaj qˈoˈn kyoklinxjal tuˈn kyqˈanit yabˈ kyuˈn.
9:9b.MAT.009.009 Tej tikyˈ Jesús antza, in xi tkaˈyiˈn ayiˈn, Matey, qˈuqleqintaqa toj jun tal ja te peybˈil pwaq tuˈn tajbˈin kye aj Rom, a nchi kawintaq kyibˈaj aj Israel. Tzaj tqˈmaˈn Jesús weˈy: Lipeka wiˈjach. Ex bˈeˈx in ikyˈ lipeˈy tiˈj Jesús.
9:10b.MAT.009.010 Juntl maj, nwaˈntaq Jesús toj njaˈy junx kyukˈa txqantl t‑xnaqˈtzbˈin. Ex ilaˈku peyil pwaq exqetziˈn junjun aj il iteˈtaq antza, ex o ok qeˈy tiˈj meẍ junx tukˈa Jesús.
9:11b.MAT.009.011 Atzaj teˈ tok kykaˈyin Parisey ikyjo, i bˈaj jaw qanlaj kyxolile, ex xi kyqanin qeˈy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin: ¿Tzeˈntzin toke ikyjo? A kyxnaqˈtzila nwaˈn kyukˈa aj peyil pwaq, ex kyukˈa noq tiˈchaqku maˈ xjal aj il, chi chiˈ.
9:12b.MAT.009.012 Me tej tbˈinte Jesús ikyjo, xi tqˈmaˈn kye: Ayetziˈn bˈaˈnqe ntiˈ kye tajbˈin qˈanil kye; meqetziˈn yabˈqe, atpen kyeˈ tajbˈin kye.
9:13b.MAT.009.013 Tuˈnpetziˈn, kux cheˈxa, ex noqit tzˈel kynikyˈa te t‑xilinjo yol lo toj Tuˈjil Tyol Dios: Atzin wajiˈy, tuˈn tten tqˈaqˈbˈil kykˈuˈja kyxolxa, ex nya noq tuˈn kyok teˈn patil kychibˈjil aluˈmj te chojbˈil kyila. Tuˈnpetziˈn, chi Jesús, nya ma chin tzaj weˈ txkol kye xjal nbˈaj kubˈ kybˈisin qa bˈaˈn kyten; qalaˈ ayin wejiˈy ma chin tzaj txkolkye, ayeˈ bˈinchil ilqe, ex tuˈn tkubˈ najsit kyil.
9:14b.MAT.009.014 Jun maj, i pon t‑xnaqˈtzbˈin Juan, a Jawsil Aˈ, tkˈatz Jesús, ex xi kyqanin te: ¿Tzeˈntzin tten qeˈ exqetziˈn Parisey noqx nqo paˈnkuy waˈyaj tuˈn qnaˈn Dios, ex ayetzin kyeˈ t‑xnaqˈtzbˈiˈn mina?
9:15b.MAT.009.015 Xi ttzaqˈwin Jesús: ¿Bˈispela aku chi tene kyeˈ xjal, a txokenjqe toj jun mejebˈlin, exsin at chmilbˈaj kyxol? Quˈn toj jun mejebˈlin, nim tzaljbˈil at, ex nim waˈn nbˈaj bˈaj. Ikyqetzin wejiˈy nxnaqˈtzbˈin, quˈn loqiˈn intin kyxol. Me pon kanin jun qˈij, jaˈ tuˈn wele naja, ayiˈn a ikyx tzeˈnku chmilbˈaj kyxol. Ajtzin tjapin kaninjo qˈij anetziˈn, okpetzile kˈwel kypaˈntz waˈyaj tuˈn kynaˈn Dios wen.
9:16b.MAT.009.016 Ex tiˈjjo lo kxel nqˈmaˈn kabˈe tumil kyeˈy: Tnejil, qa kyaja tuˈn tkubˈ kyslepiˈn jun xbˈalin ttxˈaqin, nlay kubˈ kyqˈoˈn jun slepbˈilte saq, quˈn ajtzin tkuˈx txjetjo saq, bˈeˈx k‑okil jukˈpaj, exsin bˈeˈx k‑elix laqj txqantljo ttxˈaqin.
9:17b.MAT.009.017 Ex tkabˈ, tzeˈn aj tkux bˈinchit vin; nlay kuˈx bˈinchit toj jun ttxˈaqin tzˈuˈn, quˈn ajtzin tloqlin, bˈeˈx aku tzˈex laqj, ex noq aku chi kubˈ najx kykabˈil. Tuˈntzintzjo, il tiˈj tuˈn tkux bˈinchit vin toj jun saq tzˈuˈn, tuˈntzin mi chi kubˈ naje kykabˈil. Ikytziˈn wejiˈy nxnaqˈtzbˈil, nlay bˈant tuˈn tok smet tukˈa juntl tumil.
9:18b.MAT.009.018 Tzmataq nyolin Jesús kyiˈjjo luˈn, tej tkanin jun nejinel kyxol aj Judiy. Kubˈ meje twutz, ex xi tqˈmaˈn te: Ma kyim jun nkˈwala txin. Me qa ma tzaja, ex qa ma kubˈ tqˈoˈn tqˈobˈa tibˈaj, kjawil anqˈin juntl majl.
9:19b.MAT.009.019 Jaw weˈks Jesús, ex bˈeˈx i xiˈ junx qukˈiy, awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin.
9:20b.MAT.009.020 Me toj bˈe attaq jun qya, otaq bˈant kabˈlajaj abˈqˈe tyabˈtlin tuˈn kyyabˈil. Tzaj laqˈe tiˈjxi Jesús, ex ok tmikoˈn ttxaˈn t‑xbˈalin,
9:21b.MAT.009.021 quˈn kubˈ tbˈisin, qa noq tuˈn tok tmikoˈn ttxaˈn t‑xbˈalin, bˈeˈx k‑elil weˈ.
9:22b.MAT.009.022 Aj meltzˈaj Jesús tiˈjxi, atzin teˈ tlon teˈ qya, xi tqˈmaˈn te: Nkˈwal, noq tuˈn tnimbˈila wiˈja, ma qˈanita jaˈlin. Texjo paq, bˈeˈx weˈ tej qya.
9:23b.MAT.009.023 Tej tokx Jesús toj tja nejinel, ok tkaˈyin noql nchi bˈaj chinbˈin kyej chinbˈil tiˈj kyimnin, ex nchi bˈaj oqˈjo jniˈ xjal tiˈj.
9:24b.MAT.009.024 Xi tqˈmaˈn Jesús kye: Ku kybˈaj exa peˈn. Quˈn a tal txin lo nya ma kyim, qalaˈ noq nktan. Me noqx i bˈaj jaw tzeˈnxjal tiˈj.
9:25b.MAT.009.025 Me bˈeˈx i bˈajetz tlajoˈn xjal peˈn. Atzaj teˈ tokpin Jesús tuja, ex jaw ttzyuˈn tqˈobˈjo tal txin, ex bˈeˈx jaw weˈks.
9:26b.MAT.009.026 Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx el tqanil toj tkyaqil txˈotxˈ antza, tiˈ otaq bˈaj.
9:27b.MAT.009.027 Tej tetz Jesús antza, ok lipe kabˈe moẍ tiˈj, nchi ẍchˈin wen: Ay Tyajil qtzan nmaq kawil David, qˈaqˈintz tkˈuˈja qiˈja.
9:28b.MAT.009.028 Atzin tej tokx Jesús toj jun ja, i tzaj laqˈe moẍ tkˈatz, ex xi tqanin kye: ¿Oktzin kxel kynimiˈn, qa aku tzul Dios kyeˈy wuˈn? Ex tzaj kytzaqˈwin: Ok, Tata, chi chiˈ.
9:29b.MAT.009.029 Ex ok tmikoˈn Jesús kywutz, ex xi tqˈmaˈn kye: Tzeˈnkuxsintzjo kynimbˈila, ikyxsin kbˈajiltzjo.
9:30b.MAT.009.030 Ex bˈeˈx i kaˈyin kywutz. Me xi toqxeninxix Jesús kye kyjaluˈn: Me mi kubˈ kyyolin kyeˈ kywutzxjal.
9:31b.MAT.009.031 Me mix tpaˈyix kykˈuˈj, quˈn noq teˈ kyetz antza, nkubˈku kyyolin kyexjal toj tkyaqiljo txˈotxˈ antza, qa a Jesús otaq qˈaninkye.
9:32b.MAT.009.032 Nchi etzkutaqjo ayej moẍqetaq, tej tul qˈiˈn juntl ichin, a mibˈin yolin te Jesús, quˈn tokxtaq jun taqˈnil tajaw il toj tanmin.
9:33b.MAT.009.033 Ex ikyxjo, ex bˈeˈx etz tlajoˈn Jesús taqˈnil tajaw il toj tanmin, ex bˈeˈx bˈantkux tej xjal tyolin. Jotxjo jniˈ xjal bˈeˈx i bˈaj jaw kaˈylajx kywutz ikyjo, ex kyqˈma: Bˈajxpetzin qlaˈyix toj tkyaqil txˈotxˈ te Israel jun tiˈ tzeˈnku lo.
9:34b.MAT.009.034 Me ayetzin kyeˈ Parisey, bˈeˈx jaw kyikyˈin kyeˈ, ex kyqˈma: Axte tajaw il ma tzaj qˈonte toklin ichin lo, tuˈn kyetz taqˈnil tuˈn toj kyanminxjal, chi chiˈ.
9:35b.MAT.009.035 Nxnaqˈtzintaq Jesús tiˈj Tkawbˈil Dios ex tiˈj Tbˈanil Tqanil kyojile jniˈ muˈẍ ja te kynabˈl Judiy Dios. Kyojile jniˈ tnam ex kojbˈil nqˈanintaq tkyaqil wiq yabˈil kyiˈj xjal ex tkyaqil wiq kyixkˈoj.
9:36b.MAT.009.036 Tzaj qˈaqˈinx tkˈuˈj Jesús tiˈj kyten xjal, quˈn ikyqe tzeˈn jun chˈuq rit, mix aˈl kyikˈlelkye, ex ntiˈ tumil kybˈe, tzeˈn tuˈn kyxaˈye.
9:37b.MAT.009.037 Tuˈnpetziˈn, tzaj tqˈmaˈn Jesús qeˈy, awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin: Kxel nqˈmaˈn qa atziˈn kytenxjal lo twutz Dios, ikytziˈn tzeˈn tqan awal, ex nya ilaˈ aqˈnil tiˈj.
9:38b.MAT.009.038 Tuˈnpetziˈn, kyqanixa te qMan Dios, a tAjaw awal, tuˈn kytzaj tsmaˈn aqˈnil tiˈj awal.
10
10:1b.MAT.010.001 O tzaj ttxkoˈn Jesús, a awoˈy kabˈlajaj t‑xnaqˈtzbˈin, ex tzaj tqˈoˈn qokliˈn tuˈn kyetz qlajoˈn taqˈnil tajaw il toj kyanminxjal, ex tuˈn tkubˈ qqˈaniˈn tkyaqil wiq yabˈil ex kyixkˈoj.
10:2b.MAT.010.002 Ex atzin qbˈiˈy kabˈlajaj t‑xnaqˈtzbˈin: Tnejil Simun, a Pegr tbˈi; ex Andrés, a titzˈin; Santyaw ex Juan, kyitzˈin kyibˈ, ayeˈ tkˈwal Zebedey;
10:3b.MAT.010.003 Lip; Bartolomey; Tmas; ex ayiˈn, Matey, a peyil pwaqtaq; Jacob, a tkˈwal Alpey; Tadey;
10:4b.MAT.010.004 Simun, a toktaqljo qˈolbˈin te te Celote; ex Judas Iscariot, a ok meltzˈaj kˈayil te Jesús.
10:5b.MAT.010.005 Ex bˈeˈx o xi tsmaˈn Jesús tukˈa jun nukˈbˈil kyjaluˈn: Mi cheˈxa toj kytanim nya aj Judiyqe; ex mi chi okxa toj kytanim aj Samaria.
10:6b.MAT.010.006 Qalaˈ antza kˈaˈ cheˈxiˈy kyxol aj Judiy, quˈn najnin iteˈ tzeˈnku rit toj kˈul ntiˈ kyikˈlelkye.
10:7b.MAT.010.007 Ku kyxiˈy yolil Tbˈanil Tqanil Tkawbˈil Dios at toj kyaˈj, a ma tzaj laqˈe jaˈlin.
10:8b.MAT.010.008 Kyqˈaninqekujiˈy yabˈ; kˈaˈ chi jaw kyanqˈsiˈn kyimnin juntl majl; kyqˈaninqekujiˈy yabˈqe tuˈn nim txˈaˈk; ex kylajomilqexjiˈy taqˈnil tajaw il toj kyanminxjal. Noq ma txi oyitjo kyokliˈn lo noq kukxjo, ex mi txi kyqanin twiˈ kykˈuˈja tiˈjjo kbˈantil kyuˈn tukˈa.
10:9b.MAT.010.009 Mi txi kyiˈn qˈanpwaq, saqpwaq mo tzeˈn juntl pwaq toj kybˈeˈy.
10:10b.MAT.010.010 Ex mi txi kyiˈn jun tal kychuˈẍa; ex mi txi kyiˈn kyxbˈaliˈn te txˈixpil kyiˈja; nixpe juntl muj kyxjabˈa, ex nipe jun kytzeˈy. Nya tiquˈnil, quˈn jun aqˈnil il tiˈj tuˈn ttzaj qˈoˈn twa.
10:11b.MAT.010.011 Aj kykaniˈn toj jun tnam mo jun tal kojbˈil, kyjyoma tja jun xjal wen, tuˈn tok qe kykˈuˈja tiˈj. Ex ku kynajaˈn tukˈa toj tja, ajxi tpon qˈij tuˈn kyikyˈa.
10:12b.MAT.010.012 Aj kykaniˈn tja, chi qˈolbˈiˈn tukˈa mutxbˈil kyeˈ najleqe antza tukˈa tnukˈbˈil Dios.
10:13b.MAT.010.013 Qa ikytaqku kyaj xjaljo, bˈaˈntzintz; me qa mina, ex qa bˈeˈxtaqku xja kyikyˈin, me atzin a kyajtaqa kyukˈa, noq ma tzˈel naj.
10:14b.MAT.010.014 Exsin qa bˈeˈx ẍi jaw lipin kyiˈja, ex qa mi xkubˈ kybˈiˈn kyyola, ku kyetza tojjo ja mo tojjo tnam anetziˈn. Kychtomila quq tiˈj kyqaˈn te jun yekˈbˈil kye, qa kykyˈeˈx tiˈj Tyol Dios.
10:15b.MAT.010.015 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa toj tqˈijil paˈbˈin twutz Dios, kujxixtljo tkawbˈil Dios ktzajil kyibˈaj, tzeˈnku tzaj kyibˈajjo xjal ojtxe kyojjo tnam Sodoma ex Gomorra, tej kybˈaj tuˈn qˈaqˈ.
10:16b.MAT.010.016 ¡Kaˈn! Kchi xel nsmaˈn tzeˈnqekuˈ rit kyxol xoˈj. Me chi okxixa ẍtij tzeˈnku jun kan, ex bˈuninxix tzeˈnku jun tal palom.
10:17b.MAT.010.017 Bˈaˈnqexa, quˈn kchi xeˈl qˈoˈn kyuˈn toj kyqˈobˈ kawil, ex kchi okil lipin kyiˈja kyojjo muˈẍ ja te kynaˈbˈlxjal Dios.
10:18b.MAT.010.018 Ex okpe kchi xel qˈiˈn kywutz nejinel ex nmaq kawil, noq tuˈn npaja, quˈn ikytzin k‑elile kynikyˈtzajiljiˈy kyuˈn nejinel ex kyuˈn jniˈ nya nimil, qa nimilqiˈy wiˈja.
10:19b.MAT.010.019 Me ajtzin kyxi qˈoˈn toj kyqˈobˈ aj kawil, mina chi jaw bˈisiˈn tiˈ kxel kyqˈmaˈn, ex tzeˈn tuˈn tbˈant kyyoliˈn. Quˈn ajtzin kyok ten yolil, ax Dios ktzajil qˈoˈnte ttxolil kyyola.
10:20b.MAT.010.020 Quˈn nyaqe kyeˈ kchi yolil, qalaˈ ate Xewbˈaj Xjan, a T‑xew kyMaˈn, k‑yolil kyiˈja.
10:21b.MAT.010.021 Quˈn kyxol xjal nya nimil, ayex itzˈinbˈaj kchi kˈwel bˈyonte itzikybˈaj, mo ayeˈ itzikybˈaj kyiˈj itzˈinbˈaj. Ayex chi xel qˈonte kykˈwal toj kyimin, ex ikyqex kˈwalbˈajjo ayex chi okil meltzˈaj kyiˈj kytata, ex chi xel kyqˈoˈn tuˈn kykyim.
10:22b.MAT.010.022 Ex chi elil iˈjliˈn kyuˈnxjal, noq tuˈn tpajjo nimilqiˈy wiˈja. Me ankye teˈ kweˈbˈil twutz tkyaqiljo lo, ajxi tjapin bˈaj tkyaqil, okpin kletil teˈ te jun majx.
10:23b.MAT.010.023 Me ajtzin kyok weˈxjal lajol kyeˈy toj jun tnam, liweyx cheˈxa toj juntl. Quˈn twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, naˈmtaqx kyelpin bˈaj kykyaqil tnam toj Israel tuˈn kybˈetintiˈy, aj wula juntl majl, ayiˈn Tkˈwal Ichin.
10:24b.MAT.010.024 Quˈn a nxnaqˈtzin tibˈ nlay jawjo toklin tibˈajjo nxnaqˈtzinte. Ex nlay jaw toklin aqˈnil tibˈaj tajaw aqˈuntl.
10:25b.MAT.010.025 Quˈn qa ma tzikyˈx te xnaqˈtzil tuˈn ¿Tzeˈntzin tteˈntz tuˈn mi tzikyˈxa kyuˈn nchi xnaqˈtzin kyibˈ? Ex ikyxjo te aqˈnil tukˈa tajaw aqˈuntl. Xi nqˈmaˈn ikyjo, quˈn ikyqintzin wejiˈy tzeˈnku jun manbˈaj toj ja. Quˈn mape tzˈok kyqˈmaˈn kyexjal weˈy qa tajaw ilqiˈn, a Beelzebú; ¿Yajtzilaˈ kyetza?
10:26b.MAT.010.026 Tuˈnpetziˈn, mi chi tzaj xobˈ kyeˈ. Quˈn ntiˈ jun tiˈ aku tzˈewit te jun majx, a mit tzˈel tnikyˈtzajil. Ex ntiˈ jun tiˈ ewin, a mit tzˈel tqanil.
10:27b.MAT.010.027 Atziˈn kxel nqˈmaˈn kyeˈy, kyqˈmanxa kye kykyaqil. Ex ankyeˈ noq kxel njaskˈiˈn kyeˈy jaˈlin, kyẍchˈinxa tzmax toj twiˈ ja, tuˈntzin tbˈijte kyuˈn kykyaqilxjal.
10:28b.MAT.010.028 Ex mi chi xobˈa kye aku kubˈ bˈyonte kyxmilila, quˈn me kye kyanmin nlay kyim kyuˈn. Qalaˈ kxel nqˈmaˈn kyeˈy, antza chi xobˈa kyeˈ te Dios, quˈn nya noq kyxmilila aku kyim tuˈn, qalaˈ ikytzin majx kyanmiˈn. Ex nya noq oˈkxjo, qalaˈ ikytzin ajxi kykyim tuˈn, aku cheˈx tqˈoˈn toj qˈaqˈ te jun majx.
10:29b.MAT.010.029 ¿Jteˈtzila kywiˈ kabˈe tal pichˈ? ¿Nyapela noq jun tal muˈẍ pwaq? Me kxel nqˈmaˈn kyeˈy, nixpela jun tal pichˈ aku kyim, qa nya taj qMan Dios.
10:30b.MAT.010.030 ¿Yajtzilaˈ kyeˈ? Quˈn nimxixtl kyokliˈn tzeˈnqekuˈ pichˈ; ex noq tuˈn tqˈaqˈbˈil tkˈuˈj Dios majqexpe tsmal kywiˈy chebˈe ajlanqe tuˈn. Tuˈnpetziˈn, mi chi xobˈa.
10:32b.MAT.010.032 Ankye teˈ mi kubˈ tewin kywutzxjal, qa nimil wiˈja, ex ikyx wejiˈy mi kubˈ wewiˈn twutz nMaˈn, a at toj kyaˈj.
10:33b.MAT.010.033 Me anteˈ kˈwel ewinte kywutzxjal qa ojtzqiˈnqiˈn tuˈn, ex ikyx wejiˈy, kˈwel wewiˈn twutz nMaˈn, a at toj kyaˈj.
10:34b.MAT.010.034 ¿Tzeˈntzintz toj kywutza? ¿Ma man chin kˈuˈl wetza noq tuˈn kytzalajxjal tzaluˈn twutz txˈotxˈ? ¡Me twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, aj qa mina! Qalaˈ ma chin kˈuˈl weˈ noq tuˈn nqˈoˈn qˈoj kyxolxjal.
10:35b.MAT.010.035 Quˈn ma chin ula qˈol paˈbˈl kyxolxjal tzeˈnku tzˈibˈin toj Tuˈjil Tyol Dios: Jun kˈwalbˈaj ichin kjyol qˈoj tiˈjx tman, ex jun kˈwalbˈaj qya kjyol qˈoj tiˈjx ttxu. Ex ilibˈj tiˈj ilibˈilte.
10:36b.MAT.010.036 Ikytziˈn, teyile junjun at qˈoj kyiˈj tojx tja.
10:37b.MAT.010.037 Quˈn ankye teˈ k‑okil tkˈuˈjlin ttata ex tnana nimxixtl tzeˈnku weˈ, ntiˈ toklin tuˈn tok te weˈy. Ex ankye teˈ k‑okil tkˈuˈjlin tkˈwal qˈa mo qa txin nimxixtl tzeˈnku weˈ, ntiˈ toklin tuˈn tok te weˈy.
10:38b.MAT.010.038 Ex alkye tkyˈeˈ tuˈn t‑xi lipe wiˈja toj tkyaqil, exla qa tuˈn tkyim tzeˈnqekuˈ xjal xi kyiqin kycruz te kyimin, ntiˈ toklin tuˈn tok te weˈy.
10:39b.MAT.010.039 Ankye teˈ k‑okil tkˈuˈjlin tchwinqil tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ok knajil teˈ te jun majx. Me ankye teˈ k‑elil tiˈjlin tkyaqiljo achbˈil te twutz txˈotxˈ noq tuˈn npaja, okpin knetil teˈ tchwinqil tuˈn te jun majx.
10:40b.MAT.010.040 Ex ankyeˈ ok kˈwel xkˈamin kyeˈy, ayiˈn chin kˈwel t‑xkˈaˈmin. Ex ankyejo ma kˈmon weˈy, a Dios ma kˈmet tuˈn, a saj smaˈn weˈy.
10:41b.MAT.010.041 Ex ankye teˈ kˈwel t‑xkˈaˈmin jun yolil Tyol Dios, quˈn ax Dios saj smaˈnte, ok ktzajil ttzyuˈn jun oyaj toj kyaˈj, tzeˈnku jun oyaj ntzaj qˈoˈn te jun yolil Tyol Dios. Ex ankyeˈ kˈwel t‑xkˈaˈmin jun ichin wen, ok ktzajil ttzyuˈn jun oyaj toj kyaˈj, a ikyxjo tzeˈnku oyaj ktzajil qˈoˈn te ichin wen.
10:42b.MAT.010.042 Ex ankye teˈ kxel qˈonte jun tal vas cheˈwe te jun tal kˈwal, noq tuˈn ma tzˈok lipe wiˈja, ex twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, at jun oyaj tiˈjjo lo te jun majx toj kyaˈj.
11
11:1b.MAT.011.001 Tej tbˈaj tnikˈuˈn Jesús qeˈy, awoˈy kabˈlajaj t‑xnaqˈtzbˈin, bˈeˈx xiˈ kyojjo tnam toj txˈotxˈ te Galiley xnaqˈtzil ex yolil Tyol Dios.
11:2b.MAT.011.002 Tkuˈxtaq Juan, a Jawsil Aˈ, toj tze, me tej tbˈin teˈ jniˈtaqjo nbˈant tuˈn Crist, bˈeˈx i xi tchqˈoˈn kabˈe t‑xnaqˈtzbˈin lolte.
11:3b.MAT.011.003 Tej kykanin tukˈa, xi kyqanin te: ¿Atzinjiy a Crist, a attaq tulil, mo qa at juntl, tuˈn tkubˈ qyoˈn?
11:4b.MAT.011.004 Xi ttzaqˈwin Jesús: Kux cheˈxa, ex kyqˈmanxa te Juan ajo ma kyliˈy, exsiˈn ma kybˈiˈy, ikyxjo tzeˈnku kyij tzˈibˈit wiˈja toj Tuˈjil Tyol Dios. Chiˈ kyjaluˈn:
11:5b.MAT.011.005 Aye moẍtaq ma chi kˈant kywutz, aye koxtaq ma chi bˈet, exqetziˈn yabˈqetaq tuˈn nim txˈaˈk, ma chi qˈanit; exqetziˈn ẍoˈrqetaq, ma chi bˈin; exqetziˈn otaq chi kyim, ma chi jaw anqˈin juntl majl. Ex jniˈ kye yaj ma pon Tbˈanil Tqanil kolbˈil kye.
11:6b.MAT.011.006 Kyˈiwlinqexixjo a mi njawje kykˈuˈj wiˈja.
11:7b.MAT.011.007 Tej kymeltzˈajjo t‑xnaqˈtzbˈin Juan, bˈeˈx ok ten Jesús yolil tiˈj Juan kyukˈaxjal. Xi tqˈmaˈn kye kyjaluˈn: Tej kyxiˈy lolte Juan toj tzqij txˈotxˈ, ¿Tiˈtaqtzin wiq ichin kyajtaqa tuˈn kylontiˈy? ¿Ma noqpe jun ichin kabˈe tkˈuˈj, tzeˈnku jun ajlaj meltzˈaje tuˈn kyqˈiqˈ?
11:8b.MAT.011.008 Qa mina, ¿Tiˈtaqtzin kyajtza tuˈn kylontiˈy? ¿Moj qa jun ichin manyor tbˈanilx t‑xbˈalin tok? ¿Ma mitzin bˈiˈn kyuˈn qa aye xjal, tbˈanilx kyxbˈalin tok, antza iteˈye kyeˈ toj kyja nmaq kawil?
11:9b.MAT.011.009 ¿Tzeˈntzintz tiˈtzin chi txaˈjtza lolte? ¿Bˈalaqa jun yolil Tyol Dios? ¡Ikytziˈn! Me ante Juan nimxixtl toklin kyibˈajjo yolil Tyol Dios ojtxe.
11:10b.MAT.011.010 Quˈn ikytzin tqˈmaˈn Dios tiˈj toj Tuˈjil Tyol kyjaluˈn: Kxel nchqˈoˈn weˈ nsan twutza qˈmalte tqanil tulila, tuˈn tkubˈ kybˈinchinxjal kyibˈ twutza.
11:11b.MAT.011.011 Twutzxix kxel nqˈmaˈn, qa kyxol kykyaqilxjal twutz txˈotxˈ, mix aˈl jun nimxixtl toklin tzeˈnku te Juan, a Jawsil Aˈ. Me ankye teˈ, a noq tal chˈin toklin toj Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, nimxixtl toklin tzeˈnku te Juan.
11:12b.MAT.011.012 Quˈn tukˈaxiˈ tulil Juan, a Jawsil Aˈ, ex tzmax tzaluˈn, nimxjal tok tilil kyuˈn, tuˈn tchˈiy Tkawbˈil Dios, a tzajnin toj kyaˈj. Ex nimxjal tok tilil kyuˈn, tuˈn tkubˈ bˈaj.
11:13b.MAT.011.013 Tkyaqiljo jniˈ t‑xilin kyxnaqˈtzbˈil yolil Tyol Dios ojtxe exsin ojtxe kawbˈil, noq jun tqanil tiˈjjo Tkawbˈil Dios, a tuˈntaq tul, tzeˈnku ma tzul Juan chikyˈbˈilte.
11:14b.MAT.011.014 Qa kyaja tuˈn t‑xi kynimiˈn, kxel nqˈmaˈn kyeˈy qa a Juan, a Elías, a iltaq tiˈj tuˈn tul, tzeˈnku qˈumj toj Tuˈjil Tyol Dios.
11:15b.MAT.011.015 Qa at kywiˈy te bˈilte, kybˈinkujiˈy tkyaqiljo nxi nqˈmaˈn kyeˈy.
11:16b.MAT.011.016 Kˈwel nqˈoˈn jun techil tzeˈnqe xjal jaˈlin: Ikyqetziˈn tzeˈnqekuˈ tal kˈwal nchi kubˈ qe saqchal toj kˈaybˈil. Ex nxi kyẍchˈin te kyukˈa, tuˈn kysaqchaˈn junx, ex nxi kyqˈmaˈn:
11:17b.MAT.011.017 Ma qo chinbˈiˈn kyukˈa xux, tuˈntzintla qsaqchan, ex tuˈn kytzalaja, ex tuˈn kybˈixiˈn, me mi ẍi bˈixiˈn. Tuˈnpetziˈn, ma txi qbˈitziˈn bˈitz te bˈisbˈajil, tuˈntzintla qsaqchan, ex tuˈn kyoqˈa, me mix aˈl s‑oqˈ. ¿Tiˈxsin kyajtza? chi chiˈ.
11:18b.MAT.011.018 Ikytzin kyejiˈy, chi Jesús. Quˈn tej tul Juan, a mix waˈn ex mix kˈwane kyukˈa txqantl, tuˈn ikyjo kyqˈmaˈy tiˈj, qa attaq taqˈnil tajaw il toj tanmin.
11:19b.MAT.011.019 Ex ma chin ula, ayiˈn Tkˈwal Ichin jaˈlin, a nchin waˈn ex nchin kˈwan kyukˈa noq tiˈchaqku xjal, me nkyqˈmaˈnla wiˈja qa loˈlqin weˈ, ex jun kyukˈa peyil pwaq ex kyukˈa aj il. Ex ayetzin kyeˈ, ¿Tiˈxsila kyajtza? Kxel nqˈmaˈn qa atzin k‑elile kynikyˈa tiˈjjo nabˈl ntzaj tuˈn Dios tiˈjjo qbˈinchbˈiˈn.
11:20b.MAT.011.020 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, ok ten Jesús kawil kyeˈ xjal kyojjo tnam, a jaˈ otaq kubˈ tbˈinchin nimku yekˈbˈil tipin, quˈn aye xjal antza kykyˈeˈxtaq tuˈn tajtz tiˈj kyanmin, ex tuˈn ttxˈixpit kychwinqil. Xi tqˈmaˈn kyjaluˈn:
11:21b.MAT.011.021 ¡Ay! Nimx bˈisbˈajil kyeˈy, a ayiˈy aj tnam Corazín exsin aj Betsaida. Noqit kyojjo tnam Tiro ex Sidón ma chi bˈant teˈ yekˈbˈil wipiˈn, a ma chi bˈant kyxola, ojtxetla tzˈajtz tiˈj kyanminxjal, ex matla kubˈ kyyekˈin jun txˈixpibˈl toj kychwinqil, noq tuˈn tok kyqˈoˈn kyxbˈalin te bˈisbˈajil, noq tuˈn tpaj kyil, ex tuˈn tjaw kychtoˈn tzaˈj toj kywiˈ, te jun yekˈbˈil qa ma tzˈajtz tiˈj kyanmin.
11:22b.MAT.011.022 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, toj tqˈijil paˈbˈin twutz Dios, kujxixtl kye tkawbˈil Dios tzul kyibˈaj, tzeˈnkuj kye aj Tiro ex Sidón.
11:23b.MAT.011.023 Ikyxjo kyeˈ aj tnam Capernaum; ¿Chila, qa chi japin kyeˈ toj kyaˈj? ¡Me mina! Quˈn ayexixpe kyeˈ kchi xeˈl tojjo ma tij jul, a jaˈla taˈye t‑xele. Quˈn noqit tojjo tnam Sodoma ma bˈant teˈ jniˈ yekˈbˈil wipiˈn, a ma bˈant kyxola, mipetla xyuchˈj te tnam anetziˈn; atxpetla teˈ jaˈlin.
11:24b.MAT.011.024 Ex kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa toj tqˈijil paˈbˈin twutz Dios, kujxixtl kyeˈ tkawbˈil Dios tzul kyibˈaj, tzeˈnkuj kye xjal tojjo txˈotxˈ te Sodoma.
11:25b.MAT.011.025 Kyojjo qˈij anetziˈn, xi tqˈmaˈn Jesús kyjaluˈn: Taa, Ay tAjaw kyaˈj ex Ay tAjaw txˈotxˈ; loqiˈn nchin nimsin Tbˈiy jaˈlin, quˈn tuˈn ma kubˈ tewin tejiy t‑xilin tumil kolbˈil kyeˈ xjal, a ẍtijqe ex nim kynabˈl toj kywutz, exsin ma kubˈ tchikyˈbˈintza kywutzjo xjal, a qˈoˈnk kyoklin te ntiˈ bˈaˈn kyuˈn.
11:26b.MAT.011.026 Ikytziˈn Tata, quˈn ikytzin tejiy taj.
11:27b.MAT.011.027 Quˈn ma tzaj tqˈoˈn nMaˈn tkyaqil weˈy. Ex mix aˈl jun ojtzqil weˈy, qalaˈ oˈkx nMaˈn, quˈn ayiˈn Tkˈwal. Ex mix aˈl jun ojtzqil te nMaˈn, qalaˈ oˈkqinxa. Ex alqe wajiˈy tuˈn t‑xi nyekˈiˈn nMaˈn, kxel nyekˈiˈn.
11:28b.MAT.011.028 Tuˈnpetziˈn, ku kytzaja wukˈiy, ayiˈy sikytlin iteˈy, ex ayiˈy ma chi yajxa tojjo kychwinqila. Ex kxel nqˈoˈn ajlabˈl kyeˈy te jun majx.
11:29b.MAT.011.029 Kykˈmonxjiˈy nnukˈbˈila kxel nqˈoˈn kyeˈy; ex kykaˈyimila wiˈja, quˈn manyor wenqinxa ex manyor cheˈwxjo wanmiˈn. Ex ktenbˈil ajlabˈl toj kychwinqila te jun majx wukˈiy.
11:30b.MAT.011.030 Quˈn ajo nnukˈbˈila kxel nqˈoˈn kyeˈy nya kujxix tuˈn tbˈant kyuˈn, ex ajo iqtz kxel nqˈoˈn tuˈn tjapin bˈaj kyuˈn, nyaxix al.
12
12:1b.MAT.012.001 Kyojjo qˈij anetziˈn, toj jun qˈij te ajlabˈl, nqo bˈettaqa tukˈa Jesús toj jun bˈe n‑extaq toj triy. Tzaj qˈaqˈin qkˈuˈja, o ok teˈn xbˈoqil triy, exsin el qxqˈuchin te qwaˈy.
12:2b.MAT.012.002 Atzaj teˈ tok kykaˈyin Parisey ikyjo, xi kyqˈmaˈn te Jesús: Kaˈyinqektzinjiy t‑xnaqˈtzbˈiˈn, a nchi bˈinchin jun tiˈ, a nya wen tuˈn tkubˈ bˈinchit toj qˈij te ajlabˈl.
12:3b.MAT.012.003 Me xi ttzaqˈwin Jesús: ¿Ma naˈmtzin tkux kyuˈjin kyejiˈy bˈant jun maj tuˈn qtzan David, a nimx toklin, tej ttzaj waˈyaj tiˈj kyukˈa tukˈa?
12:4b.MAT.012.004 Bˈeˈx i okx toj ojtxe tja Dios, exsin i etz tiˈn wabˈj, a otaq chi kubˈ kyˈiwlit te oyaj twutz Dios. Ex i xi twaˈn, exsin xi tqˈoˈntz kye tukˈa, a ntiˈtaq kyoklin tiˈj tuˈn t‑xi kywaˈn, qalaˈ oˈkqextaq pale.
12:5b.MAT.012.005 Mo ¿Ma naˈmtzin tkux kyuˈjiˈn toj ojtxe tkawbˈil Moisés, qa aye pale toj tnejil ja te kˈulbˈil, mi nchi ajlantaq toj qˈij te ajlabˈl, qalaˈ nchi aqˈnintaq? ¿Ma i bˈinchintzintz il tuˈn ikyjo?
12:6b.MAT.012.006 Tuˈnpetziˈn, kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa atx juntl tumil nimxixtl toklin tzeˈnku tumil tiˈjjo tnejil ja te kˈulbˈil.
12:7b.MAT.012.007 Noq naˈm tel kynikyˈa te, a tiˈ ntqˈmaˈn Tuˈjil Tyol Dios: Atzin wajiˈy, tuˈn tten kyqˈaqˈbˈil kykˈuˈja kyxolxa, ex nya noq tuˈn kyok teˈn patil kychibˈjil aluˈmj te chojbˈil kyila. Quˈn noqit ma tzˈel kynikyˈa te, mitla nchi bˈaj yolbˈiˈn kyiˈj nxnaqˈtzbˈiˈn, ayeˈ mi nchi bˈinchin il.
12:8b.MAT.012.008 Tzeˈnku nteˈn, ayiˈn Tkˈwal Ichin, chqˈonqintza tuˈn Dios kyxola; ex ayiˈn at wokliˈn tibˈajjo qˈij te ajlabˈl, ex ayiˈn kchin qˈmalte qa wen tuˈn tkubˈ bˈinchit jun tiˈ mo qa minaj.
12:9b.MAT.012.009 Bˈeˈx ikyˈ Jesús antza, ex okx toj jun muˈẍ ja te naˈbˈl Dios,
12:10b.MAT.012.010 jaˈ attaq jun ichin ntiˈtaq tanmin jun tqˈobˈ. Me tzunxtaq njoyle tumil kyuˈn junjun tzeˈn tten tuˈn tjaw stzˈimin jun tiˈ tiˈj Jesús, ex tuˈn tkubˈ tzˈaq toj jun il kyuˈn. Xi kyqanin te Jesús: ¿Tziyintzin toj ojtxe kawbˈil, tuˈn tqˈanit jun xjal tojjo qˈij te ajlabˈl?
12:11b.MAT.012.011 Xi ttzaqˈwin Jesús: Ankye jun kyeˈ, qa akux xi tzˈaq jun trit toj jun jul toj jun qˈij te ajlabˈl, ¿Ma nlaypela aku jatz kyiˈn? ¿Ma atpela kyila tiˈjjo ikyjo?
12:12b.MAT.012.012 ¿Ma nyatzin nimxixtl toklin jun ichin twutz jun rit? Tuˈnpetziˈn, bˈaˈn tuˈn tkubˈ qbˈinchin qejiˈy a bˈaˈn toj tqˈijil ajlabˈl.
12:13b.MAT.012.013 Ex xi tqˈmaˈn Jesús te yabˈ: Nuqpinx tqˈobˈa. Bˈeˈx nuqpajkux tqˈobˈjo tal yabˈ, ex bˈeˈx bˈant tzeˈnkuxjo juntl.
12:14b.MAT.012.014 Me ayetzin kyeˈ Parisey, bˈeˈx i ok ten jyol tumil tzeˈn tuˈn tkubˈe kybˈyoˈne Jesús.
12:15b.MAT.012.015 Tej tbˈinte Jesús ikyjo, bˈeˈx ikyˈ antza, ex i xi lipe txqan xjal tiˈj. Ex nqˈaninxi kyiˈj yabˈ toj bˈe.
12:16b.MAT.012.016 Ex xi tqˈmaˈnxix Jesús, tuˈn mi chi yoline tiˈj kywutzxjal.
12:17b.MAT.012.017 Nyatzin tiqeˈ ikyjo noq tuˈn tjapinkuˈ Tyol Dios, a kyij ttzˈibˈin yolil Tyol Dios ojtxe, a Isaías, tej tqˈma:
12:18b.MAT.012.018 Atzin wejiˈy waqˈnil, a skˈoˈnxix, ex kˈuˈjlinxix wuˈn, ex nchin tzalaja tiˈj. Kˈwel nqˈoˈn nXewa toj tanmin. Ex ok k‑yolil tiˈj Nkawbˈila toj tkyaqil twutz txˈotxˈ.
12:19b.MAT.012.019 Mi qˈojle, ex mi jaw ẍchˈin, tuˈntzintla mix aˈl kxel bˈinte tqˈajqˈojil twiˈ kyoj tbˈeyil tnam.
12:20b.MAT.012.020 Ex mi chi el tikyˈin ayejo numjninqe. Tuˈnpetziˈn, mi kubˈ twaqˈin jun tal tqan ptzˈan tal kox, ex mi kubˈ tyupin jun tal ttzaj yaj, a noqx tal chˈin nsbˈen, tzmaxiˈ aj t‑xi tqˈoˈn kyoklin, aj tkubˈ tqˈoˈn Tkawbˈil, a tzˈaqlexix.
12:21b.MAT.012.021 Ex tojjo qˈij anetziˈn, tkyaqil xjal twutz txˈotxˈ kqebˈil kykˈuˈj tiˈj.
12:22b.MAT.012.022 Kyojjo qˈij anetziˈn, xi kyiˈnxjal jun ichin twutz Jesús, a tokxtaq jun taqˈnil tajaw il toj tanmin; ex otaq chi jpet twutz, ex mibˈintaq yolin. Me bˈeˈx el weˈ tuˈn Jesús, quˈn bˈeˈx bˈant tkaˈyin, ex bˈant tyolin.
12:23b.MAT.012.023 Kykyaqilxjal bˈaj jaw kaˈylaj, ex i jaw yolin kyxolx: ¿Apela tyajil Davidjo lo, a skˈoˈnxix tuˈn Dios te Kolil?
12:24b.MAT.012.024 Me tej kybˈinte Pariseyjo ikyjo, ex kyqˈma: Mina, chi chiˈ. Nchi etz teˈ xjal taqˈnil tajaw il tuˈn, quˈn tuˈn a te Beelzebú, a tajaw il, o txi qˈonte tipin.
12:25b.MAT.012.025 Me bˈeˈx el tnikyˈ Jesús te kyyol, ex xi tqˈmaˈn kye: Qa paˈn kyten xjal toj jun nim tnam, ex qa kyajqˈoj kyibˈ, noqx aku chi kubˈ naj tuˈn qˈoj. Ex ikyxjo toj jun muˈẍ tnam, mo toj jun ja xjal. Qa kyajqˈoj kyibˈ, nlay chi el wen.
12:26b.MAT.012.026 Ikytzin taˈye te satanásjo, a tajaw il. Qa ax s‑etz lajonte tibˈ toj kyanminxjal, ax n‑ok meltzˈaj tiˈjx ikyjo, ex atzin tkawbˈil nlay chˈiy. ¿Ma man kubˈ numjjo tipintz?
12:27b.MAT.012.027 Ex noqit ikyjo tzeˈnku nkyqˈmaˈn, qa tuˈn tipin Beelzebú nchi etze taqˈnil tajaw il toj kyanminxjal wuˈn, ¿Altzila kye ntzaj qˈoˈnte kyipin aye lipcheqek kyiˈja, tuˈn tetz taqˈnil tajaw il toj kyanminxjal kyuˈn, qa nya ax Dios? Tuˈnpetziˈn, ayexjo kyukˈiy kchi qˈmalte qa nya toj tumil kyyola tiˈjjo lo.
12:28b.MAT.012.028 Me metzin weˈ noq tuˈn tipin Xewbˈaj Xjan, a T‑xew Dios, nchi etze taqˈnil tajaw il wuˈn toj kyanminxjal; atzin jun yekˈbˈiljo qa ma tzul Tkawbˈil Dios kyxola.
12:29b.MAT.012.029 Ex at juntl tumil: Qa at jun ileqˈ taj tuˈn telqˈin toj tja jun xjal nim tipin, ¿Ma akutzin bˈant telqˈin, qa nya nej, xkubˈ tkˈloˈn tajaw ja? Ikytzin te tajaw iljo tzeˈnku tajaw ja, quˈn a nim tipin. Me ma chin kanbˈin tiˈj, quˈn ma chi etz nlajoˈn taqˈnil toj kyanminxjal.
12:30b.MAT.012.030 Ankyeˈ nya wukˈiy taˈ, noq njaw, tuˈn tqˈoj wiˈja. Ex ankyeˈ tkyˈeˈ mojin wukˈiy tuˈn tjaw chmet twutz awal, kyja n‑ok tene chtolte.
12:31b.MAT.012.031 Tuˈnpetziˈn, kxel nqˈmaˈn kyeˈy: Kykyaqiljo wiq il, ex jniˈ noq tiˈchaqku tiˈ nkyqˈmaˈnxjal aku najsit. Me qa ma tzˈok kyyisoˈn Xewbˈaj Xjan, nlaypen kubˈ najsit te il anetziˈn.
12:32b.MAT.012.032 Ikytziˈn, qa at jun xyolbˈin wiˈja, a ayiˈn Tkˈwal Ichin, aku najsit teˈ til. Me qa at jun xyolbˈin tiˈj Xewbˈaj Xjan, nlayxpen najsit teˈ til tzaluˈn twutz txˈotxˈ ex toj kyaˈj.
12:33b.MAT.012.033 Ikyqetzin kyejiˈy tzeˈnku jun tze. Qa ma tzˈok kaˈyit wen, tbˈanil k‑elile twutz wen. Ex qa mina, nya tbˈanil twutz k‑elil. Tuˈnpetziˈn, k‑elile tnikyˈtzajil tiˈjjo tze, noq tuˈnjo twutz.
12:34b.MAT.012.034 Ayetzin kyeˈ manyor tyajil kanqiˈy; ntiˈx kyajbˈiˈn. ¿Ma akutzin bˈant kyyoliˈn jun yol toj tumil, a ayekuy nya wenqe? Quˈn atziˈn nya bˈaˈn at toj kyanmiˈn, atzin nkyqˈmanjiˈy.
12:35b.MAT.012.035 Me anteˈ xjal, a tbˈanil tanmin, tbˈanilxjo ntqˈmaˈn, quˈn toj tanmin njatze tkyaqiljo wen. Ex anteˈ xjal, a nya wen tanmin, tkyaqiljo ntqˈmaˈn nya wen.
12:36b.MAT.012.036 Tuˈnpetziˈn, kxel nqˈmaˈn kyeˈy; qa toj tqˈijil paˈbˈin twutz Dios, teyile junjun k‑okil toj xjelbˈil tiˈj tkyaqiljo yol nkyqˈmaˈn jaˈlin, a nya wen.
12:37b.MAT.012.037 Quˈn noq tiˈjjo bˈaˈn kyyola, kchi tzaqpajiliˈy tjaqˈ tkawbˈil Dios kujxix wen; me qatzin qa mina, ok kychjaˈbˈilxa tuˈn.
12:38b.MAT.012.038 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, xi kyqanin junjun Parisey, exqetziˈn xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil te Jesús: Xnaqˈtzil, qaja tuˈn qlontiˈy jun techil tipiˈn, a tbˈanilxix.
12:39b.MAT.012.039 I xi ttzaqˈwin Jesús: Ayetziˈn xjal nya wenqe ex aj il nchi qanin jun techil wipiˈn. Me nlay txi yekˈiˈt kye; qalaˈ oˈkxjo techil tiˈjjo bˈaj tiˈj Jonás, a yolil Tyol Dios ojtxe.
12:40b.MAT.012.040 Quˈn luˈtziˈn te Jonás ten oxe qˈij ex oxe qnikyˈin toj tkˈuˈj jun tij kyiẍ; ex ikyx wejiˈy, ayiˈn Tkˈwal Ichin, chin kˈwelix muquˈn toj txˈotxˈ oxe qˈij ex oxe qnikyˈin.
12:41b.MAT.012.041 Ex ikyqex kyeˈ xjal toj tnam Nínive kyojjo qˈij te Jonás kchi jawil weˈks toj tqˈijil paˈbˈin, aj kyokxjal toj xjelbˈil twutz Dios, ayeˈ iteˈ kyojjo qˈij jaˈlin, tuˈn kykubˈ tzˈaq toj kyil kyuˈn. Quˈn ayetziˈn xjal toj Nínive bˈeˈx ajtz tiˈj kyanmin, tej t‑xi tqˈmaˈn Jonás Tbˈanil Tqanil Dios kye. Ex ajo Tbˈanil Tqanil wiˈja jaˈlin nimxixtl toklin tzeˈnku toj tqˈijil Jonás.
12:42b.MAT.012.042 Ok kjawil weˈks ajo qya, a nmaq kawil tzajnin te najchaq te twutz txˈotxˈ, tuˈn kykubˈ tzˈaqxjal toj kyil tuˈn, ayeˈ iteˈ kyojjo qˈij jaˈlin. Quˈn ajo qya anetziˈn bˈeˈx xiˈ bˈilte tnabˈlxix qtzan Salomón. Me ajo t‑xilin naˈbˈl wiˈja jaˈlin, nimxixtl toklin tzeˈnku te Salomón.
12:43b.MAT.012.043 Aj tetz jun taqˈnil tajaw il toj tanmin jun xjal, a nya nimil, bˈeˈx nxiku jyolte tojjo tzqij txˈotxˈ, jaˈ tuˈn ttene. Exsin qa mix xjyet tuˈn, kˈwel t‑ximin:
12:44b.MAT.012.044 Kchin meltzˈajil weˈ juntl majl tojjo njaˈy, jaˈ ẍin etziˈych. Ex ajtzin tkanin juntl majl tkˈatzjo xjal, knetiljo xjal tuˈn, tzeˈnku jun ja, mix aˈl najalte, ex chebˈe misoˈn ex nikˈuˈn wen.
12:45b.MAT.012.045 Bˈeˈxsin k‑okixtz toj tanmin xjal me nya tjunalx jaˈlin; qalaˈ kyukˈa wuql tukˈa xininqexix toj il tzeˈnku a. Ex kykyaqilx kchi najal toj tanminjo xjal jaˈlin. Atzaj xjal noqx kyja kxeˈlix toj il tzeˈnkuˈ ttentaq te tnejil. Ikytzin kbˈajiljo kyukˈa xjal jaˈlin, a nya nimilqe.
12:46b.MAT.012.046 Tzmataq nyolin Jesús kyukˈaxjal, tej kykanin tnana kyukˈax titzˈin. I kubˈ weˈ twiˈ peˈn, me kyajtaq tuˈn kyyolin tukˈa Jesús.
12:47b.MAT.012.047 Bˈeˈx xi qˈmaˈn te Jesús: Lu tnaniy exqetziˈn titzˈiˈn iteˈ peˈn, ex kyaj tuˈn kyyolin tukˈiy.
12:48b.MAT.012.048 Me ante Jesús xi tqˈmaˈn te a xi qˈmante ikyjo: ¿Ankyeqe weˈ nnana, ex ankyeqe weˈ witzˈin?
12:49b.MAT.012.049 I tzaj tyekˈin tukˈa tqˈobˈ qibˈaja, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin, ex xi tqˈmaˈn: Ayetzin wejiˈy nnana ex witzˈin lo.
12:50b.MAT.012.050 Ayeˈ chi kˈwel bˈinchin teˈ taj nMaˈn, a at toj kyaˈj, ayetzin wejiˈy witzˈin, ex wanebˈ ex nnaniy.
13
13:1b.MAT.013.001 Ax qˈijjo tetz Jesús tojjo ja, ex kubˈ qe ttzi nijabˈ.
13:2b.MAT.013.002 Tej tok tkaˈyin kypon txqan xjal tkˈatz, bˈeˈx okx toj jun tal bark, ex kubˈ qe toj. Ayetzin kyeˈ jniˈ xjal i bˈaj kyij ten ttzi aˈ.
13:3b.MAT.013.003 Ok ten xnaqˈtzil nimku tumil noq kyukˈa techil, ex tqˈma: Jun maj, xiˈ jun xjal awal triy.
13:4b.MAT.013.004 Atzin teˈ tok tchtoˈn, at pon chitj toj bˈe. I tzaj pichˈ, ex bˈeˈx jaw kyskˈoˈn.
13:5b.MAT.013.005 Ex at pon chitj kyxol abˈj, me quˈn tuˈn ntiˈxix twutz txˈotxˈ antza, liwey ul twiˈ.
13:6b.MAT.013.006 Me atzaj teˈ tok qˈijil, bˈeˈx jaw tzqij, quˈn nya nim xaˈye tlokˈ.
13:7b.MAT.013.007 Ex at pon chitj kyxol txˈiˈx. Me atzin txˈiˈx jun paqx tchˈiy; atzin te triy noq jaw xkyˈiˈsix.
13:8b.MAT.013.008 Me anteˈ pon chitj toj tbˈanil txˈotxˈ, tbˈanilx ele toj. At junjun tqan el jweˈ kˈal twutz, ex junjuntl el ox kˈal, ex junjuntl el lajaj toj kaˈwnaq.
13:9b.MAT.013.009 Ankye taj tuˈn tkubˈ tbˈiˈn nyola, in tkubˈ tbˈiˈntz, tuˈntzintla tkubˈ tbˈinchin.
13:10b.MAT.013.010 O ul laqˈeˈy awoˈy, a t‑xnaqˈtzbˈin, tkˈatz, ex xi qqaniˈn te: ¿Tiquˈn nyoliˈn kyukˈaxjal noq kyukˈa techil?
13:11b.MAT.013.011 Tzaj ttzaqˈwin Jesús qeˈy: Ma tzaj tyekˈin Diosjo tumil kyeˈy, tuˈn tel kynikyˈa tiˈjjo a ewintaq ojtxe tiˈjjo Tkawbˈil Dios, a at toj kyaˈj; quˈn metziˈn kyexjal nlay tzˈel kynikyˈ te.
13:12b.MAT.013.012 Tuˈnpetziˈn, ankyeˈ xjal at tnimbˈil wiˈja, ktzajil qˈoˈn txqantl, tuˈntzin tchˈiyxixjo tnimbˈil. Ex ankyeˈ xjal noq nkaˈmin tkˈuˈj tiˈj tnimbˈil, kyjaˈpe k‑elil qˈiˈne teˈ chˈin at.
13:13b.MAT.013.013 Tuˈnpetziˈn, nchin yoliˈn kyukˈa techil kyukˈaxjal. Quˈn nchi kaˈyin kywutz, me mi n‑el kynikyˈ weˈy. Ex ntbˈiˈn kyẍkyin, me mi n‑okx toj kywiˈ.
13:14b.MAT.013.014 Quˈn ikytzin kbˈajiljo tzeˈn tqˈma Isaías, a yolil Tyol Dios ojtxe, tej tqˈma: Mix tuˈn tzˈok kybˈin, mi n‑okx toj kywiˈ. Mix tuˈn tzˈok kykaˈyin, mi n‑el kynikyˈ te.
13:15b.MAT.013.015 Quˈn noqx ma tzˈok naj kynabˈljo xjal luˈn; jpuˈnqe kyẍkyin, tuˈn mi tzˈokx toj kywiˈ, jpuˈnqe kywutz, tuˈn mi tzˈele kynikyˈ te tbˈanil. Tuˈntzin ikyjo, mi nchi tzaj laqˈe nkˈatza, tuˈn kykubˈ nqˈaninch.
13:16b.MAT.013.016 Me kyˈiwlinqexix kyeˈ, tuˈn nchi kaˈyiˈn kywutza, ex n‑el kynikyˈa te; ex nchi bˈin kyẍkyiˈn, ex n‑okx toj kywiˈy.
13:17b.MAT.013.017 Quˈn twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa nimjo yolil Tyol Dios ojtxe, ex nim xjal wen kyajtaq tuˈn kylon teˈ a kyeˈ ma kyli jaˈlin, ex tuˈn kybˈin teˈ a kyeˈ ma kybˈi jaˈlin, me mix bˈaje ikyjo.
13:18b.MAT.013.018 Kybˈintzjiˈy tiˈ t‑xilin tiˈjjo jun xjal xiˈ awal.
13:19b.MAT.013.019 Quˈn ayetziˈn nxi kybˈiˈn Tbˈanil Tqanil tiˈj Tkawbˈil Dios, me mi n‑el kynikyˈ te, ikyqetziˈn tzeˈnku ijaj i kubˈ tzˈaq toj bˈe. Jun paqx tzul tajaw il, tzeˈnku jun pichˈ, ex k‑elil tiˈn Tbˈanil Tqanil, a kux awet toj kyanmin.
13:20b.MAT.013.020 Ex atzin ijaj, a kubˈ tzˈaq kyxol abˈj, ikyqetziˈn tzeˈnqe xjal jun paqx nxi kynimin Tyol Dios ex tukˈa tzaljbˈil.
13:21b.MAT.013.021 Me quˈn tuˈn ntiˈxix kykˈuˈj tiˈj, mi nchi kujix toj kynimbˈil. Qa akux saj jun tiˈ toj kychwinqil, mo qa akux ẍi ok lipinxjal kyiˈj noq tuˈn tpajjo nyola, bˈeˈx kchi kˈwel tzˈaq toj kynimbˈil.
13:22b.MAT.013.022 Atzin ijajjo pon tzˈaq toj txˈiˈx, ikytziˈn tzeˈn jun xjal n‑ok tbˈiˈn nyola. Me oˈkx nchi bˈisin tiˈj tkyaqiljo tkubˈ twutz txˈotxˈ. Ex kyaj tuˈn tten tkyaqil tiˈchaqku tiˈ kye ex jniˈ kyqˈinmil. Tuˈntzintzjo anetziˈn, n‑el naje kynimbˈil tiˈj Dios, ikyxsin tzeˈnku triy njaw chˈiy toj txˈiˈx. Noq n‑el xkyˈiˈsix ex ntiˈ toj n‑el.
13:23b.MAT.013.023 Me atziˈn ijaj, a kux awet toj tbˈanil txˈotxˈ, ikytziˈn tzeˈnqe xjal nxi kynimin nyola, ex nkubˈ kybˈinchin tzeˈnku nqˈmaˈn. Nchi chˈiy toj kynimbˈil, tzeˈnku triy, a s‑el jweˈ kˈal twutz junjun, ex junjuntl el ox kˈal, ex junjuntl el lajaj toj kaˈwnaq.
13:24b.MAT.013.024 Ex xi tqˈmaˈn Jesús juntl techil. Chiˈ kyjaluˈn: A Tkawbˈil Dios, a at toj kyaˈj, ikytziˈn tzeˈnku jun ichin xiˈ awal triy toj ttxˈotxˈ.
13:25b.MAT.013.025 Tej tok bˈaj, bˈeˈx ajtz. Me tej qok yupj, ul jun ajqˈoj, ex xi tchtoˈntl jun wiq kˈul toj triy, ex bˈeˈx oq.
13:26b.MAT.013.026 Me atzaj teˈ chˈiy triy, ex tbˈaj weˈje tunin, antza ele tnikyˈtzajiltz qa attaq juntl wiq kˈul toj.
13:27b.MAT.013.027 Ayetziˈn taqˈniljo tajaw awal bˈeˈx i xiˈ qˈmalte, ex xi kyqˈmaˈn: Tata, ¿Mixsin ja tskˈoˈn toj tijaja, tej tok tawaˈn? Quˈn ¿Jaˈtzin saje jun wiq kˈul toj ikyjo tzeˈnku triy?
13:28b.MAT.013.028 Atzin te tajaw aqˈuntl xi tqˈmaˈn: Atla jun ajqˈoj xkubˈ bˈinchin teˈ ikyjo wiˈja. Xi kyqˈmaˈn taqˈnil te: ¿Mej qa ma qoˈxa xbˈoqil teˈ maˈ kˈul toj triy? chi chiˈ.
13:29b.MAT.013.029 Me ante tajaw aqˈuntl xi tqˈmaˈn: Mina, quˈn qa ma jatz xbˈoqitjo nya wen kˈul jaˈlin, aku jatz lipe triy tiˈj.
13:30b.MAT.013.030 Qalaˈ kyqˈonkja ax tzqijkuj junx tukˈa triy, tzmaxi kˈaˈ jatz skˈetjo, aj tjaw joyit. Atzin te triy kxel kˈuˈyit teˈ toj txˈutxˈ. Atzin teˈ maˈ kˈul, kjawil kˈlet, exsin kˈwel patit tuˈn qˈaqˈ.
13:31b.MAT.013.031 Ex kubˈ tqˈoˈn Jesús juntl techil kyjaluˈn: A Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, ikytziˈn t‑xilin tzeˈnku jun tal twutz mistas, aj tkux tawaˈn jun xjal toj txˈotxˈ.
13:32b.MAT.013.032 Quˈn twutzxix a tal netzˈxix kywutzjo txqantl twutz ijaj, me ajtzin tchˈiy, jun tijx n‑oke kywutzjo txqantl. Chˈime njapin tzeˈnku jun tze, a jaˈ n‑okxi kybˈinchin pichˈ kypaqbˈil kyxol tqˈobˈ.
13:33b.MAT.013.033 Ex kubˈ tqˈoˈn Jesús juntl techil kyjaluˈn: A Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, ikytziˈn tzeˈnkuˈ ttxˈamil wabˈj, a nkux tqˈoˈn jun qya toj oxe malbˈil jarin. Ex ajtzin tbˈaj tsmoˈn, tkyaqiljo tqˈotjil wabˈj ktxˈamixil, ex nchˈiy wen.
13:34b.MAT.013.034 Bˈaj tqˈmaˈn Jesús tkyaqiljo lo kyexjal, noq kyukˈa techil. Quˈn ntiˈtaq jun tiˈ bˈaj tqˈmaˈn, qa nya tukˈa techil.
13:35b.MAT.013.035 Bˈajjo ikyjo, tuˈntzin tjapiˈn a qˈumj tuˈn yolil Tyol Dios ojtxe, tej tkubˈ ttzˈibˈin: Kchin yolila noq kyukˈa techil. Ex kxel nqˈmaˈn nimku tiˈ, a ewintaq, atxix teˈ tkubˈku tbˈinchin Dios twutz txˈotxˈ.
13:36b.MAT.013.036 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, bˈeˈx i aj tchqˈoˈn Jesús xjal kyja. Ex okx tuja, a jaˈ o tzaja laqˈeˈy tkˈatz, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin, ex xi qqˈmaˈn te: Chikyˈbˈintzjiy techil tiˈjjo kˈul nya wen toj triy.
13:37b.MAT.013.037 Ex tzaj ttzaqˈwin Jesús qeˈy: Atziˈn awal triy, ayin wejiˈy, a Tkˈwal Ichin.
13:38b.MAT.013.038 Ante txˈotxˈ ayetziˈn xjal tkyaqil. Atzin triy, ayetziˈn nimil tiˈj Tyol Dios. Ex atziˈn kˈul, ayetziˈn xjal nya nimil, ayeˈ ncheˈx lipe tiˈj tajaw il.
13:39b.MAT.013.039 Ex atzin te ajqˈoj, a xi chtonte tyajil kˈul toj triy, ax tajaw il. Atzin teˈ joˈj triy, atzin teˈ aj tbˈaj twutz txˈotxˈ te jun majx. Ex ayetziˈn aqˈnil mo joˈl triy, ayetziˈn t‑angel Dios.
13:40b.MAT.013.040 Ikytziˈn tzeˈn kˈul aj tjaw noq tuˈn tokx toj qˈaqˈ tuˈn ttzˈeˈy, ikytzin kbˈajiljo, aj tbˈaj tkyaqil twutz txˈotxˈ.
13:41b.MAT.013.041 Ex ayiˈn, a Tkˈwal Ichin, chi xel nchqˈoˈn n‑angela, tuˈn kyetz xbˈoqitjo toj Tkawbˈil Dios kykyaqiljo nchi bˈinchin il, ex ayeˈ nchi xmoxin kyiˈj junjuntl tuˈn tkubˈ kybˈinchin il.
13:42b.MAT.013.042 Ex kchi okix toj jun patbˈil ma tij, ja njuline qˈaqˈ wen, ex antza okx chi juˈchˈilx kyste tuˈn kyixkˈoj, a mix kbˈajilx.
13:43b.MAT.013.043 Me ayetzin kyeˈ, a kubˈ kybˈinchin tzeˈnkuxjo ntqˈmaˈn Dios, ok kchi qoptzˈajiyil kye tzeˈnku tqan qˈij toj Tkawbˈil Dios, a kyTata. Ankyeˈ at tẍkyiˈn tuˈn tok tbˈiˈn, in tok tbˈiˈn, ex in tkubˈ tbˈinchin tzeˈnkuxjo ntqˈmaˈn.
13:44b.MAT.013.044 A Tkawbˈil Dios, a at toj kyaˈj, ikytziˈn tzeˈnku jun qˈinimil ewin toj jun txˈotxˈ. Jun ichin, qa ma knetjo qˈinimil tuˈn, bˈeˈx aku meltzˈaj ewilte axsa. Maˈx tzeˈjix tiˈj wen, ex noq tuˈn ttzyetkuˈ txˈotxˈ tuˈn anetziˈn, kbˈaj xel tkˈayin tkyaqiljo at te, tuˈn ttzaj tlaqˈoˈn.
13:45b.MAT.013.045 Ex ikyxjo, a Tkawbˈil Dios, a at toj kyaˈj, tzeˈnku jun kˈayil njyoˈn tiˈj jun tal abˈj tbˈanilxix.
13:46b.MAT.013.046 Ajtzin tknet jun tuˈn, a wiˈyilxix wen, kbˈaj xel tkˈayin tkyaqiljo at te, noq tuˈn tlaqˈetku tal abˈj tuˈn.
13:47b.MAT.013.047 Ex ikyxjo, a Tkawbˈil Dios, a at toj kyaˈj, tzeˈnku jun pa te tzuybˈil kyiẍ. Aj t‑xi xoˈyit toj aˈ, tkyaqil wiq kyiẍ ntzyet tuˈn.
13:48b.MAT.013.048 Ajtzin tnoj, aye kyiẍil kjawitz kyiˈn tzma ttzi aˈ. Antza, kchi kˈwele qeye skˈol teˈ kyiẍ. Ayetziˈn wen, kchi xel kˈuˈyit toj chiˈl; ex ayetziˈn mina, chi xel kyxoˈn.
13:49b.MAT.013.049 Ikytzin kbˈajiljo, aj tjapin bˈaj tkyaqil twutz txˈotxˈ. Kchi elitz t‑angel Dios paˈl kyeˈ nya wenqe kyiˈjjo a wen.
13:50b.MAT.013.050 Ayetziˈn nya wenqe kchi xel xoˈyit toj jun tij kˈachbˈil qˈaqˈ, a mixla kbˈajilx, jaˈ kchi oqˈile, ex kchi juˈchˈile kyste tuˈn kyixkˈoj.
13:51b.MAT.013.051 Tzaj tqanin Jesús qeˈy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin: ¿Tzuntzin n‑el kynikyˈa tiˈj tkyaqiljo lo? chiˈ. Exsin xi qtzaqˈwiˈn: Tzun, qAjaw, qo chijiˈy.
13:52b.MAT.013.052 Ex tzaj tqˈmaˈnl Jesús qeˈy: Tuˈnpetziˈn, jun xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil, aj qa ma txi lipe tiˈjjo Tkawbˈil Dios, a at toj kyaˈj, k‑okil tzeˈnku jun tajaw ja, a at kabˈe wiq tqˈinimil, jun ojtxe qˈinimil ex jun akˈaj.
13:53b.MAT.013.053 Tej kybˈaj tqˈmaˈn Jesús kykyaqiljo techil, bˈeˈx xiˈ
13:54b.MAT.013.054 tzma toj ttanim. Antza xi xkye tuˈn t‑xnaqˈtzin kyoj muˈẍ ja te kˈulbˈil. Ex tkyaqilxjal bˈaj jaw kaˈylaj, ex kyqˈma: ¿Jaˈtzila xbˈaje t‑xnaqˈtzin xjaljo tkyaqiljo bˈaˈn tuˈn? ¿Ex tzeˈntzin tten nbˈantjo tbˈanil techil tipin tuˈn ikyjo?
13:55b.MAT.013.055 ¿Ma nyapetzila a ttata, a jsol tzˈlan? ¿Ma nya tnana, a Mariy? ¿Ma nyaqetzin titzˈin Santyaw, Jse, Simun, ex Judas?
13:56b.MAT.013.056 ¿Ma nyaqetzin tanebˈjo najleqe qxol? ¿Jaˈtzin xbˈante tkyaqiljo luˈn tuˈn? chi chiˈ.
13:57b.MAT.013.057 Quˈn tuˈn kyojtzqiˈntaq, mix xi kynimine. Me xi tqˈmaˈn Jesús kye: Jaˈchaqx taˈ jun yolil Tyol Dios twutz txˈotxˈ, nxi qˈoˈnx toklin. Me qa tojx ttxˈotxˈ ex tojx tja ntiˈx toklin.
13:58b.MAT.013.058 Nya nimku yekˈbˈil tipin bˈant kyxol t‑xjalil, quˈn tuˈn mix xi kynimine Tyol.
14
14:1b.MAT.014.001 Kyojjo qˈij anetziˈn, bˈijte tqanil Jesús tuˈn Herodes, a tnejil kawil toj txˈotxˈ te Galiley.
14:2b.MAT.014.002 Tuˈnpetziˈn, xi tqˈmaˈn Herodes kye taqˈnil: Ala te Juan luˈn, ma jatz anqˈin kyxol kyimnin. Quˈn tiˈjkutziˈn, tbˈanilx tipin tuˈn tbˈant txqan tbˈanil techil tuˈn.
14:3b.MAT.014.003 Otaq kux tjpuˈn Herodes Juan toj tze, kˈloˈntaq wen tukˈa kxbˈil, noq tuˈn tpaj Herodías, a t‑xuˈjil, a t‑xuˈjlbˈin Lip, a titzˈin,
14:4b.MAT.014.004 quˈn tuˈn xi tqˈmaˈn Juan te Herodes: Nya wen tuˈn tok mejeˈy tukˈa t‑xuˈjil titzˈiˈnch.
14:5b.MAT.014.005 Tuˈnpetziˈn, tajtaq Herodes tuˈn tkubˈ tbˈyoˈn Juan, me tzaj t‑xobˈil kyexjal, quˈn tuˈn otaq tzˈok kyqˈonxjal Juan te yolil Tyol Dios.
14:6b.MAT.014.006 Tej tel tabˈqˈe Herodes, kubˈ ikyˈsit jun nintz qˈij, ex atzin tal Herodías etz bˈixil kywutz kykyaqiljo txokenj.
14:7b.MAT.014.007 Ex bˈeˈx pon tkˈuˈj Herodes tiˈj, ex kubˈ tqˈmaˈn tbˈi Dios tiˈj tyol: Qanintza weˈy noq alkye taja, chiˈ te txin.
14:8b.MAT.014.008 Me a tnana xi qˈmante te, tiˈtaqjo tuˈn t‑xi tqanin: Qˈontzjiy twiˈ Juan, a Jawsil Aˈ, weˈy toj jun laq jaˈlinxix.
14:9b.MAT.014.009 Tej tbˈinte Herodes ikyjo, bˈeˈx jaw bˈisin. Me quˈn tuˈn otaq kubˈ tqˈmaˈn tbˈi Dios tiˈj tyol, ex kywutz kykyaqiljo txokenj, qa akutaq txi tqˈoˈn noq alkyetaqjo tajjo txin, kubˈ t‑ximin qa iltaq tiˈj tuˈn tbˈajjo tyol.
14:10b.MAT.014.010 Ex bˈeˈx xi tqˈmaˈn, tuˈn tel kˈuẍpit twiˈ Juan toj tze.
14:11b.MAT.014.011 Exsin xi tqˈoˈntz twiˈ Juan toj jun laq te txin, tzeˈnkuxtaq otaq tqanin. Ex anteˈ txin bˈeˈx xi tqˈoˈn te tnana.
14:12b.MAT.014.012 Me ayetziˈn t‑xnaqˈtzbˈin Juan i pon, ex xi kyiˈn t‑xmilil, tuˈn tkux muqet. Ex bˈeˈx i xiˈ qˈmalte te Jesús.
14:13b.MAT.014.013 Tej tbˈiˈnte Jesús ikyjo, bˈeˈx o okxa toj jun bark toj ewajil, tuˈn qkaniˈn toj jun najbˈil ja ntiˈyetaq xjal. Me bˈeˈx kybˈin texjal tojile junjun tnam, ex bˈeˈx bˈaj xi lipe qiˈja tuˈn kyqan, quˈn kyajtaq tuˈn kynej qwutza.
14:14b.MAT.014.014 Tej tetz Jesús toj bark, xi tkaˈyin txqan xjal attaq, ex bˈeˈx tzaj qˈaqˈin tkˈuˈj kyiˈj, ex bˈeˈx i bˈaj tqˈanin junjun, a yabˈqetaq.
14:15b.MAT.014.015 Tej chˈixtaq qok yupj, awotziˈn, a t‑xnaqˈtzbˈin, o tzaj laqˈeˈy tkˈatz, ex xi qqˈmaˈn te: Ma qoqixte jaˈlin, ex mix aˈl jun najle tzaluˈn. Qˈmanxa kye jniˈ xjal tuˈn kybˈaj xiˈ toj junjun kojbˈil, tuˈn kyxiˈ jyol kywa, qape at kˈaẍjil.
14:16b.MAT.014.016 Me tzaj tqˈmaˈn Jesús qeˈy: Nya il tiˈj tuˈn kyxiˈ jyol jun tiˈ. Qalaˈ kyqˈonxa kywa.
14:17b.MAT.014.017 Me atzin qeˈ xi qqˈmaˈn: Ntiˈ qe wabˈj qˈiˈn quˈn. Noq tal jweˈ wabˈj, ex kabˈe tal netzˈ kyiẍ.
14:18b.MAT.014.018 Me tzaj tqˈmaˈn Jesús qeˈy: Kyiˈnqetza tzaluˈn.
14:19b.MAT.014.019 Ex xi tqˈmaˈn kye jniˈ xjal, tuˈn kybˈaj kubˈ qe tibˈaj kˈul. Ex i jaw ttzyuˈn jweˈ tal wabˈj exqetziˈn kabˈe tal kyiẍ, ex jaw tkaˈyin twutz kyaˈj, ex xi tqˈoˈn chjonte te Dios kyiˈj. Ex i bˈaj tpiẍiˈn tal wabˈj, ex tzaj tqˈoˈn qeˈy, ex xi qsipiˈn kyexjal.
14:20b.MAT.014.020 Kykyaqilxjal i bˈaj waˈn, ex bˈaj noj kykˈuˈj wen. Atzaj teˈ kybˈaj waˈn, jaw qskˈoˈn jniˈ tbˈuchil, ex jaw noj kabˈlajaj chiˈl.
14:21b.MAT.014.021 Ayetziˈn i waˈn, jweˈ mil ichin, me nya telqetziˈn qya exqetziˈn kˈwal i ok te tajlal.
14:22b.MAT.014.022 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, o jax tchqˈoˈn Jesús awoˈy, a t‑xnaqˈtzbˈin, toj bark, tuˈn qikyˈxa tjlajxi nijabˈ. Otaq qo neja tuˈn qikyˈxa jlajxi; kyij Jesús qˈolbˈil kyexjal.
14:23b.MAT.014.023 Tej kybˈaj tqˈolbˈin Jesús xjal, jax twiˈ jun wutz naˈl Dios tjunalx. Tej qok yupj, ex tjunalxtaq Jesús at.
14:24b.MAT.014.024 Me noqx nnikyˈjinku nijabˈ tuˈn bark, tej ttzaj txqan kyqˈiqˈ, ex bˈeˈx okx piqˈj txqan aˈ toj.
14:25b.MAT.014.025 Tej chˈixtaq qsqix, tzaj laqˈe Jesús qkˈatza; nbˈet tibˈaj aˈ.
14:26b.MAT.014.026 Tej t‑xi qkaˈyiˈn te nbˈettaq tibˈaj aˈ, bˈeˈx o jaw ẍchˈin wen tuˈn qxobˈila: Jun ma tij klelin, qo chijiˈy.
14:27b.MAT.014.027 Me jun paqx tzaj tqˈmaˈn Jesús qeˈy: ¡Kykujsinx kykˈuˈja! ¡Ayin wejiˈy! Mi chi xobˈach.
14:28b.MAT.014.028 Me ante Pegr xi ttzaqˈwin: WAjaw, qa ajiy, qˈmantza tuˈn nxiˈy tkˈatza tibˈaj aˈ.
14:29b.MAT.014.029 Ku tzaja, chi Jesús. Ex jun paqx, tkuˈtz Pegr toj bark, ex xi bˈet tibˈaj aˈ, tuˈn tpon tkˈatz Jesús.
14:30b.MAT.014.030 Me atzaj teˈ tnaˈnte txqan tipin kyqˈiqˈ, bˈeˈx tzaj xobˈ, ex kyjaˈtaq txi mulqˈaj toj aˈ. Bˈeˈx jaw ẍchˈin tuˈn t‑xobˈil: Chin tkloma, wAjawch.
14:31b.MAT.014.031 Ex jun paqx jaw tjkˈuˈn Jesús tukˈa tqˈobˈ, ex xi tqˈmaˈn te: Ay, noq tal chˈin tnimbˈila wiˈja. ¿Tiquˈn xjaw kaˈmin tkˈuˈja?
14:32b.MAT.014.032 Me atzaj teˈ kyjax toj bark, bˈeˈx kubˈ qen tej kyqˈiqˈ.
14:33b.MAT.014.033 Ex awotzin qe, a otokxtaqa toj bark, bˈeˈx o kubˈ mejey twutz Jesús, ex o nimsin tbˈi kyjaluˈn: Twutzxix Tkˈwal Diosx te.
14:34b.MAT.014.034 Me atzaj teˈ qjlajinxa tjlajxi nijabˈ, o pon toj txˈotxˈ te Genesaret.
14:35b.MAT.014.035 Ex ayetziˈn xjal antza, bˈeˈx el kynikyˈ te Jesús. Bˈeˈx el tqanil toj tkyaqil txˈotxˈ, ex bˈeˈx i bˈaj xi kyinxjal kyyabˈ te, tuˈn kykubˈ tqˈanin.
14:36b.MAT.014.036 Ex i kubˈsin kywutz te, tuˈn t‑xi ttziyin Jesús, noq tuˈn tok kymekoˈnxjal iˈchaqxitla noq tal ttxaˈn t‑xbˈalintz. Ex kykyaqiljo, ayeˈ i ok mekonte ttxaˈn t‑xbˈalin, bˈeˈx bˈajel weˈ.
15
15:1b.MAT.015.001 I tzaj laqˈe junjun Parisey, junx kyukˈa junjun xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil tkˈatz Jesús, aye otaq chi kanin Jerusalén. Ex xi kyqanin te:
15:2b.MAT.015.002 ¿Tzeˈntzin kyten kyeˈ t‑xnaqˈtzbˈiˈn mi nkubˈ kynimin a kyij yekˈin qe kyuˈn qtzan qtaˈẍ? Quˈn mi njapin techil kyuˈn, a tzeˈnku nbˈanttaq kyuˈn qtzan qtaˈẍ, tzeˈnku qe, a tuˈn tel kytxjon kyqˈobˈ tukˈa tumil, aj kyaqˈe waˈl.
15:3b.MAT.015.003 Ex xi tqanin Jesús kye: Ex ikyxjo kyeˈ. ¿Tiquˈn n‑el kyiˈjlinjiˈy Tkawbˈil Dios, noq tuˈn kyokku lipeˈy tiˈjjo xnaqˈtzbˈil xkyij kyqˈoˈn qtzan qtaˈẍ?
15:4b.MAT.015.004 Quˈn chte Diosjo kyjaluˈn: Kyniminku kytatiy, ex kynaniy, ex ankye teˈ k‑elil tzaqpaj ttzi te ttata ex te tnana, il tiˈj tuˈn tkyim.
15:5b.MAT.015.005 Me ayetzin kyeˈ nchi qˈmante, qa bˈaˈn tuˈn t‑xi qqˈmaˈn te qtata mo te qnana kyjaluˈn: Matla txi nmojiˈn, noqit nya tkyaqiljo at weˈy jaˈlin, ma txi nqˈoˈn te Dios, tuˈn tajbˈin te, aj nkyima. Tuˈnpetziˈn, ntiˈx tuˈn nmojiˈn tiˈja, exla qa at tajbˈin teˈy. Ex bˈaˈnjo lo toj kywutza.
15:6b.MAT.015.006 Quˈn qa ikyjo, nlayxpen bˈanttz tuˈn tmojin tiˈj ttata ex tiˈj tnana, chi chijiˈy. Quˈn ma kyij kytzaqpinjiˈy Tkawbˈil Dios, noq tuˈn kyxi lipekuy tiˈjjo kyeˈ kyxnaqˈtzbˈin.
15:7b.MAT.015.007 Xmiletzˈqiˈy. Quˈn twutzx tej tyol qtzan yolil Tyol Dios te, a Isaías, tej tyolin tiˈj kyxmiletzˈila:
15:8b.MAT.015.008 Ayetziˈn xjal tzaluˈn, nchin kubˈ kynimiˈn, me noq tukˈa kytzi. Me atzin kyanmin najchaq taˈ wiˈja.
15:9b.MAT.015.009 Ntiˈx tajbˈiˈn a nchi kˈulin nwutza, quˈn noqx tiˈjjo kyxnaqˈtzbˈilxjal lipcheqeke.
15:10b.MAT.015.010 I xi ttxkoˈn Jesús jniˈ xjal tkˈatz, ex xi tqˈmaˈn kye: Chin kybˈintziˈn, ex tzˈelku kynikyˈa te:
15:11b.MAT.015.011 Nya teˈ tiˈchaqku tiˈ nbˈaj tuˈn jun xjal, nxi qˈonte toj il, qalaˈ ikytzin a teˈ n‑etz toj ttzi.
15:12b.MAT.015.012 Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx o bˈaj tzaj laqˈeˈy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin tkˈatz, ex xi qqˈmaˈn te: ¿Ma man tzˈel tnikyˈa te, qa bˈeˈx saj kyqˈoj Parisey, tej xkybˈin teˈ a xbˈaj tqˈmaˈn?
15:13b.MAT.015.013 Me ante Jesús tzaj ttzaqˈwin qeˈy: Tkyaqil kyxnaqˈtzbˈil Parisey ikyjo tzeˈnku jun wiˈ kˈul, a qa nya nTatiˈy tokx toj kyaˈj, xkux awante. Okla kjawitz xbˈoqit te jun majx tukˈa tkyaqil tlokˈ.
15:14b.MAT.015.014 Ex chi tenkuj, quˈn jpuˈn kynabˈl. Nchi kubˈ nej kywutz junjun ikyx kyten tzeˈnku aye. Ikyqetziˈn tzeˈn kabˈe moẍ nxi kyxkoˈn kyibˈ; me qa aku ẍi ex twiˈ xaq, kykabˈilx kchi xeˈl tolpaj.
15:15b.MAT.015.015 Me ante Pegr xi tqˈmaˈn te Jesús: Chikyˈbˈintza qeˈy tiˈjjo xbˈaj tqˈmaˈn.
15:16b.MAT.015.016 Tzaj ttzaqˈwin Jesús qeˈy: Ex ikyx kyejiˈy, ¿Mi s‑el pjet toj kynabˈla?
15:17b.MAT.015.017 ¿Ma mitzin n‑el kynikyˈa te, qa tkyaqiljo nbˈaj tuˈn jun xjal, toj tkˈuˈj kupine, ex majx k‑elil tiˈj?
15:18b.MAT.015.018 Me atziˈn n‑etz toj ttzi, toj tanminx ntzaje anqˈine. Apente iljo,
15:19b.MAT.015.019 quˈn toj tanminxjal ntzaje jniˈ t‑xim nya bˈaˈn, jniˈ bˈiˈyin, jniˈ kyˈaˈjin, ex jniˈ aj pajil, jniˈ elqˈin, jniˈ sbˈubˈl, exsin tkyaqil yasin,
15:20b.MAT.015.020 tuˈn kxel toj najin te jun majx. Me teˈ, tuˈn kywaˈnxjal, a noq tuˈn mi tzˈele txjet tqˈobˈ jun xjal tzeˈnku kye, aj txi waˈl, ntiˈ te najin noq tuˈn tpajjo ikyjo, quˈn noq xnaqˈtzbˈil kye qtzan qtaˈẍ.
15:21b.MAT.015.021 Tej tetz Jesús antza, bˈeˈx xiˈ toj txˈotxˈ te Tiro ex te Sidón.
15:22b.MAT.015.022 Ex attaq jun qya aj Canaán najletaq tojjo txˈotxˈ antza, a nya Judiytaq. Tzaj laqˈe tkˈatz Jesús, ex nẍchˈintaq wen: Tata, ay Tyajil qtzan nmaq kawil David, qˈaqˈintz tkˈuˈja wiˈja; at jun wala, at jun taqˈnil tajaw il toj tanmin.
15:23b.MAT.015.023 Me mix xi ttzaqˈwin Jesús jun tyol. Tuˈnpetziˈn, o tzaj laqˈeˈy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin tkˈatz, ex o kubˈsin qwutza te: Qalaˈ, qˈmanxa te qya tuˈn taj tja, quˈn luˈ tzunx nẍchˈinx wen, ex luˈtz lipchek qiˈj.
15:24b.MAT.015.024 Xi tqˈmaˈn Jesús te: Ma chin tzaj tchqˈon weˈ Dios noq kyukˈa xjal aj Judiy, ayeˈ najnin iteˈye tzeˈnku jun chˈuq rit.
15:25b.MAT.015.025 Me anteˈ qya kubˈ meje twutz Jesús, ex xi tqˈmaˈn: ¡Tata, chin tonima!
15:26b.MAT.015.026 Me ante Jesús xi tqˈmaˈn te: Yonkuy nej, tuˈn kyxi nmojinjiˈy nxjalila, quˈn nya wen tuˈn tel kywaˈ tal kˈwal, exsin tuˈn t‑xiˈ kye chit, quˈn nej tuˈn kybˈaj waˈn tal kˈwal, exsin kxel xiljo kye chittz. Ikyqintzin wejiˈy kyukˈa nxjalila; nej chi okil nkaˈyiˈn, ex kxel nqˈoˈnjiˈy a ntiˈ at kye.
15:27b.MAT.015.027 Ex xi ttzaqˈwin qya: Ikyx te tten, Tata. Me kaˈnqetzin kyejiˈy tal chit nchi waˈn kye tjaqˈ meẍ tiˈjjo tbˈuchil wabˈj nbˈajel tzˈaq kyuˈn kyajaw. Ikyqintzintlaˈ wejiˈy, qˈontz chˈin weˈ tiˈjjo nxi tqˈoˈn kye t‑xjalila.
15:28b.MAT.015.028 Tuˈntziˈn tyoljo qya ikyjo, xi ttzaqˈwin Jesús te: Ay qya, nimxixjo tnimbˈila wiˈja. Kxel nqˈoˈn tzeˈnku taja. Atzaj taljo qya, jun paqx tel weˈ.
15:29b.MAT.015.029 Tej tetz Jesús antza, pon tzma ttzi Nijabˈ te Galiley. Ex bˈeˈx jax twiˈ jun wutz, ex kubˈ qe antza.
15:30b.MAT.015.030 Ex nimxjal bˈaj chmet jaˈ taˈyetaq. Ex qˈimila junjun kox kyuˈn, junjun moẍ, ex ilaˈkul mibˈintaq chi bˈet ex mibˈintaq chi yolin, ex nimku txqantl yabˈ bˈaj xi qˈiˈn twutz Jesús. Ex bˈeˈx i kubˈ tqˈanin.
15:31b.MAT.015.031 Ex ayetziˈn xjal bˈeˈx i bˈaj jaw kaˈylaj, tej tok kykaˈyin tbˈant kyyoliˈn a mibˈintaq chi yolin; ex otaq bˈant kybˈetjo a mibˈintaq chi bˈet; ex otaq jqet kyẍkyin a mibˈintaq chi bˈin; ex otaq chi el weˈ kox, ex otaq kˈant kywutzjo moẍqetaq. Jotxjo jniˈ xjal i bˈaj ok ten nimsil tbˈi Dios, a kyDios aj Israel.
15:32b.MAT.015.032 O tzaj ttxkoˈn Jesús a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin, ex tzaj tqˈmaˈn qeˈy: Nchyoˈn nkˈuˈja kyiˈjjo xjal lo, quˈn ma bˈant‑xi oxe qˈij kytenbˈile qukˈa, ex ntiˈx chˈin o txi kywaˈn. Ex nkyˈeˈy tuˈn kyaj nchqˈoˈn kyja kukxjo, quˈn aku chi kubˈ numj toj bˈe tuˈn waˈyaj.
15:33b.MAT.015.033 Ex xi qqˈmaˈn: ¿Me jaˈ aku tzaje kywa txqan xjal quˈn? Mix yaˈ ntiˈx jun xjal najle tzaluˈn, qo chijiˈy.
15:34b.MAT.015.034 Me tzaj tqanin Jesús qeˈy: ¿Jteˈ wabˈj qˈiˈn kyuˈn? Noq tal wuq, ex jun tal jteˈbˈin netzˈ kyiẍ, qo chijiˈy.
15:35b.MAT.015.035 Ex xi tqˈmaˈn Jesús kye jniˈ xjal, tuˈn kybˈaj kubˈ qe twutz txˈotxˈ.
15:36b.MAT.015.036 Ex i jaw ttzyuˈn wuq wabˈj, exqetziˈn tal netzˈ kyiẍ, ex xi tqˈoˈn chjonte te Dios kyiˈj, i kubˈ tpiẍin, ex tzaj tqˈoˈn qeˈy, tuˈn t‑xi qsipiˈn kye jniˈ xjal.
15:37b.MAT.015.037 Kykyaqilxjal noqx jniˈ i bˈaj waˈn. Tej kybˈaj waˈn, jaw chmetjo jniˈ tbˈuchil wabˈj tkyaqil, ex atzin tej tbˈaj chmet, bˈant wuq chiˈl.
15:38b.MAT.015.038 Ayetziˈn ichin, ayeˈ i bˈaj waˈn, kyaje mil, me mix ok ajletjo qya exqetziˈn kˈwal.
15:39b.MAT.015.039 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, bˈeˈx i aj tchqˈoˈn Jesúsjo xjal kyja, ex bˈeˈx o okxa toj bark, tuˈn kyxiˈy toj txˈotxˈ te Magadán.
16
16:1b.MAT.016.001 Juntl majl, i bˈaj pon chmet Parisey kaˈyil tiˈj Jesús junx kyukˈa junjun Sadusey. Noq tuˈn tkubˈ tzˈaq kyuˈn toj til, xi kyqanin te, tuˈn tkubˈ tbˈinchin jun tbˈanil techil tipin twutz kyaˈj, tuˈn tyekˈin qa te Dios tzajnin.
16:2b.MAT.016.002 Me xi ttzaqˈwin Jesús kye: ¿Tzeˈntzin tten n‑el kynikyˈa tiˈjjo qˈij? Quˈn qa manyor chikyˈx twutz kyaˈj qale, nkyqˈmaˈn qa tbˈanilx qˈij nchiˈj.
16:3b.MAT.016.003 Ex qa qlixje, nya wen k‑elixe qˈij jaˈlin, chi chijiˈy, quˈn manyor chikyˈx twutz kyaˈj, ex manyor qˈaq mujilx. Qa n‑el kynikyˈa tiˈjjo techil te twutz kyaˈj, ¿Tzeˈntzin tten mi n‑el kynikyˈtza tiˈjjo tzeˈntzin t‑xilin techiljo tqˈijil jaˈlin?
16:4b.MAT.016.004 Ayeˈ xjal tzaluˈn manyor aj ilqex ex aj pajilqe. Nkyqanin tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn jun tbˈanil techil wipiˈn kywutz, me mixla kbˈantil; oˈkxjo tzeˈn bˈaj tiˈj qtzan Jonás ojtxe. Ex bˈeˈx i kyij ttzaqpiˈn antza.
16:5b.MAT.016.005 Tej qjlajinxa tjlajxi nijabˈ, bˈeˈx el naj toj qkˈuˈja tuˈn t‑xi qiˈn qwaˈy.
16:6b.MAT.016.006 Tzaj tqˈmaˈn Jesús qeˈy: Bˈaˈnqexa. Kykaˈyink kyibˈa noq cheˈxa tiˈjjo ttxˈamsbˈil kywa Parisey ex Sadusey.
16:7b.MAT.016.007 Me bˈeˈx o bˈaj jaw yolin awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin qxolxa, ex qqˈmaˈy: Ma tzaj tqˈmaˈn qe, tuˈn tok qkaˈyin qibˈ, bˈalaqa tuˈn mi saj qiˈn qwa; yaj qa saj kyqˈoˈnku Parisey qwa, exsin qa tiˈku xi kyqˈoˈn toj.
16:8b.MAT.016.008 Ex bˈeˈx el tnikyˈ Jesús teˈ qbˈisa, ex tzaj tqˈmaˈn qeˈy: ¿Tiquˈn nkubˈ kybˈisiˈn qa ntiˈ kywaˈy qˈiˈn? Ntiˈxla chˈin kyeˈ tqˈuqbˈil kykˈuˈj wiˈja.
16:9b.MAT.016.009 Naˈmxsin tel kynikyˈa te. ¿Ma mitzin naˈn kyuˈn kyiˈj jweˈ wabˈj, ayej i kubˈ nsipiˈn kyxoljo jweˈ mil xjal? ¿Jteˈn chiˈl jaw chmet, tej kybˈaj waˈnxjal?
16:10b.MAT.016.010 Ex ¿Ma mitzin naˈn kyuˈn kyiˈjjo wuq wabˈj, ayej i kubˈ nsipiˈn kyxoljo kyaje mil xjal? ¿Jteˈxsin chiˈljo jaw chmet, tej kybˈaj waˈnxjal?
16:11b.MAT.016.011 ¿Yajtzin qetz, ma nlan qo waˈntz wuˈn qkyaqilx? Qalaˈ nya tiˈjjo wabˈj te twutz txˈotxˈ nchin yoline weˈ, tej xi nqˈmaˈn: Kykaˈyink kyibˈa tiˈjjo ttxˈamsbˈil kywa Parisey ex Sadusey.
16:12b.MAT.016.012 Tzmaxitzin el qnikyˈjiˈy tiˈj, qa mi nyolintaq Jesús tiˈjjo juntl txˈamsbˈil wabˈj, qalaˈ tiˈjjo kyxnaqˈtzbˈil Parisey exqetziˈn Sadusey.
16:13b.MAT.016.013 Atzaj teˈ qkaniˈn toj txˈotxˈ te Cesarea te Filipo, tzaj tqanin Jesús qeˈy: ¿Ankyeqiˈn, a Tkˈwal Ichin, toj kywutzjo xjal?
16:14b.MAT.016.014 Xi qtzaqˈwiˈn: At junjun nqˈmante qa ajiy qtzan Juan, a Jawsil Aˈ, ma jaw anqˈintl, ex junjuntl nqˈmante qa ajiy Elías, moj qa ajiy Jeremías, mo juntl yolil Tyol Dios.
16:15b.MAT.016.015 ¿Yajtzin kye toj kywutz? ¿Ankyeqiˈn? chi Jesús.
16:16b.MAT.016.016 Xi ttzaqˈwin Pegr: Atejiy Crist, a Tkˈwaljo Dios itzˈ te jun majx, a skˈoˈnxix tuˈn, tuˈn tul tzaluˈn twutz txˈotxˈ.
16:17b.MAT.016.017 Xi ttzaqˈwin Jesús: Kyˈiwlinxix te, ay Simun, a tkˈwal Jonás; quˈn mix aˈl jun xjal saj qˈmante tey, qalaˈ a nMaˈn, a at toj kyaˈj.
16:18b.MAT.016.018 Ex kxel nqˈmaˈn tey, qa a tbˈiy Pegr, a abˈj tzˈelpine. Ex tibˈajjo abˈj lo kjawile nbˈinchiˈn Ntanima. Ex nlayx kubˈ tiˈj tuˈn tkyaqil tipin kyimin.
16:19b.MAT.016.019 Ex kxel woqxeninjiˈy Nxnaqtzbˈila tey nyakutlaj jun tal tal tjpel ja, tuˈntzintla noq tiˈj ktqˈmaˈbˈila, tzˈele kynikyˈxjal tiˈjjo Tbˈanil Tqanil Tkawbˈil Dios. Ex qa ma kotpitjo xjal tuˈn toj kyil, noq tuˈn ktqˈmaˈbˈila tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ex aj kyok toj paˈbˈin twutz Dios toj kyaˈj, kchi kotpajil te jun majx. Ex qa mi xi kynimin a ktqˈmaˈbˈila, ma chi kˈlet tuˈn kyil tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ex aj kyok toj paˈbˈin twutz Dios toj kyaˈj, chi xel toj najin te jun majx.
16:20b.MAT.016.020 Ex xi toqxenin Jesús qeˈy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin, tuˈn mi qo ok teˈn qˈmalte kye jniˈ xjal, qa ataq Jesúsjo Crist, a Kolil, quˈn naˈmxtaq tul tqˈijil.
16:21b.MAT.016.021 Axsa, oke ten Jesús xnaqˈtzil qeˈy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin, qa iltaq tiˈj tuˈn t‑xiˈ toj Jerusalén, ex iltaq tiˈj tuˈn tikyˈx tuˈn antza kyuˈn kynejil xjal ex kyuˈn kynejil pale junx kyukˈa xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil. Ex tzaj tqˈmaˈn qeˈy, qa iltaq tiˈj tuˈn tkubˈ bˈyoˈn kyuˈn. Me toj toxin qˈij, bˈeˈxtaq tuˈn tjatz anqˈin juntl majl.
16:22b.MAT.016.022 Me bˈeˈx ex telsin Pegr tjunalx, ex ok tentz qˈol tumil te Jesús: WAjaw, nlay taqˈ te Diosjo ikyjo. Nlay bˈajte ikyjo tiˈjach.
16:23b.MAT.016.023 Me bˈeˈx ajtz meltzˈaj Jesús tiˈj Pegr, ex xi tqˈmaˈn te: ¡Pegr! Ayetziˈn tyola ikyjo, tyol tajaw il, quˈn a taj tajaw iljo tuˈn tbˈantjo kyaj xjal, ex nya a taj Dios. ¡Laqˈemila nkˈatza, tajaw il! Quˈn ma tzˈoka te jun tolsbˈil, tuˈn nkubˈ tzˈaqach.
16:24b.MAT.016.024 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, tzaj tqˈmaˈn Jesús qeˈy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin: Ankye jun taj tuˈn tok te nxnaqˈtzbˈiˈn, il tiˈj tuˈn tel tiˈn toj tkˈuˈj tkyaqil tajbˈil, ex tuˈn t‑xi tqˈoˈn tibˈ, tuˈn t‑xi lipe wiˈja toj tkyaqil, exla qa ma kyim twutz cruz.
16:25b.MAT.016.025 Ikytziˈn, ankyeˈ taj noq tuˈn tkubˈ tbˈinchin tajbˈil tzaluˈn twutz txˈotxˈ, kxeˈl toj najin te jun majx. Ex ankyeˈ kˈwel ttzyuˈn tibˈ tiˈj tkyaqiljo at tajbˈin kyexjal tzaluˈn twutz txˈotxˈ, noq tuˈn npaja, ktenbˈil tchwinqil te jun majx.
16:26b.MAT.016.026 Quˈn ¿tiˈxsila tajbˈin tuˈn tkanbˈit tkyaqiljo ajbˈil tzaluˈn twutz txˈotxˈ, exsin tuˈn tnaj tanmin? ¿Ma akutzin tzˈok tkyaqil tqˈinimil te klol tanmin?
16:27b.MAT.016.027 Quˈn tzul kanin jun qˈij tuˈn wula, ayiˈn Tkˈwal Ichin, tukˈa tkyaqil tqoptzˈajiyil nMaˈn ex kyukˈa jniˈ angel. Ex kxel nqˈoˈn chojbˈil teyile junjun, tzeˈnkuxjo ntqanin kybˈinchbˈin.
16:28b.MAT.016.028 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, at junjun iteˈ tzaluˈn wukˈiy, mi kyli kyimin, tzmaxiˈ aj kylonte aj wula, a ayiˈn Tkˈwal Ichin, kawil tibˈaj tkyaqil.
17
17:1b.MAT.017.001 Tbˈajlinxiˈ qaq qˈij, xi tkˈleˈn Jesús Pegr tukˈa Santyaw ex Juan, a kyitzˈin kyibˈ, exsin i xiˈtz tzma twiˈ jun ma tij wutz.
17:2b.MAT.017.002 Antza kywutzxjo t‑xnaqˈtzbˈin, txˈixpit kaˈyin Jesús. Ox qoptzˈajx wen tzeˈnku qˈij, exsin t‑xbˈalin manyor sjanin wen, tzeˈnku tqan tzaj ntilkˈaj wen.
17:3b.MAT.017.003 Texjo paq anetziˈn, xi kykaˈyin Moisés ex Elías nchi yolintaq tukˈa Jesús.
17:4b.MAT.017.004 Xi tqˈmante Pegr te Jesús: WAjaw, tbˈanilx teˈ otoˈ tzaluˈn. Qa taja tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn oxe tal pach; jun te, ex jun te Moisés, ex jun te Elías.
17:5b.MAT.017.005 Tzmataq nyolin Pegr, tej tkubˈ juktzˈaj jun muj ntilkˈaj wen kyibˈaj. Ex tojjo muj etz yolin jun tqˈajqˈojil, ex tqˈma: Axixpen wejiˈy Nkˈwal lo kˈuˈjlinxix wuˈn, a o jaw nskˈoˈn. ¡Kybˈinkujiˈy Tyol!
17:6b.MAT.017.006 Tej kybˈin teˈ t‑xnaqˈtzbˈin ikyjo, bˈeˈx i bˈaj kubˈ mutzqˈaj twutz txˈotxˈ tuˈn kyxobˈil.
17:7b.MAT.017.007 Me tzaj laqˈe Jesús kykˈatz, ex i ok tyekin, ex xi tqˈmaˈn kye: Chi weˈksa. Mi chi xobˈa.
17:8b.MAT.017.008 Atzaj teˈ kyjaw kaˈyin oˈkxtaql Jesús attaql, mixtaq aˈl juntl at tukˈa.
17:9b.MAT.017.009 Kyjaˈtaq kykuˈtz twiˈ wutz, xi tqˈmaˈnxix Jesús kye: Mix aˈl qe kxele kyqˈmaˈnjiˈy, a ma kyliˈy, tzmaxiˈ aj njatz anqˈiˈn, a ayiˈn Tkˈwal Ichin, kyxol kyimnin, chiˈ.
17:10b.MAT.017.010 Me xi kyqanin t‑xnaqˈtzbˈin te Jesús: ¿Tzeˈntzin ttentz nkyqˈmaˈn xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil, qa ataq Elías tuˈn tul nej twutza? ¿Nyapela tiˈjjo lo nchi yolinetaq, a ma qliˈy?
17:11b.MAT.017.011 Me xi ttzaqˈwin Jesús: Twutzx teˈ. Ate Elías tuˈntaq tul nej, tuˈntzintla noq bˈinchil kytenxjal, aj wula.
17:12b.MAT.017.012 Me kxel nqˈmaˈn kyeˈy, o tzul te Elías, me mi s‑el kynikyˈxjal te. Ex ma tzikyˈx tuˈn, tzeˈnkuxtaq kyajxjal tiˈj. Exsin ikyx wejiˈy, a ayiˈn Tkˈwal Ichin, nimx kkyˈelix wuˈn toj kyqˈobˈxjal.
17:13b.MAT.017.013 Bˈeˈxsin el kynikyˈtzjo t‑xnaqˈtzbˈin te, qa tiˈjtaq Juan, a Jawsil Aˈ, nyoline Jesús.
17:14b.MAT.017.014 Tej kymeltzˈaj twiˈ wutz, i pon jaˈ iteˈtaq txqan xjal. Ex tzaj laqˈe jun ichin tkˈatz Jesús, ex kubˈ meje twutz, ex xi tqˈmaˈn te:
17:15b.MAT.017.015 Tata, qˈaqˈintz tkˈuˈja tiˈj nkˈwala. Quˈn atku ntzaj luˈlin tiˈj, tuˈn jun taqˈnil tajaw il, ex nimx kyixkˈoj ma tzikyˈx tuˈn. Ilaˈku maj o txi lankˈaj tuˈn toj qˈaqˈ ex toj aˈ.
17:16b.MAT.017.016 Ma tzul win wetza kywutz t‑xnaqˈtzbˈiˈn, me mi ma qˈanit‑x kyuˈn.
17:17b.MAT.017.017 Me tzaj ttzaqˈwin Jesús qeˈy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin: ¡Ay! tal xjal ntiˈx kynimbˈila, ex ntiˈx kyumila. ¿Jteˈxsin qˈij nkubˈlin teˈn kyxola? ¿Ex jteˈxsin qˈij kkyˈelix wuˈn kyukˈiy? Kyintzinjiˈy qˈa tzaluˈn, chiˈ.
17:18b.MAT.017.018 Bˈeˈxsin ok tilin Jesúsjo taqˈnil tajaw il, ex bˈeˈx etz tlajoˈn toj tanminjo qˈa, ex texjo tqan tel weˈ.
17:19b.MAT.017.019 Atzaj teˈ tok qchmon qibˈa qjunalxa, exsin xi qqanintza te Jesús: ¿Tiquˈn mi xbˈant qe qlajoˈn teˈ taqˈnil tajaw il toj tanminjo qˈa?
17:20b.MAT.017.020 Tzaj ttzaqˈwin Jesús: Quˈn tuˈntziˈn noq chˈin kynimbˈila wiˈja. Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, noqit at kynimbˈila wiˈja iˈchaqxpetla kyintzjo tzeˈnku jun tal twutz mistas, akutla txi kyqˈmaˈn te wutz lo: Ku tela tzaluˈn, ex ku txiˈy tzachiˈn. Ex bˈeˈxitla aku tzikyˈ. Quˈn ntiˈxitla jun tiˈ nlay bˈant kyuˈn, noqit at kynimbˈila wiˈja.
17:21b.MAT.017.021 Me aye wiq taqˈnil tajaw il lo nlay chi ex noq tuˈn kukxjo, qalaˈ il tiˈj tuˈn tkubˈ kypaˈn waˈyaj toj naˈj Dios.
17:22b.MAT.017.022 Qikyˈlinxiˈy antza, ex nqo bˈettaqa junx toj txˈotxˈ te Galiley, tzaj tqˈmaˈn Jesús qeˈy: Ayiˈn, a Tkˈwal Ichin, kchin xel kˈayiˈn kyexjal
17:23b.MAT.017.023 tuˈn nkubˈ bˈyoˈn. Me tbˈajlinxi oxe qˈij nkyimliˈn, kchin jawil anqˈiˈn juntl majla kyxol kyimnin. Tej qbˈintiy tqanil ikyjo, bˈeˈx o jaw bˈisiˈn.
17:24b.MAT.017.024 Atzaj teˈ qkaniˈn junx tukˈa Jesús toj tnam Capernaum, ayetziˈn peyil pwaq te ja te naˈbˈl Dios i tzaj laqˈe tkˈatz Pegr, ex xi kyqanin te: ¿Ma mitzin nchojiˈn t‑xnaqˈtzila pwaq te mojbˈil toj qja te naˈbˈl Dios?
17:25b.MAT.017.025 Tzun, chi Pegr. Atzaj teˈ tokx Pegr tuja, jaˈ taˈtaq Jesús, ok tyolin Jesús nej, ex xi tqanin te: Ay Simun, ¿Tiˈtzin chˈin te ntqˈmaˈn? Aye kawil tzaluˈn twutz txˈotxˈ kukx nchi peyin pwaq te mojbˈil. ¿Me altzila kye qe nchi chojin? ¿Ayepelaˈ kykˈwalku, mo qa ayeˈ noq xjalqexa?
17:26b.MAT.017.026 Xi ttzaqˈwin Pegr: Ayeˈ jniˈ noq xjalqexa, chi Pegr. Ex xi tqˈmaˈn Jesús te: ¡Ikytziˈn! Quˈn ayetziˈn kˈwalbˈaj ntiˈ kykˈas twutz kawil. Ikytzintlaˈ qetz ntiˈtla tuˈn qchojinqe pwaq te mojbˈil tiˈj ja te naˈbˈl Dios, quˈn Tkˈwal Diosqo.
17:27b.MAT.017.027 Me noq tuˈn mi tzajeku kyqˈoj, okla qo chojil. Tuˈnpetziˈn, ku txiˈy toj nijabˈ. Kˈaˈ kux t‑xonjiˈy bˈaq te tzuybˈil kyiẍ. Atzin tnejil kyiẍ ktzyetil tuˈn, kˈaˈ kux tjyoˈn toj ttzi, ex kjyetil jun pwaq tuˈn antza. Kˈaˈ txi tiˈn te chojbˈil te weˈ ex tey, quˈn atzin pwaq kˈaˈ tzˈajbˈin te qkabˈil.
18
18:1b.MAT.018.001 Tojxjo maj anetziˈn, o tzaj laqˈeˈy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin, tkˈatz Jesús, ex xi qqaniˈn te: ¿Ankyexixtl nim toklin toj Tkawbˈil Dios toj kyaˈj?
18:2b.MAT.018.002 Tzaj ttxkoˈn Jesús jun tal kˈwal, ex kubˈ twaˈbˈin qxola,
18:3b.MAT.018.003 ex tzaj tqˈmaˈn: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa mi s‑ok kyanmiˈn tzeˈn tanminjo tal kˈwal lo, a manyor tal mutxin, nlayxpen chi okxtza toj Tkawbˈil Dios toj kyaˈj.
18:4b.MAT.018.004 Tuˈnpetziˈn, atzin te nim tokliˈn toj Tkawbˈil Dios, a kˈwel tmutxsin tibˈ tzeˈnku tal kˈwal lo.
18:5b.MAT.018.005 Tuˈnpetziˈn, ankye kxel kˈmonte jun tal kˈwal tzeˈnku lo, noq tuˈn tnimbˈil tiˈj nbˈiˈy, nyakuj ayiˈn kchin xel tkˈmoˈn.
18:6b.MAT.018.006 Noq alkye jun xjal ntjyoˈn tumil tzeˈn tten, tuˈn tel tpaˈn jun tal kˈwal tibˈ tiˈj tnimbˈil wiˈja, junxpetla tzˈele te te, tuˈn tok kˈlet jun ma tij abˈj te chebˈl triy tiˈj tqul, ex tuˈn t‑xi t‑xoˈn tibˈ toj aˈ, tuˈn tkyim te jun majx, tzeˈnkuljo tuˈn tokx toj paˈbˈin twutz Dios tukˈaˈ til ikyjo.
18:7b.MAT.018.007 ¡Ay! Ntiˈx kyajbˈin xjal aj il twutz txˈotxˈ, a ipbˈilxix iteˈke tuˈn kykubˈ tzˈaq txqantl toj il. Kxel nqˈmaˈn kyeˈy, kukx at te iljo tzaluˈn twutz txˈotxˈ, me nim bˈisbˈajil texjal, a tzunx nlabˈte kyiˈjjo txqantl, tuˈn kykubˈ tzˈaq toj il.
18:8b.MAT.018.008 Tuˈnpetziˈn, qa noq tuˈn tpaj jun tqˈobˈa mo jun tqan, aku kubˈ tzˈaqiy toj il, bˈantla tuˈn tel ttxˈemiˈn, ex qˈimila toj tkˈuˈja te jun majx. Quˈn wenitla tuˈn tokxa toj kyaˈj noq tukˈa jun tqˈobˈa mo jun tqan, tzeˈnkul teˈ, tuˈn t‑xiˈy kyukˈa kykabˈil toj qˈaqˈ.
18:9b.MAT.018.009 Ex qa noq tuˈn tpaj tbˈaqˈ twutza aku kubˈ tzˈaqiy toj il, qˈimitza, ex qˈimila toj tkˈuˈja te jun majx. Quˈn bˈantla tuˈn tokxa toj kyaˈj noq tukˈa jun twutza, tzeˈnkul teˈ, tuˈn txiˈy kyukˈa kykabˈil toj qˈaqˈ, a mixla k‑yupjilx.
18:10b.MAT.018.010 Mi chi el kyikyˈinjiˈy tal muchˈqe lo. Quˈn twutzx kxel nqˈmaˈn kyeˈy, loqe ky‑angel majx iteˈ yolil kyiˈj twutz nMaˈn toj kyaˈj.
18:11b.MAT.018.011 Ex ayiˈn, a Tkˈwal Ichin, skˈoˈnxix tuˈn Dios, ma chin ula kolil kyiˈjjo tal kˈwal, ex kyiˈjjo a otaq chi naj toj il.
18:12b.MAT.018.012 ¿Tzeˈntzin chˈin kye toj kywutz? Qa at jun xjal at jweˈ kˈal trit, ex qa ma kyij naj jun, ¿Ma nyapela kchi kyjel tqˈoˈn bˈeljajlajaj toj jweˈ kˈal twiˈ wutz, exsin kxeˈltz jyol teˈ a otaq kyij naj?
18:13b.MAT.018.013 Exsin qa aku xknet tuˈn, twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, maˈxla tzalajx tiˈjjo jun tzeˈnqekuljo bˈeljajlajaj toj jweˈ kˈal, a mi ẍi kyij naj.
18:14b.MAT.018.014 Ikytziˈn te kyTatajiˈy, a at toj kyaˈj. Nya taj tuˈn tnaj jun kyeˈ, exla qa jun tal muchˈ kˈwal tzeˈnku lo.
18:15b.MAT.018.015 Qa ma kubˈ tbˈinchin jun nimil jun tiˈ tiˈja, a nya bˈaˈn, ku txiˈy yolil tukˈa tjunalx. Qˈmanxa te, tiˈ xbˈajte tiˈja. Qatzin qa ma kubˈ tbˈiˈntz, atpenl kymujbˈil kyibˈtza tukˈa juntl majl.
18:16b.MAT.018.016 Me qatzin qa mi xkubˈ tbˈiˈnxtz, kˈleˈnx juntl tukˈiy mo kabˈetl, tuˈntzin kyok te tstiyil, quˈn ikyxjo ntqˈmaˈn toj Tuˈjil Tyol Dios, qa il tiˈj tuˈn kyok kabˈe mo oxe tstiyil, tuˈntzin kywutzku kbˈajileˈ yol.
18:17b.MAT.018.017 Qatzin ikyxl xbˈantjo tuˈn, qˈmaˈnxa te tkyaqil Ttanim Dios. Ex qa mi xkubˈ tbˈiˈnx kyyol tkyaqil Ttanim Dios, kyqˈonka tzeˈnku jun nya nimil, mo tzeˈnku jun peyil pwaq, a iˈjlemil kyuˈnxjal.
18:18b.MAT.018.018 Ex twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa ma kotpitjo xjal tuˈn toj kyil, noq tuˈn ktqˈmaˈbˈila tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ex aj kyok toj paˈbˈin twutz Dios toj kyaˈj, kchi kotpajil te jun majx. Ex qa mi xi kynimin a ktqˈmaˈbˈila, ma chi kˈlet tuˈn kyil tzaluˈn twutz txˈotxˈ, ex aj kyok toj paˈbˈin twutz Dios toj kyaˈj, kchi xel toj najin te jun majx.
18:19b.MAT.018.019 Ex ikyxjo kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa at kabˈe kye tzaluˈn twutz txˈotxˈ, xbˈant tiˈj tuˈn, tuˈn t‑xi kyqanin te nTatiˈy toj naˈj Dios jun tiˈ, aˈlchaqx kye kyajtza, ex ktzajil qˈoˈn kyeˈy tuˈn.
18:20b.MAT.018.020 Quˈn jaˈ nkychmome kabˈe mo oxej kyibˈ tiˈj tumil nbˈiˈy, loqiˈn intin kyxol, chi Jesús.
18:21b.MAT.018.021 Atzin te Pegr xi laqˈe, ex xi tqanin te Jesús: WAjaw, ¿Jteˈ maj kˈwel nnajsin til jun wukˈiy, qa ma kubˈ tbˈinchin jun nya wen wiˈja? ¿Ma noqpela wuq maj?
18:22b.MAT.018.022 Me xi ttzaqˈwin Jesús te: Nya noq oˈkxjo wuq maj, qalaˈ wuq majjo lajaj toj jun mutxˈ.
18:23b.MAT.018.023 Tuˈnpetziˈn, a Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, ikytziˈn tzeˈnku jun kawil tajtaq tuˈn tpeyin kykˈas taqˈnil.
18:24b.MAT.018.024 Atzaj teˈ tok ten bˈinchilte lo, attaq jun, ma ninxtaq txqan tkˈas.
18:25b.MAT.018.025 Me ntiˈtaqx tumil tzeˈn tten tuˈn tchjet tuˈn. Atziˈn kubˈ tbˈisin tajaw kˈas, tuˈn t‑xi kˈayit te aqˈnil te jun majx kyexjal, me tukˈax t‑xuˈjil ex kyukˈax tkˈwal ex tkyaqiljo jniˈ attaq te, tuˈntzintla tchjetjo tkˈas.
18:26b.MAT.018.026 Me atziˈn aqˈnil kubˈ meje twutz kawil, ex ja kubˈsin twutz te: Tata, qˈaqˈintz tkˈuˈja wiˈja. Ok chjetil weˈ wuˈn tkyaqilx, noq tuˈn chebˈeku.
18:27b.MAT.018.027 Bˈeˈx tzaj qˈaqˈin tkˈuˈj kawil tiˈj, ex bˈeˈx kubˈ tnajsin tkˈas te jun majx; ex bˈeˈx xi ttzaqpiˈn.
18:28b.MAT.018.028 Me aˈkxtaq tetzjo aqˈnil, tej tel knet jun tukˈa tuˈn, a kˈasbˈinintaq twutz noq jun tal jteˈbˈin pwaq. Me tzaj ttzyuˈn tukˈa tqul, ex ok tẍpoˈn, ex xi tqˈmaˈn te: Chjomjiy tkˈasa weˈy.
18:29b.MAT.018.029 Me antej kˈasbˈine kubˈ meje, ex ja kubˈsin twutz te: Qˈaqˈintz tkˈuˈja wiˈja. Ok chjetil weˈ wuˈn tkyaqilx, noq tuˈn chebˈeku.
18:30b.MAT.018.030 Me mix ttziye ikyjo. Bˈeˈx xiku tiˈn, tuˈn tkux jpet toj tze, tzmaxi tuˈn tjatzjo, ajxi tchjet tuˈn tkyaqil.
18:31b.MAT.018.031 Tej tok kykaˈyin txqantl aqˈnil ikyjo, bˈeˈx tzaj chyoˈn kyanmin tiˈj. Bˈeˈx i xiˈ qˈmalte te kawil tkyaqiljo otaq bˈaj.
18:32b.MAT.018.032 Bˈeˈxsin xi tqˈmaˈn kawil, tuˈn ttzaj txketjo tnejil aqˈnil, ex xi tqˈmaˈn te: Ay aqˈnil manyor aj ilxa. Ma kubˈ nnajsin weˈ tkyaqil tkˈasa, noq tuˈn xkubˈ mejey nwutza.
18:33b.MAT.018.033 Ikytzintla tejiy matla tzaj qˈaqˈin tkˈuˈja tiˈj tukˈiy, tzeˈnku weˈ saj qˈaqˈin nkˈuˈja tiˈja.
18:34b.MAT.018.034 Bˈeˈx tzajx txqan tqˈojjo kawil tiˈj, ex xi tqˈmaˈn, tuˈn t‑xi qˈoˈn toj kyqˈobˈjo xqˈuqil tze, ex tuˈn tbˈaj bˈyoˈn, ex tzmaxi tuˈn tjatzjo, aj tchjet tkˈas tkyaqil.
18:35b.MAT.018.035 Atzaj teˈ tbˈaj yolin Jesús tiˈjjo techil lo, xi tqˈmaˈn: Ikytziˈn kchi tenbˈilajiˈy tuˈn nTatiˈy toj kyaˈj, qa mina xkubˈ kynajsiˈn til jun kyukˈiy tukˈa tkyaqil kyanmiˈn.
19
19:1b.MAT.019.001 Tej tbˈaj tqˈmaˈn Jesúsjo yol lo, bˈeˈx etz toj txˈotxˈ Galiley, tuˈn tkanin toj txˈotxˈ Judey, jlajxi Nim Aˈ Jordán.
19:2b.MAT.019.002 Nimku xjal ok lipe tiˈj, ex antza i qˈanite nim yabˈ tuˈn.
19:3b.MAT.019.003 Ex at junjun Parisey tzaj laqˈe tkˈatz Jesús, noq tuˈn tkubˈ tzˈaq kyuˈn toj til. Xi kyqanin te: ¿Wenpetzila tuˈn tkubˈ tpaˈn jun ichin tibˈ tukˈa t‑xuˈjil, qa noq tiˈ s‑etza til?
19:4b.MAT.019.004 Xi ttzaqˈwin Jesús: ¿Ma naˈmxsin tkux kyuˈjiˈn toj Tuˈjil Tyol Dios, qa te tnejil, kubˈ tbˈinchin Dios ichin ex qya?
19:5b.MAT.019.005 Ex ikyxjo tqˈma: Tuˈnpetziˈn, kyjel ttzaqpiˈn te ichin ttata ex tnana, noq tuˈn tok meje tukˈa t‑xuˈjil. Ex kykabˈilx kchi okil te junchˈin.
19:6b.MAT.019.006 Nya kabˈel kyten, qalaˈ junchˈin. Tuˈnpetziˈn, nlay tzˈel tpaˈn te xjaljo, a s‑ok tmujbˈin Dios.
19:7b.MAT.019.007 Xi kyqanin juntl majl: ¿Tzeˈntzin tten te Moiséstz ttziye, tuˈn t‑xiˈ jun uˈj te qya, jaˈ ntqˈmaˈne qa o paˈyit tukˈa tchmil?
19:8b.MAT.019.008 Xi ttzaqˈwin Jesús: Noq tuˈn tpajjo manyor kujx kyanmiˈn ja xi ttziyin Moisés, tuˈn tkubˈ tpaˈn ichin tibˈ tukˈa t‑xuˈjil. Me me teˈ te tnejil, nya iky teˈ tten.
19:9b.MAT.019.009 Tuˈnpetziˈn, kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa ma kubˈ tpaˈn ichin tibˈ tukˈa t‑xuˈjil, qa nya noq tuˈn tpaj kyˈaˈjin tuˈn qya, exsin qa ma tzˈok meje tukˈa juntl, ma tzˈok aj kyˈaˈjil. Ex ankye k‑okil meje tukˈa qya, a o tzˈel lajoˈn tuˈn tchmil, ex ikyxjo, k‑okil aj kyˈaˈjil.
19:10b.MAT.019.010 Me awotzin qeˈ, a t‑xnaqˈtzbˈin xi qqˈmaˈn: Qa iky tten jun ichin tukˈa t‑xuˈjiltz, bˈaˈnpetlatz tuˈn mi mejeye ichin.
19:11b.MAT.019.011 Me ante Jesús tzaj tqˈmaˈn qeˈy: Nya tkyaqilx ma tzaj qˈoˈn toklin tuˈn mi mejeye; qalaˈ oˈkqexjo ma tzaj tqˈoˈn Dios kyoklin ikyjo.
19:12b.MAT.019.012 Quˈn ilaˈku tumil, tiquˈn nlay meje jun ichin: At junjun, titzˈjlinxjo ikyjo; at junjuntl noq kyuˈnxjal; ex at junjuntl ma txi kyqˈoˈn kyibˈ, tuˈn mi chi mejeye noq tuˈn tpajjo ma txi kyqˈoˈnx kyibˈ tukˈa tkyaqil kyanmin toj aqˈuntl te Tkawbˈil Dios, a at toj kyaˈj. Qa at jun aku bˈantjo ikyjo tuˈn, bˈaˈn tuˈn tkubˈ tbˈinchin.
19:13b.MAT.019.013 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, i bˈaj tzaj kyiˈnxjal junjun tal kˈwal tkˈatz Jesús, tuˈn tkubˈ tqˈoˈn tqˈobˈ kyibˈaj tuˈn kykubˈ tkyˈiwlin, ex tuˈn tnaˈn Dios kyiˈj. Me awotzin qeˈ, a t‑xnaqˈtzbˈin, o ok teˈn yisol kyeˈ, a i tzaj qˈiˈn kyeˈ tal kˈwal.
19:14b.MAT.019.014 Me tzaj tqˈmaˈn Jesús qeˈy: Kytzaqpinqetzjiˈy tal kˈwal, tuˈn kybˈaj tzaj laqˈe nkˈatza. Mi chi kubˈ kymeqoˈn, quˈn kykyaqiljo kˈwel kymutxsin kyibˈ tzeˈnqe tal kˈwal lo, ayepen kye kchi okixjo toj Tkawbˈil Dios.
19:15b.MAT.019.015 Tej tbˈaj tkyˈiwlin Jesúsjo tal kˈwal, bˈeˈx ex tojjo txˈotxˈ antza.
19:16b.MAT.019.016 Tej t‑xiˈ Jesús qukˈiy, ul kanin jun kuˈxin tkˈatz, ex xi tqanin te: Ay, xnaqˈtzil wenxixa, ¿Tiˈn kˈwel nbˈinchiˈn, tuˈn nkanbˈintejiy chwinqil te jun majx?
19:17b.MAT.019.017 Xi ttzaqˈwin Jesús: ¿Tiquˈn ntzaj tqˈmaˈn qa wenqiˈn? Ntiˈx jun te xjal wen tzaluˈn twutz txˈotxˈ, qalaˈ oˈkx te Dios. Me qa taja tuˈn tten tchwinqila te jun majx, niminqekutzinjiy ojtxe kawbˈil.
19:18b.MAT.019.018 Ex xi ttzaqˈwin qˈinin: ¿Me ankyeqe kawbˈil? Xi tqˈmaˈn Jesús te: Mi bˈiyin. Mi kyˈaˈjin. Mi tzˈelqˈin. Mi jaw bˈant yol tiˈj jun aˈla noq kukxjo.
19:19b.MAT.019.019 Niminkujiy ttatiy ex tnaniy. Ex kˈuˈjlinqekjiy tukˈiy tzeˈnkuxjo ntkˈuˈjlin te tibˈ.
19:20b.MAT.019.020 Xi tqˈmaˈn kuˈxin: Tkyaqilx teˈ anetziˈn o bˈant wuˈn. ¿Tiˈtzin atx taj tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn?
19:21b.MAT.019.021 Xi tqˈmaˈn Jesús te: Qa taja tuˈn toka tzˈaqlexix, ku txiˈy, ex kˈayinxjiy jniˈ at tey, ex oyinxjiy tpwaqa kye yaj. Ikytzin ktenbˈile tqˈinimiljiy toj kyaˈj. Exsin lipektza wiˈja.
19:22b.MAT.019.022 Me atzaj teˈ tbˈinte kuˈxin ikyjo, jaw bˈisinx, quˈn tuˈn manyor qˈininxtaq; ex bˈeˈx aj tja.
19:23b.MAT.019.023 Ante Jesús tzaj tqˈmaˈn qeˈy: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy: Kujx teˈ, tuˈn tokx jun qˈinin toj Tkawbˈil Dios.
19:24b.MAT.019.024 Kxel nqˈmaˈn juntl majl kyeˈy: Jun paqxla aku tzˈex jun chej toj toyajil jun bˈaq te slepbˈil bˈuˈẍ, tzeˈnkul teˈ tuˈn tokx jun qˈinin toj Tkawbˈil Dios.
19:25b.MAT.019.025 Atzaj teˈ qbˈintiy ikyjo, bˈeˈx o jaw kaˈylaja, ex xi qqaniˈn te: Qa nlay chi okx qˈinin toj kyaˈj, ¿Yajtzilaˈ qetza? ¿Altzila kye k‑okixtz?
19:26b.MAT.019.026 O tzaj tkaˈyiˈn Jesús, ex tzaj tqˈmaˈn qeˈy: Nlay bˈant tuˈn kyklet‑xjal kyuˈnx kyibˈx. Me mete Dios kbˈantil teˈ tuˈn tkyaqil.
19:27b.MAT.019.027 Me xi tqˈmaˈn Pegr te: Ma kyij qtzaqpiˈn qeˈ tkyaqiljo attaq qeˈy, ex ma qo ok lipeˈy tiˈja. ¿Tiˈtzila qetza qkanbˈe?
19:28b.MAT.019.028 Xi tqˈmaˈn Jesús: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, toj tqˈijil, a jaˈ ktxˈixpitile tkyaqil, aj nkubˈ qey ayiˈn, a Tkˈwal Ichin, tibˈaj nqˈuqbˈila, tukˈa tkyaqil nqoptzˈajiyila, ex ayetzin kyeˈ, tuˈn ma chi ok lipeˈy wiˈja, ex kchi kˈwel qey kyibˈaj kabˈlajaj qˈuqbˈil, tuˈn kykawiˈn kyibˈaj kabˈlajaj chˈuq xjal te tyajil Israel.
19:29b.MAT.019.029 Ex kykyaqilxjo jniˈ ma kyij kytzaqpiˈn kyja, kyitzˈin, kyanebˈ, kytata, kynana, kyxuˈjil, mo kykˈwal, mo qa kytxˈotxˈj, noq tuˈn npaja, okpin kykanbˈil kyeˈ jweˈ kˈal maj kyxel tibˈaj tkyaqiljo anetziˈn, ex jun chwinqil te jun majx toj kyaˈj.
19:30b.MAT.019.030 Me nimx jaˈlin iteˈk te tnejil tzaluˈn twutz txˈotxˈ, me kchi kyjel te tchˈibˈil, qa ntiˈ kynimbˈil. Ex nimx ntiˈ kyoklin tzaluˈn twutz txˈotxˈ jaˈlin, me kchi okil te tnejil noq tuˈn kynimbˈil.
20
20:1b.MAT.020.001 Xi tqˈmaˈn Jesús: A Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, ikytziˈn tzeˈnku jun tajaw aqˈuntl; xiˈ qlixje wen toj plas jyol taqˈnil, tuˈn kyxiˈ aqˈnil toj tqan uv.
20:2b.MAT.020.002 I kyijku bˈant kyukˈa, tuˈn t‑xi chjet jun pwaq twiˈ kykˈuˈj junjun qˈij, exsin i xi tchqˈoˈntz tzma toj ttxˈotxˈ, tuˈn kyaqˈnin.
20:3b.MAT.020.003 Tej t‑xiˈ tajaw aqˈuntl juntl majl, otaq tzˈok bˈeljaj or te qlixje, ex i ok tkaˈyin txqantl xjal iteˈtaq toj plas, ntiˈtaq kyaqˈin.
20:4b.MAT.020.004 Xi tqˈmaˈn kye: Ikyqex kyejiˈy, ku kyxiˈy aqˈnil toj tqan wawala, ex kxel nchjoˈn twiˈ kykˈuˈja toj tumil tzˈaqle.
20:5b.MAT.020.005 Ex bˈeˈx i xiˈ kyej xjal aqˈnil. Ante tajaw aqˈuntl xiˈ juntl majl, te tok nikyˈjin qˈij, ex teˈ tok oxe or te qale, ex i bˈaj xi tchqˈoˈn txqantl aqˈnil toj aqˈuntl.
20:6b.MAT.020.006 Atzaj teˈ tok jweˈ or te qale, xiˈ juntl majl toj plas. I knet junjuntl tuˈn antza, ntiˈ kyaqˈin, ex xi tqˈmaˈn kye: ¿Tiquˈn iteˈy tzaluˈn, a ma tzˈex qˈij, ex ntiˈ chˈin ma chi aqˈniˈn?
20:7b.MAT.020.007 Me ankyeˈ xjal xi kyqˈmaˈn: Quˈn mix aˈl jun ma tzaj qˈmante qaqˈiˈn. Ex xi tqˈmaˈn ichin kye: Ku kyxiˈy aqˈnil toj wawala, ex kˈaˈ txi nchjoˈn twiˈ kykˈuˈja toj tumil tzˈaqle.
20:8b.MAT.020.008 Atzaj teˈ qok yupj, xi tqˈmaˈn tajaw aqˈuntl te nejinel kye aqˈnil: Txkonqetzjiy aqˈnil jaˈlin, ex chjonxa twiˈ kykˈuˈj. Antza xi xkyeye kyukˈa i pon qalexi, tuˈn tpon bˈaj kyukˈa i bˈaj kanin qlixje.
20:9b.MAT.020.009 I bˈaj tzaj laqˈe aye, a oˈkx jun or i aqˈnin, ex teyile junjun xi ttzyuˈn jun pwaq te twiˈ kykˈuˈj, nyakutlaj otaq tzˈex kyqˈij tuˈn kyaqˈnin.
20:10b.MAT.020.010 Tej kybˈaj pon chojbˈaj kyeˈ, a bˈeˈx i bˈaj okx aqˈnin qlixje, kubˈ kybˈisin qa nimxixtaq chˈintl kypwaq tuˈn ttzaj kytzyuˈn, quˈn tuˈn bˈeˈx i okx aqˈnil liwey.
20:11b.MAT.020.011 Me atzaj teˈ tok kykaˈyin kyinxljo tzeˈnqekul kyeˈ, ayeˈ i ok aqˈnil yaj, bˈeˈx i bˈaj ja yolin kyxolile, ex xi kyqanin te tajaw aqˈuntl:
20:12b.MAT.020.012 ¿Tiˈn quˈn kyinx kyeˈ ẍi bˈaj ok aqˈnil yaj twiˈ kykˈuˈj s‑ex tzeˈnkuljo qe, exsin bˈeˈx xqo ok qeˈ qlixje, ex ma tzikyˈx aqˈuntl ex tqan qˈij quˈn?
20:13b.MAT.020.013 Me ante tajaw aqˈuntl xi ttzaqˈwin: Ay, wukˈa, me ntiˈ jun weˈ nya bˈaˈn ma kubˈ nbˈinchiˈn kyiˈja. Quˈn ma qo kyijku kyukˈiy, tuˈn kyaqˈniˈn wukˈiy tuˈn jun tal pwaq jun qˈij.
20:14b.MAT.020.014 Qalaˈ kytzyuˈnxjiˈy kypwaqa, ex kux chi ajxiy, quˈn waja tuˈn kyok nchjoˈnjiˈy ayeˈ yaj ẍi ul aqˈnil kyinxjo tzeˈnku kyeˈ.
20:15b.MAT.020.015 ¿Ma ntiˈtzin weˈ woklin tiˈj npwaqa, tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn noq alqe wajiˈy? ¿Mo qa nloˈchj kyeˈ kykˈuˈj, tuˈn soˈjqiˈn?
20:16b.MAT.020.016 Ex xi tqˈmaˈn Jesús: Quˈn ikytziˈn, ayetziˈn ntiˈ kyoklin kywutzxjal tzaluˈn twutz txˈotxˈ, kchi okil te tnejil. Ex ayetziˈn iteˈk te tnejil jaˈlin, kchi okil te tchˈibˈil.
20:17b.MAT.020.017 Tej t‑xiˈ Jesús toj tbˈe tzma Jerusalén, o xi tkˈleˈn a awoˈy kabˈlajaj t‑xnaqˈtzbˈin qjunalxa, ex tzaj tqˈmaˈn qeˈy:
20:18b.MAT.020.018 Ikytziˈn tzeˈnku n‑ok kykaˈyiˈn, chˈix qjapin Jerusalén, a jaˈ ayiˈn, a Tkˈwal Ichin, kchin xel kˈayiˈn kyeˈ kynejil kypale Judiy exsin kyeˈ xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil. Kyqˈmaˈbˈil qa ayiˈn at npaja, noq tuˈn nkubˈ bˈyoˈn.
20:19b.MAT.020.019 Kchin kxel kyqˈoˈn toj kyqˈobˈjo nya aj Judiy, tuˈn wok xmayiˈn kyuˈn, tuˈn wok kylankˈiˈn, ex kchin kˈwel kybˈyoˈn twutz cruz. Me toj toxin qˈij, kchin jawil anqˈiˈntla.
20:20b.MAT.020.020 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, tzaj laqˈe tnana Santyaw ex Juan, ayeˈ tkˈwal Zebedey, tkˈatz Jesús junx kyukˈa tal, ex i kubˈ meje twutz, ex xi tqanin jun bˈaˈn kyiˈj tal.
20:21b.MAT.020.021 Xi tqanin Jesús te: ¿Tiˈtzin tajach? Ante qya xi ttzaqˈwin: Wajatlaˈy, tuˈn kykubˈ tqˈuqbˈin wala toj Tkawbˈila toj tman qˈobˈa ex juntl toj tẍnayaja kawil tukˈiy.
20:22b.MAT.020.022 Me ante Jesús xi ttzaqˈwin: Mi n‑el kynikyˈa teˈ ntzaj kyqaniˈn weˈy. ¿Ma akutzin tzikyˈx kyeˈ kyuˈn, tkyaqiljo jniˈ kkyˈelix wuˈn? Ex xi kyqˈmaˈn Santyaw tukˈax Juan te: Ok kkyˈelix qe quˈn.
20:23b.MAT.020.023 Xi ttzaqˈwinl Jesús kye: Twutzx teˈ, akula tzikyˈx kye kyuˈn tzeˈnku weˈ kkyˈelix wuˈn, me atzin tuˈn tkubˈ qe jun kyeˈ toj nman qˈobˈa ex juntl toj nẍnayaja kawil wukˈiy, nyaqin weˈ tiˈj teˈ; qalaˈ a nMaˈn, quˈn oˈkxte ojtzqilte ex bˈilte alqe kxele tqˈoˈne.
20:24b.MAT.020.024 Atzaj teˈ qbˈintiy, awoˈy lajajtl t‑xnaqˈtzbˈin ikyjo, bˈeˈx tzaj qqˈoja kyiˈjjo kabˈel kyitzˈin kyibˈ.
20:25b.MAT.020.025 Me o xi ttxkoˈn Jesús, ex tzaj tqˈmaˈn qeˈy: Ojtzqiˈnl kyeˈ kyuˈn tzeˈn kytenxjal nya nimil; quˈn ayetziˈn tnejil kawil, qa tiˈx jun tiˈ, manyor txˈuˈjqex tukˈa kykawbˈil, quˈn nyakuj etzinqe kyuˈn.
20:26b.MAT.020.026 Me atzin kyxola, nya iky teˈ. Qalaˈ ankye teˈ taj tuˈn tok te nim toklin kyxola, il tiˈj tuˈn tajbˈin kye txqantl.
20:27b.MAT.020.027 Ex ankye taj tuˈn tok te tnejil, il tiˈj tuˈn tok tzeˈnku jun aqˈnil te jun majx kye txqantl.
20:28b.MAT.020.028 Quˈn ikytziˈn tzeˈnku weˈ, ayiˈn, a Tkˈwal Ichin, mi ẍin ul weˈ tuˈn kyajbˈinxjal weˈy; qalaˈ ayin weˈ tuˈn wajbˈiˈn kye txqantl, ex tuˈn t‑xi nqˈoˈn nchwinqila te kyxel, tuˈn kyklet te jun majx.
20:29b.MAT.020.029 Atzaj teˈ kyjaˈtaq qetza tukˈa Jesús toj tnam Jericó, nimku xjal ok lipe qiˈja.
20:30b.MAT.020.030 Ex attaq kabˈe moẍ qˈuqleqetaq ttzi bˈe. Tej kybˈinte tikyˈ Jesús antza, i jaw ẍchˈin: Tata, ay tyajil qtzan nmaq kawil David, qˈaqˈintz tkˈuˈja qiˈja, chi chiˈ.
20:31b.MAT.020.031 Me bˈeˈx i ok iˈlin kyuˈn jniˈ xjal, tuˈn nchi ẍchˈin. Me ayetzin kyeˈ moẍ, noqx kyja i jawe ẍchˈin kujxix: Tata, ay tyajil qtzan nmaq kawil David, qˈaqˈintz tkˈuˈja qiˈja.
20:32b.MAT.020.032 Bˈeˈx kubˈ weˈ Jesús, i tzaj ttxkoˈn moẍ, ex xi tqanin kye: ¿Tiˈn kyaja tuˈn tok nbˈinchiˈn kyiˈja?
20:33b.MAT.020.033 Tzaj kytzaqˈwin moẍ te: Ay, Tata, qaja tuˈn kykaˈyiˈn qwutza, chi chiˈ.
20:34b.MAT.020.034 Bˈeˈx tzaj qˈaqˈin tkˈuˈj Jesús kyiˈj, ex ok tmikoˈn kywutz. Ex texjo paq, tjqet kyej moẍ kywutz, ex bˈeˈx i ok lipe tiˈj Jesús.
21
21:1b.MAT.021.001 Tej qkaniˈn tukˈa Jesús nqayin tkˈatz Jerusalén, o poˈn ttxaˈn jun kojbˈil Betfagé tbˈi, nqayin t‑xe wutz Olivos. Xi tchqˈoˈn Jesús kabˈe qxola,
21:2b.MAT.021.002 ex xi tqˈmaˈn kye: Ku kyxiˈy tojjo tal kojbˈil jlajxi. Antza kjyetila jun tal bur kyuˈn, kˈloˈn tukˈa tal tal. ¡Kypjumila, exsin kyintza tzaluˈn!
21:3b.MAT.021.003 Ex qa at jun saj qaninte jun tiˈ kyeˈy: At tajbˈin te qAjaw, me jaˈlinx tzul quˈn, chichkujiˈy.
21:4b.MAT.021.004 Bˈajjo ikyjo, quˈn iltaq tiˈj tuˈn tjapin yol kyij ttzˈibˈin yolil Tyol Dios ojtxe, tej tqˈma:
21:5b.MAT.021.005 Kyqˈmanxa kye xjal toj tnam Sion: Kykaˈyinxjiˈy Nmaq kyKawila tzul; mutxin tten, ex qˈuqlekx tibˈaj jun tal bur, kˈleˈn tal tal.
21:6b.MAT.021.006 Ayetziˈn t‑xnaqˈtzbˈin kubˈ kybˈinchin tzeˈnku xi tqˈmaˈn Jesús kye.
21:7b.MAT.021.007 Tzaj kyiˈn bur tukˈaxjo tal tal, bˈaj jax kyqˈoˈn kytxoˈw tibˈaj, exsin jax qe Jesús tibˈaj.
21:8b.MAT.021.008 Ex bˈaj kubˈ kylikyˈin xjal kytxoˈw toj tbˈe, ex txqantl tzaj toqinte t‑xaq tze, a palma tbˈi, ex bˈaj kubˈ kylikyˈin toj tbˈe tuˈn kytzaljbˈil.
21:9b.MAT.021.009 Ex ayetziˈn jniˈ xjal nejninqetaq exqetziˈn lipcheqektaq tiˈj, i ok ten ẍchˈil: Nimxit tbˈiy, ay Tyajil qtzan nmaq kawil David. Kyˈiwlinxita a ay ma tzula toj tbˈi tAjaw Tkyaqil. Nimxitjo toklin tbˈiy toj tnajbˈila.
21:10b.MAT.021.010 Atzaj teˈ tokx Jesús toj Jerusalén, bˈeˈx i bˈaj jaw najxjal, ex nimx qˈmante: ¿Ankye teˈ xjal lo?
21:11b.MAT.021.011 Me xi kytzaqˈwin txqantl: Antej yolil Tyol Dios, a Jesús aj Nazaret, toj txˈotxˈ te Galiley.
21:12b.MAT.021.012 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, okx Jesús toj tnejil ja te naˈbˈl Dios, ex i bˈajetz tlajoˈn kykyaqiljo jniˈqe nchi bˈaj kˈayintaq exqetziˈn nchi bˈaj loqˈintaq antza. Ex i bˈaj jaw tpichˈkin jniˈ kymeẍjo jniˈqe nchi bˈaj txˈexbˈintaq kypwaqxjal, ex kykˈaybˈiljo jniˈqe nchi bˈaj kˈayintaq palom.
21:13b.MAT.021.013 Ex xi tqˈmaˈn kye: Tzˈibˈinl teˈ toj Tuˈjil Tyol Dios: Atzin njaˈy k‑okil te ja te naˈbˈl Dios, me ayetzin kyeˈ ma tzˈok kyqˈoˈn te kyja ileqˈch.
21:14b.MAT.021.014 Ex tojxjo tnejil ja te naˈbˈl Dios, i bˈaj tzaj laqˈe junjun moẍ ex kox tkˈatz Jesús, ex bˈeˈx i bˈaj kubˈ tqˈanin.
21:15b.MAT.021.015 Me tej tok kykaˈyiˈn nejinel kyxol pale, exqetziˈn jniˈ xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil, a jniˈ nimku techil tipin Jesús otaq bˈant, ex teˈ tok kybˈiˈn jniˈqe kˈwal nchi ẍchˈin toj tnejil ja te naˈbˈl Dios: Nimxit tbˈiy, ay Tyajil qtzan nmaq kawil David, bˈeˈx tzaj kyqˈoj,
21:16b.MAT.021.016 ex xi kyqˈmaˈn te Jesús: ¿Ma tzuntzin tbˈiˈnjiy nkyqˈmaˈn maˈ kˈwal tiˈja? chi chiˈ. Xi ttzaqˈwin Jesús: Tzuntzin. ¿Ma naˈmxsin tkux kyuˈjiˈn toj Tuˈjil Tyol Dios, a ntqˈmaˈn tiˈjjo lo kyjaluˈn: Ma tzaj tqˈmaˈn, tuˈn tjaw nimsin tbˈiy, tuˈn kybˈitzjo tal kˈwal, majxpe kyuˈn tzma qe nchi miˈẍin?
21:17b.MAT.021.017 Ex bˈeˈx ex Jesús, i bˈaj kyij ttzaqpiˈn, ex xiˈ toj kojbˈil Betania, jaˈ ikyˈxi qnikyˈin tuˈn.
21:18b.MAT.021.018 Toj juntl qlixje, kyjaˈtaq qxiˈy Jerusalén, tzaj waˈyaj tiˈj Jesús.
21:19b.MAT.021.019 Ok tkaˈyin jun tqan iw ttzi bˈe, ex bˈeˈx xiˈ t‑xe tqan. Me ntiˈx jun twutzjo tze knet tuˈn, noq txqan t‑xaq. Tuˈntziˈn ikyjo, xi tqˈmaˈn te tqan iw: Mixla jtojx tuˈn tel twutza te kyloˈxjal. Ex antej tqan iw jun paqx jaw tzqij.
21:20b.MAT.021.020 Atzaj teˈ tok qkaˈyiˈn noq tzqijl tej tze, xi qqaniˈn te Jesús: ¿Tzeˈntzin tten teˈ tze jun paqx xjaw tzqij? qo chijiˈy.
21:21b.MAT.021.021 Tzaj ttzaqˈwin Jesús: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, noqit at‑xix kynimbˈila, ex noqit mi njawje kykˈuˈja, nya noq oˈkxjo luˈn aku bˈant kyuˈn, tzeˈnku xbˈant wuˈn tiˈjjo tqan iw, qalaˈ noqit txi kyqˈmaˈn te wutz luˈn: Ku tela tzaluˈn, ex ku txiˈy toj ttxuyil aˈ, ex akula tzikyˈ.
21:22b.MAT.021.022 Quˈn tkyaqiljo kxel kyqanin toj naˈj Dios tukˈa kynimbˈila, ok ktzajil qˈoˈn.
21:23b.MAT.021.023 Tej tokx Jesús toj tnejil ja te naˈbˈl Dios, i pon laqˈe kynejil pale exqetziˈn kynejinel kyxolxjal aj Judiy, a tzmataq nxnaqˈtzintaq. Xi kyqanin te: ¿Tiˈn tokiy tuˈn tbˈinchinjiy jniˈ lo, a nkubˈ tbˈinchiˈn? ¿Ex ankye saj qˈoˈnte tokliˈn? chi chiˈ.
21:24b.MAT.021.024 Xi ttzaqˈwin Jesús: Ex ikyx wejiˈy, kxel nqaniˈn jun nxjelbˈitza kyeˈy.
21:25b.MAT.021.025 ¿Ankye tzaj chqˈoˈnte qtzan Juan tuˈn kykuˈxxjal tuˈn toj aˈ te jawsbˈil aˈ? ¿Apela Dios, mo noq ayexjal? Bˈeˈx i bˈaj jaw yolin kyxolx, ex kyqˈma: Qa ma txi qqˈmaˈn a Dios, bˈeˈx ktzajil tqˈmaˈn qe, ¿Tin quˈn mi nxi kynimintza? chilaˈ.
21:26b.MAT.021.026 Ex qa ma txi qqˈmaˈn qa xjal, at qxobˈil. ¿Ma nyatzin kykyaqil xjaltz qˈmante qa a Juan jun yolil Tyol Dios?
21:27b.MAT.021.027 Tuˈnpetziˈn, xi kyqˈmaˈn: Mi bˈiˈn qe quˈn, chi chiˈ. I xi ttzaqˈwin Jesús: Exsin ikyx wejiˈy, nlay txi nqˈmaˈn weˈ, alkye saj qˈoˈnte wokliˈn tuˈn tkubˈ nbˈinchiˈn tkyaqiljo lo.
21:28b.MAT.021.028 Xi tqˈmaˈn Jesús: ¿Tzeˈntzin chˈin kyeˈ toj kywutz? Attaq jun ichin attaq kabˈe tkˈwal. Xi tqˈmaˈn te jun: Nkˈwal, maˈ txiˈy aqˈnil jaˈlin toj tqan uvch.
21:29b.MAT.021.029 Me mina, chi kˈwal. Me jun paqx tja tmeltzˈin tnabˈl, ex bˈeˈx xiˈl aqˈnil.
21:30b.MAT.021.030 Atzaj teˈ t‑xiˈ lol teˈ juntl, ex ikyx xi tqˈmaˈn te: Kutzin tata. Kˈaˈ chiˈn chinaj teˈ, exsin mix xaˈyiltz.
21:31b.MAT.021.031 ¿Ankyeˈ kubˈ nimin teˈ tajtaq manbˈaj kyxoljo kabˈe kˈwal lo? Xi kyqˈmaˈn: A tnejil, chi chiˈ. Xi tqˈmaˈn Jesús kye: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy; ayepe kyeˈ peyiltaq pwaq, ayeˈ iˈjlin kyuˈnxjal, exqetziˈn aj kyˈaˈjilqetaq kchi okix toj Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, tuˈn kynimbˈil. ¿Yajtzin kyetza?
21:32b.MAT.021.032 Quˈn tej tul Juan, a Jawsil Aˈ, qˈmalte tumil kyeˈy tzeˈn tuˈn kybˈetiˈy tzˈaqle, me mix xi kynimiˈn. Me ayetzinl kyeˈ, aye peyil pwaq exqetziˈn aj kyˈaˈjil ma txi kynimin. Me qalatzin kyeˈ, nixpela tuˈn ma kyliˈy tkyaqiljo lo, me mi s‑ajtz koˈpjx kyanmiˈn tuˈn txi kynimiˈn.
21:33b.MAT.021.033 Ex xi tqˈmaˈn Jesús: Kybˈinkujiˈy juntl techil lo: Attaq jun tajaw txˈotxˈ ok tawin tqan uv. Ok tqˈoˈn jun chˈlaj tiˈjile, kubˈ tbˈinchin jun bˈinchbˈil taˈl uv, ex jaw twaˈbˈin jun xkyaqˈte te tzajbˈilte. I kyij bˈant kyukˈa jteˈbˈin aqˈnil tuˈn kymanin tiˈj, exsin xiˈtz toj jun tbˈe najchaq wen.
21:34b.MAT.021.034 Me atzaj teˈ tpon tqˈijil, jaˈ tuˈn tok chmete twutz awal, i xi tchqˈoˈn junjun taqˈnil qanil teˈ manbˈil ttxˈotxˈ.
21:35b.MAT.021.035 Me ayetziˈn manil txˈotxˈ i ok lipin kyiˈjjo taqˈnil tajaw txˈotxˈ. Jun teˈ noq bˈaj kylankˈin, jun teˈ bˈeˈx kyim, ex jun teˈ noqx techx kyˈixbˈe tuˈn abˈj.
21:36b.MAT.021.036 Tuˈn ikyjo, bˈeˈx i xi tchqˈoˈn txqantl taqˈnil tzeˈnku te tnejil. Me ikyx bˈajjo kyiˈj, tzeˈnkuˈ bˈaj kyiˈjjo tnejil kyuˈn manil txˈotxˈ.
21:37b.MAT.021.037 Me kubˈ tbˈisin tajaw txˈotxˈ tuˈn t‑xi tchqˈoˈn a tkˈwalkuxix, quˈn kubˈ t‑ximin, nyapela kˈwel kynimin nkˈwalach.
21:38b.MAT.021.038 Me atzaj teˈ t‑xi kykaˈyiˈn manil txˈotxˈ, teˈ ttzaj kˈwalbˈaj, bˈeˈx i bˈaj ja yolin kyxolile: Ate luˈn kyjel te tajaw txˈotxˈ. Qalaˈ qbˈyonku, tuˈntzin qkyij te tajaw, chi chiˈ.
21:39b.MAT.021.039 Bˈeˈx tzaj kytzyuˈn, ex kyiˈn tzma ttxaˈn txˈotxˈ tuˈn tkubˈ kybˈyoˈn.
21:40b.MAT.021.040 Tuˈntzintzjo, xi tqanin Jesús kye: ¿Yajtzilaˈ? Aj tuljo tajaw txˈotxˈ, ¿Tiˈtzila kbˈajil kyiˈjjo manil txˈotxˈ?
21:41b.MAT.021.041 Ex xi kytzaqˈwin: Bˈalaqa kchi kˈwel tbˈyoˈn te jun majx. Ex bˈalaqa kxel tqˈoˈn ttxˈotxˈ te kymajin txqantl taqˈnil, ayeˈ chi chojil manbˈil txˈotxˈ tojxix tqˈijil.
21:42b.MAT.021.042 Ex xi ttzaqˈwin Jesús kye: ¿Ma naˈmtzin tkux kyuˈjiˈn toj Tuˈjil Tyol Dios, jaˈ ntqˈmaˈne kyjaluˈn: A abˈj, a xi kyxoˈn bˈinchil ja, a nyakuj ntiˈtaq tajbˈin, me axixpente abˈjjo ma tzˈokin te tqˈuqil tẍkyin ja, a nimxix toklin. Atziˈn tbˈanilxjo ma tzaj tqˈoˈn tAjaw Tkyaqil qe, ex ma qo jaw kaˈylajx tiˈj?
21:43b.MAT.021.043 Tuˈnpetziˈn kxel nqˈmaˈn kyeˈy, k‑elil qˈiˈn Tkawbˈil Dios kyeˈy, ex kxel tqˈoˈn kyexjal, ayeˈ kˈwel kyyekˈiˈn tiˈj Tkawbˈil Dios toj kychwinqil.
21:44b.MAT.021.044 Ex atzin abˈj jun techil wiˈja. Ankye teˈ kˈwel t‑xoˈn tibˈ tibˈajjo abˈj, tuˈn tyuchˈj tuˈn; axte kˈwel tyuchˈin tibˈ tibˈaj. Ex qa a abˈj xkubˈ tzˈaq tibˈaj jun aˈla te kawbˈil kujxix, bˈeˈx kˈwel quqix te jun majx.
21:45b.MAT.021.045 Me atzaj teˈ kybˈinte kynejil pale exqetziˈn Parisey, jniˈ techil bˈaj kubˈ tqˈoˈn Jesús, ex qa kyiˈjxtaq nyoline,
21:46b.MAT.021.046 oktaq kytzyuˈn toj kywutz. Me bˈeˈx i tzaj xobˈ kyexjal, quˈn tuˈn otaq tzˈel kynikyˈxjal te qa a Jesús jun yolil Tyol Dios.
22
22:1b.MAT.022.001 Ok tenl Jesús yolil juntl majl tukˈa techil, ex xi tqˈmaˈn:
22:2b.MAT.022.002 Atzin Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, ikytziˈn tzeˈnku jun nmaq kawil kubˈ tikyˈsin jun nintz qˈij, tej tmeje tkˈwal.
22:3b.MAT.022.003 I xi tsmaˈn taqˈnil txkolkye txqan txokenj. Me ayetzin kyeˈ xjal luˈn, mix i tzaje.
22:4b.MAT.022.004 I xi tsmaˈn txqantl taqˈnil, ex xi tqˈmaˈn kye: Kyqˈmanxa kyeˈ txokenj, tuˈn kytzaj jaˈlinxix, quˈn ma bˈant te wabˈj: Ma chi kubˈ nbˈyoˈn nwakixa, ex ayeˈ waliˈn tbˈanilqex. Ex jotx noqx tkubˈ tkyaqil. Kux chi tzaja toj mejebˈlin, chichkujiˈy.
22:5b.MAT.022.005 Me ayetzin kyeˈ txokenj, mix xi kytziyine tuˈn kyxiˈ toj mejebˈlin. Jun teˈ bˈeˈx xiˈ lol ttxˈotxˈ; juntl bˈeˈx xiˈ lol tkˈaẍjil.
22:6b.MAT.022.006 Ayetziˈn txqantl i bˈaj ok ten bˈyol kye taqˈnil nmaq kawil, ex majxpe i kubˈ kybˈyoˈn.
22:7b.MAT.022.007 Me bˈeˈx tzajx tqˈoj nmaq kawil, ex bˈeˈx bˈaj xi tchqˈoˈn xoˈl qˈaqˈ bˈyol kyeˈ bˈiyil, ex majx ok qˈoˈn tqˈaqˈiljo kytanim.
22:8b.MAT.022.008 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, xi tqˈmaˈn kye taqˈnil: Tkyaqilx noq tkubˈl. Me ayetzin kyeˈ txokenj kykyˈeˈ tuˈn kytzaj.
22:9b.MAT.022.009 Ku kyxiˈ toj xkyˈich bˈe, ex kyojileˈ jniˈ nim bˈe toj tnam, ex kytxkonqetza aˈlchaqx kye xjaltz jaˈlin, tuˈn kytzaj toj mejebˈlin.
22:10b.MAT.022.010 Bˈeˈxsin i bˈaj xiˈ aqˈniltz chmol kyeˈ jniˈ xjal kyojile jniˈ nim bˈe, tzeˈnchaqextz, exla qa wen, mo minaj, tzmaxitzin noj teˈ ma tij ja kyuˈn xjal.
22:11b.MAT.022.011 Me atzaj teˈ tokx te nmaq kawil kaˈyil kye txokenj, ok kyim tiˈj jun ichin, a tokxtaq, ntiˈtaq t‑xbˈalin iteˈk tzeˈnku toj jun mejebˈlin, tzeˈnqeku kyeˈ txqantl.
22:12b.MAT.022.012 Ex xi tqˈmaˈn te: Wukˈa, ¿Tzeˈn tten s‑oktza tzaluˈn, kyukˈa t‑xbˈalin ikyjo? chiˈ. Me ante xjal mix xaˈye yekche, noq tuˈn t‑xobˈil te nmaq kawil.
22:13b.MAT.022.013 Bˈeˈx xi tqˈmaˈn kawil kye aqˈnil nchi bˈaj bˈinchintaq meẍ te wabˈl: Kykˈlonqekuy tqan ex tqˈobˈ, ex kyqˈomixa tzma toj qxopin peˈn, a jaˈ okx k‑oqˈile, ex kchi juˈchˈile tste tuˈn nim kyixkˈoj.
22:14b.MAT.022.014 Quˈn nimxte txokenj tojjo kolbˈil, me noqx jteˈbˈin kjawil skˈet, chi Jesús.
22:15b.MAT.022.015 Ayetziˈn Parisey i jaw yolin kyxolx tzeˈnxtaq jun tumil tuˈn tkubˈ tzˈaq Jesús kyuˈn toj til.
22:16b.MAT.022.016 Tuˈnpetziˈn, xi kychqˈoˈn junjun kyukˈa, junx kyukˈa junjun xjal, ayeˈ lipcheqektaq tiˈj Herodes, exsin xi kyqˈmaˈntz te Jesús: Ay, xnaqˈtzil, noq samiˈy, bˈiˈn qe quˈn, qa nyolin te twutzxix, ex nxnaqˈtziˈn noq tiˈjjo tbˈeyil chwinqil tuˈn qxiˈ tukˈa qMan Dios. Ex nya noq lipcheka tiˈjjo nkyqˈmanxjal, ex mi nchi kubˈ tniminjiy aye nim kyoklin, quˈn toj twutza, junx kyoklinxjal kykyaqil.
22:17b.MAT.022.017 Tuˈnpetziˈn, ¿Tzeˈntzin chˈin te toj twutz? ¿Wenpela tuˈn t‑xi qchjonjiˈy kˈaybˈil te kawil te Rom, mo minaj? Xi kyqanin ikyjo quˈn kykyˈeˈtaq Parisey tuˈn t‑xi chjet kˈaybˈil, me ayetziˈn kyukˈa Herodes, kyajtaq. Ikytziˈn, iltaq tiˈj tuˈn tkubˈ tzˈaq Jesús kyuˈn toj til kywutzjo jun chˈuq xjal lo.
22:18b.MAT.022.018 Ex bˈeˈx el te Jesús tnikyˈ tiˈjjo kybˈis, qa nya bˈaˈntaq. Tuˈntziˈn, xi tqˈmaˈn kyjaluˈn: ¡Xmiletzˈ! N‑el we nikyˈa te kyaja. Kyaja tuˈn nkubˈ tzˈaqa tiˈjjo nxnaqˈtzbˈila.
22:19b.MAT.022.019 Kyyekˈintzin jun pwaq weˈy, a n‑ajbˈin te chojbˈil kˈaybˈil te kawil te Rom. Ex tzaj kyiˈn jun pwaq.
22:20b.MAT.022.020 Atzaj teˈ tok tkaˈyin Jesús, xi tqanin kye: ¿An qwutzbˈiyiljo lo, ex an qbˈi tzˈibˈink twutz?
22:21b.MAT.022.021 Xi kytzˈaqwinxjal: Te nmaq kawil te Rom, chi chiˈ. Ex xi tqˈmaˈn Jesús kye: Tuˈnpetziˈn, kyqˈoˈnx kyejiˈy a ntqanin nmaq kawil te Rom, ex kyqˈoˈnxjiˈy a te Dios ntqanin.
22:22b.MAT.022.022 Tej kybˈinte ikyjo, noq i bˈaj jaw kaˈylaj, ex bˈeˈx kyij kytzaqpiˈn.
22:23b.MAT.022.023 Tojxjo qˈij anetziˈn, at junjun Sadusey ul kanin tkˈatz Jesús tukˈa jun kyxjelbˈitz. Toj kywutz nlay chi jatz anqˈintl juntl majl kyimnin. Tuˈnpetziˈn, xi kyqanin te Jesús:
22:24b.MAT.022.024 Kyij tyolin Moisés, qa ma kyim jun ichin, ex qa ntiˈ jun tkˈwal xkyij tukˈa t‑xuˈjil, il tiˈj tuˈn tjaw meje tukˈa titzˈin mo tukˈa ttziky qtzan tchmil, tuˈntzin aj tuljo tnejil kyal, te tkˈwaljo qtzan tchmil tuˈn toke.
22:25b.MAT.022.025 Quˈn ikytzin qejiˈy qxol, attaq wuq ichin kyitzˈimile kyibˈ. Atziˈn kytziky knet t‑xuˈjil, me ntiˈ jun tkˈwal kyij, teˈ tkyim. Atzin t‑xuˈjil kyij, bˈeˈx jaw meje tukˈa titzˈin.
22:26b.MAT.022.026 Me ikyxl bˈajjo tukˈa tkabˈ; ntiˈ jun tkˈwal kyij, teˈ tkyim. Ikyxljo tukˈa toxin. Kywuqilx i ok meje tukˈa, me ntiˈ jun kykˈwal kyij, teˈ kykyim.
22:27b.MAT.022.027 Ex bˈeˈx kyimljo qya.
22:28b.MAT.022.028 Me atzin jaˈlin, ¿Tzeˈntzila tteˈn tuˈn kyjaw anqˈintl kyimnin? Quˈn, qa ikyjo, aj kyjaw itzˈje juntl majl, ¿Tiˈtzila kbˈajiltz? ¿Altzila kye k‑okil te tchmiljo qya kyxoljo wuq ichin, quˈn kykyaqilx i ok meje tukˈa?
22:29b.MAT.022.029 Xi ttzaqˈwin Jesús kye: Najninx iteˈ kyeˈ. ¿Naˈmxsin tel kynikyˈa te Tyol Dios, ex te jniˈ tipin?
22:30b.MAT.022.030 Ajtzin kybˈaj jaw itzˈje juntl majljo kyimnin, mikyxil teˈ chwinqil tzeˈnku luˈn. Ayetziˈn ichin exqetziˈn qya mina chi bˈaj jaw meje juntl majl. Iky kchi bˈaj okileˈ tzeˈnqekuˈ angel toj kyaˈj.
22:31b.MAT.022.031 Me tiˈjtziˈn tuˈn kyjatz anqˈintl kyimnin, ¿Ma naˈmtzin tkux kyuˈjiˈn, a aku Dios qˈmante kyjaluˈn:
22:32b.MAT.022.032 Ayin wejiˈy tDios Abraham, te Isaac ex te Jacob? Mix tqˈma qa ayintaq wejiˈy, qalaˈ ayin wejiˈych. Ikytziˈn, ate Dios nya kyDios kyimnin, qalaˈ kyDios itzˈ, exla qa o chi kyim tzaluˈn twutz txˈotxˈ, quˈn toj twutz Dios, itzˈqe kykyaqilx.
22:33b.MAT.022.033 Atzaj teˈ kybˈinte xjaljo ikyjo, kykyaqilx i bˈaj jaw kaˈylaj tiˈjjo t‑xnaqˈtzbˈil.
22:34b.MAT.022.034 Atzaj teˈ tok kybˈiˈn Parisey, qa otaq kubˈ kyiˈj Sadusey tuˈn Jesús, jaw kychmoˈn kyibˈ.
22:35b.MAT.022.035 Me attaq jun kyxol xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil, tajtaq tuˈn tkubˈ tzˈaq toj til tuˈn. Xi tqanin te:
22:36b.MAT.022.036 Xnaqˈtzil, ¿Ankyeˈ tkawbˈil Dios nimxixtl toklin txoljo txqantl?
22:37b.MAT.022.037 Xi ttzaqˈwin Jesús: An tnejiljo luˈn: Kˈuˈjlinkxixa Dios tukˈa tkyaqil tanmiˈn, ex tukˈa tkyaqil tkˈuˈja, ex tukˈa tkyaqil tnabˈla.
22:38b.MAT.022.038 Atzin tnejil kawbˈiljo ex nimxix toklin.
22:39b.MAT.022.039 Ex atzin tkabˈ chˈime ikyxjo tzeˈnku tnejil, tuˈn tok tkˈuˈjlin t‑xjalila, tzeˈnkux n‑ok tkˈuˈjlin tibˈa.
22:40b.MAT.022.040 Ayetzin kabˈe kawbˈiljo lo, ayetziˈn tqˈuqil tkyaqil t‑xilin kawbˈil ex jniˈ t‑xilin kyxnaqˈtzbˈil yolil Tyol Dios ojtxe.
22:41b.MAT.022.041 Chˈuqleqextaq Parisey,
22:42b.MAT.022.042 xi tqanin Jesús kye: ¿Tiˈtzin chˈin kye nkyximiˈn tiˈjjo Crist, a Kolil? ¿Jaˈtzila tzajnin tyajil? Tyajil David, chi chiˈ.
22:43b.MAT.022.043 Tuˈnpetziˈn, xi ttzaqˈwin Jesús: A qa ikyjo, ¿Tzeˈntzin tten te Davidtz, tuˈn tipin Xewbˈaj Xjan, ok tqˈoˈn te tAjaw, exsiˈn naˈmtaq tul itzˈje Crist, a Tajaw Tkyakil? Quˈn ikytzin tqˈma Davidjo:
22:44b.MAT.022.044 Xi tqˈmaˈn qMan Dios te wAjawa: Qekuy toj nman qˈobˈa kawil wukˈiy, ex kˈwel kyiˈjjo tajqˈoja wuˈn.
22:45b.MAT.022.045 Twutzx teˈ qa a Crist tyajil David. ¿Me tzeˈntzin ttentz o yolin te David tiˈj Crist, a naˈmtaq titzˈje, ex ok tqˈoˈn te tAjaw?
22:46b.MAT.022.046 Ex mix aˈl jun bˈant ttzaqˈwin teˈ yol lo. Atxixsiˈn, mix aˈl juntl ul toj tkˈuˈj tuˈn tokx tlimoˈn tibˈ qanil juntl tiˈ.
23
23:1b.MAT.023.001 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, ok ten Jesús yolil kyukˈaxjal ex qukˈiy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin. Chiˈ kyjaluˈn:
23:2b.MAT.023.002 Ayetziˈn xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil exqetziˈn Parisey n‑ok kyqˈoˈn kyibˈ, tuˈn tel pjet, ex tuˈn kyxnaqˈtzin tiˈj tkawbˈil Moisés.
23:3b.MAT.023.003 Tuˈnpetziˈn, kyniminqekuy, ex kybˈinchinkuy tkyaqiljo ktzajil kyqˈmaˈn kyeˈy. Me mi kubˈ kybˈinchinjiˈy a nbˈant kyuˈn, quˈn xmiletzˈqe; nkyqˈmaˈn tumil tzeˈn tuˈn toke, me junxil nkubˈ kybˈinchin.
23:4b.MAT.023.004 Ax txqan nukˈbˈil nbˈaj xi kyqˈoˈn, manyor kujqex wen, ikytziˈn tzeˈn junjun tij iqtz, a mix aˈl aku kyˈisje tuˈn. Noq iteˈk qˈmalte kyexjal, tuˈn tjaw kyiqin, me ayetzin kyetz noqittzin aku jaw kyonin chˈin, iˈchaqxpetla noq jun twiˈ kyqˈobˈ xi aqˈle tiˈj.
23:5b.MAT.023.005 Tkyaqilxjo jniˈ nbˈant kyuˈn, noq tuˈn kyjawku iqin kyuˈnxjal. Ex kyajxix tzˈok kyqˈoˈn tiˈj kyplaj mo tiˈj kyqˈobˈ junjun tnej Tyol Dios tzˈibˈink twutz tzˈuˈn ma nmaq twutz, me noq tuˈn kynimsin kyibˈ kywutzxjal. Ex nbˈaj ok kyqˈoˈn kyxbˈalin manyor xqerx wen, noq tuˈn kyokku kaˈyin kyuˈnxjal.
23:6b.MAT.023.006 Ex kyaj tuˈn kyok qe kyiˈj tnejil meẍ te wabˈl toj kyjaxjal ex kyoj muˈẍ ja te naˈbˈl Dios.
23:7b.MAT.023.007 Ex kyaj tuˈn tkubˈ kymutxbˈinxjal kywiˈ kywutz, aj kyok qˈolbˈin noq jaˈ toj bˈe, ex tuˈn kyok qˈolbˈin te xnaqˈtzil.
23:8b.MAT.023.008 Me metzin kyeˈ, mi chi tiliˈn tuˈn tok qˈoˈn kybˈiy te xnaqˈtzil kyuˈnxjal te kynimsbˈil kyibˈa. Quˈn junx kyokliˈn, quˈn junchˈin kyMaˈn, ex junxchˈin Xnaqˈtzil kyeˈy, a ayiˈn, a Crist.
23:9b.MAT.023.009 Ex mi tzˈok kyqˈoˈn toklin jun aˈla te manbˈaj tzaluˈn twutz txˈotxˈ, quˈn oˈkx te Manbˈajjo junchˈin at toj kyaˈj.
23:10b.MAT.023.010 Ex mi chi tiliˈn tuˈn tok qˈoˈn kyokliˈn te nejinel, quˈn ayin weˈ Crist, nejinel kywutza.
23:11b.MAT.023.011 Ex ankye teˈ nim toklin kyxola, il tiˈj tuˈn tajbˈin kye txqantl.
23:12b.MAT.023.012 Quˈn ankye teˈ kjawil tnimsin tibˈ, kˈwel mutxsin teˈ tuˈn Dios kywutzxjal. Me anteˈ kˈwel tmutxsin tibˈ, poˈn qˈij jaˈ kjawile nimsin teˈ tuˈn Dios.
23:13b.MAT.023.013 Bˈisbˈajilxla kyeˈy, ayiˈy xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil exqetziˈn Parisey xmiletzˈ. Quˈn n‑ok kyjpunjiˈy kynabˈljo xjal, tuˈn mi chi okxa tojjo Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, ex ayeku kyeˈ mi chi okxa. Ex mi nkytziyiˈn tuˈn kyokxjo ayeˈ kyaj tuˈn kyokx.
23:14b.MAT.023.014 Bˈisbˈajilxla kyeˈy, ayiˈy xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil exqetziˈn Parisey xmiletzˈ. Quˈn n‑el kyinjiˈy kyja tal qya, a o kyim kychmil, ex noq tuˈn kyjaw niminkuy kyuˈnxjal, nchi naˈnnaja Dios kyiˈj nimxix tqan, tuˈn tmojin ex tuˈn tkolin kyiˈj, ex otaq tzˈel kyiˈn tal kyja. Tuˈn ikyjo nimxix tkawbˈil Dios kˈwel kyibˈaja kujxix wen.
23:15b.MAT.023.015 Bˈisbˈajilxla kyeˈy, ayiˈy xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil exqetziˈn Parisey xmiletzˈ. Quˈn nchi bˈaj bˈetjiˈy tkyaqil twutz txˈotxˈ xmoxil kyexjal tuˈn kynimin kyukˈiy tiˈjjo kynimbˈila. Ex ajtzin tkubˈ jun xjal kyuˈn, ma txi kyqˈoˈn toj il, tuˈn t‑xiˈ toj qˈaqˈ te jun majx tzeˈnku kyeˈ.
23:16b.MAT.023.016 Bˈisbˈajilxla kyeˈy, ayiˈy xkol moẍ. Quˈn nkyqˈmaˈn qa at jun xjal xkubˈ tqˈmaˈn jun tyol, exsin ma kubˈ tqˈmaˈn tbˈi tnejil ja te naˈbˈl Dios tiˈj, nyaxix il tiˈj tuˈn tjapin bˈaj tyol tzeˈnkux tqˈma. Me qa ma kubˈ tqˈmaˈn jun tyol, exsin xkubˈ tqˈmaˈn tbˈi qˈanpwaq toj tnejil ja te naˈbˈl Dios tiˈj, ilxixpen teˈ tiˈj tuˈn tjapin bˈaj, chi chijiˈy.
23:17b.MAT.023.017 ¡Ntiˈ kynabˈla, ex moẍqiˈy! ¿Ankyeˈ nimxixtl toklin? ¿Apela qˈanpwaq, mo qa a tnejil ja te naˈbˈl Dios, a s‑ok qˈonte toklin pwaq te xjanxix toj taqˈin Dios?
23:18b.MAT.023.018 Ex nkyqˈmaˈn, qa ma kubˈ tqˈmaˈn jun tyol, exsin ma kubˈ tqˈmaˈn tbˈi t‑altar Dios toj tnejil ja te naˈbˈl Dios tiˈj, nyaxix il tiˈj tuˈn tjapin tyol. Me qa at jun kubˈ tqˈmaˈn jun tyol, exsin xkubˈ tqˈmaˈn tbˈi oyaj, a tkubˈ tibˈaj t‑altar Dios tiˈj, axixpente yoljo, il tiˈj tuˈn tjapin, chi chijiˈy.
23:19b.MAT.023.019 ¡Ntiˈ kynabˈla, ex moẍqiˈy! ¿Ankyeˈ nimxixtl toklin? ¿Ma apela oyaj, mo qa a t‑altar Dios, a s‑ok qˈonte oyaj te xjanxix twutz? Kxel nqˈmaˈn qa junx kyoklin kykabˈil.
23:20b.MAT.023.020 Quˈn alkye ma kubˈ tqˈmaˈn tbˈi t‑altar Dios toj tnejil ja te naˈbˈl Dios tiˈj tyol, nya noq tiˈj tbˈi t‑altar ma kubˈe tqˈmaˈne tyol, qalaˈ majx tiˈj tkyaqiljo tkubˈ tibˈaj.
23:21b.MAT.023.021 Ex ankyeˈ kˈwel tqˈmaˈn tbˈi tnejil ja te naˈbˈl Dios tiˈj tyol, nya noq tiˈjjo tnejil ja te naˈbˈl Dios ma kubˈe tqˈmaˈne, qalaˈ majx tiˈj Dios, a najle toj.
23:22b.MAT.023.022 Ex alkye ma kubˈ tqˈmaˈn jun tyol tiˈj kyaˈj, nya noq tiˈj kyaˈj ma kubˈe tqˈmaˈne, qalaˈ majx tiˈj tkyaqil tqˈuqbˈil Dios, ex tiˈjku Dios, a qˈuqle toj.
23:23b.MAT.023.023 Bˈisbˈajilxla kyeˈy, ayiˈy xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil exqetziˈn Parisey xmiletzˈ. Quˈn nxi kyqˈoˈn twutz tlajajin tnej menta, anís, ex kominis, tzeˈnkuˈ ntqˈmaˈn toj ojtxe kawbˈil. Me mi n‑ok kybˈinjiˈy xnaqˈtzbˈil, a nimxixtl toklin toj kawbˈil: A tuˈn kynajaˈn tzˈaqle, ex tuˈn tten tqˈaqˈbˈil kykˈuˈja kyiˈj txqantl, ex tuˈn tten kynimbˈila tiˈj Dios. Atzin tuˈn tkubˈ kybˈinchinjiˈy, ex tuˈn mi kyij kytzaqpinjiˈy txqantl.
23:24b.MAT.023.024 Ayiˈy xkol moẍ, quˈn ikytzin nbˈantjo kyuˈn tzeˈnku tuˈn tel xkˈamit jun tal netzˈ us toj kˈwabˈj, me mi nkynaˈn aj t‑xi kykˈulpinjiˈy jun ma tij chej. Quˈn kyaja tuˈn tjapiˈn tal netzˈ tnukˈbˈil kawbˈil kyuˈn, me atzin a nimxixtl toklin toj kawbˈil, mi nkubˈ kybˈinchiˈn.
23:25b.MAT.023.025 Bˈisbˈajilxla kyeˈy, ayiˈy xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil exqetziˈn Parisey xmiletzˈ. Quˈn ikyqetzinjiˈy tzeˈnku jun tkˈwel kˈwabˈj ex jun laq, a chebˈe txjoˈn tiˈj, me atzin tojxi, manyor tzˈil: Nojnin tukˈa jniˈ kyelaqˈa ex tukˈa jniˈ kyachbˈila.
23:26b.MAT.023.026 Ayiˈy Parisey moẍqiˈy, kytxjonktzjiˈy tojxi tkˈwel kˈwabˈj nej ex tojxi laq. Quˈn ikytzin kyjela saqixjo tiˈjxi.
23:27b.MAT.023.027 Bˈisbˈajilxla kyeˈy, ayiˈy xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil exqetziˈn Parisey xmiletzˈ. Quˈn ikyqejiˈy tzeˈnku jun tja kyimnin tbˈanilx tkaˈyajtzjo tiˈjxi, me atziˈn tojxi nojnin tukˈa tbˈaqil kyimnin ex manyor tzuˈjx.
23:28b.MAT.023.028 Ikyqetzinjiˈy, quˈn tbˈanilx nbˈant kyuˈn kywutzxjal, me toj kyanmiˈn, nojnin taˈye tukˈa ttzˈilil ex tkyaqil wiq il.
23:29b.MAT.023.029 Bˈisbˈajilxla kyeˈy, ayiˈy xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil exqetziˈn Parisey xmiletzˈ. Quˈn chebˈe njaw kybˈinchiˈn kyja qtzan yolil Tyol Dios, ayeˈ i kˈmonte Tyol ojtxe, ex nbˈaj kubˈ kytxoliˈn t‑xmakil kˈul tiˈjile kyjulil qtzan wen xjal.
23:30b.MAT.023.030 Ex nkyqˈmaˈn: Noqit otaq qo itzˈje tojjo kyqˈijil qtzan qchman ojtxe, nyajinqotla xqo mojin tuˈn kybˈyetjo yolil Tyol Dios.
23:31b.MAT.023.031 Antza aku tzˈele kynikyˈa kye qa antza tzajnin kyyajila kyiˈjjo ayeˈ ẍi kubˈ bˈyonkye yolil Tyol Dios ojtxe, quˈn ayexa nchi qˈmante.
23:32b.MAT.023.032 Ex qa kykyˈeˈy tuˈn kyok lipeˈy wiˈja, in tjapin bˈaj kyuˈn, tzeˈnkuxjo kyij yekˈin kyeˈy kyuˈn qtzan kychmaˈn ojtxe, aye bˈyol xjal. Me bˈiˈnku kyuˈn qa japin jun qˈij, tuˈn tul kawbˈil kyibˈaja kujxix wen tiˈj tkyaqiljo lo.
23:33b.MAT.023.033 ¡Maˈ kan, ex maˈ tyajil qˈantinqiˈy! ¿Tzeˈntzin tten tuˈn kyel oqa twutzjo kawbˈil tzul, a qˈaqˈ, a tzunx njulinx wen?
23:34b.MAT.023.034 Tuˈnpetziˈn, kchi tzajil nsmaˈn weˈ yolil Tyol Dios, exqetziˈn aj nabˈl, ex xnaqˈtzil. Me kchi kˈwel kybˈyoˈn junjun, ex kchi jawil kypejkˈiˈn junjuntl twutz cruz tuˈn kykyim, ex kchi bˈajil kybˈyoˈn junjuntl toj ja te naˈbˈl Dios, exsin kchi okil teˈn lajolkye tojile junjun tnam.
23:35b.MAT.023.035 Me ktzajil tkawbˈil Dios kyibˈaja kujxix wen, noq tuˈn tpaj kychkyˈeljo qtzan xjal tzˈaqleqe, ayeˈ i kubˈ bˈyoˈn atxix tiˈj Abel, a tzˈaqle, ex Zakariy, a tkˈwal Berequías, a kubˈ kybˈyoˈn, ayiˈy Judiy, tojx tnejil ja te naˈbˈl Dios ex twutz t‑altar qMan.
23:36b.MAT.023.036 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, noq tuˈn tpaj tkyaqiljo lo, kˈwel tzˈaq tkawbˈil Dios kujxix wen kyibˈajjo xjal jaˈlin.
23:37b.MAT.023.037 Ex chi Jesúsjo kyjaluˈn kyeˈ xjal te Jerusalén: ¡Ay! Jerusalén, Jerusalén, ay bˈiyil kyiˈj yolil Tyol Dios, ex nchi ok kyxoˈnjiˈy tsan qMan tukˈa abˈj; jteˈlixla majxla ẍin bˈaj labˈtiˈy kyiˈja, tuˈn kytzaj laqˈeˈy nkˈatza, tzeˈnku jun ttxu ekyˈ nchi kubˈ tpaqin tal tal tjaqˈ t‑xikyˈ, me mi xkytziyiy ikyjo.
23:38b.MAT.023.038 Kykaˈyinktzinjiˈy kynajbˈila kyjel naj te jun majx.
23:39b.MAT.023.039 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, texjo qˈij jaˈlin, mixla chin kylaˈbˈilxa jun majla, qa nya ajxi tpon tqˈijil aj kyqˈmantiˈy: Kyˈiwlinxix teˈ, a tzul toj tbˈi qAjaw.
24
24:1b.MAT.024.001 Tej tetz Jesús toj tnejil ja te naˈbˈl Dios, kyjaˈtaq t‑xiˈ, bˈeˈx o tzaj laqˈeˈy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin tkˈatz, ex xi qqˈmaˈn te: Kanqex kyejiˈy junjun tij ja te naˈbˈl Dios, tbˈanilqex wen, qo chijiˈy.
24:2b.MAT.024.002 Tzaj ttzaqˈwin Jesús qeˈy: Tbˈanilqex kye junjun tij ja nchi ok kykaˈyiˈn, me twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, qa tkyaqilx kchi kˈwel yuchˈj, ex ntiˈx jun abˈj kyjel tibˈaj juntl, aj tpon tqˈijil.
24:3b.MAT.024.003 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, bˈeˈx o xiˈy tzma twiˈ wutz Olivos. Tej tkubˈ qe Jesús, bˈeˈx o xi laqˈeˈy tkˈatz qjunalxa, ex xi qqaniˈn te: QAjaw, qˈmantza qeˈy. ¿Jtojtzila bˈaˈn tbˈajjo ikyjo? ¿Ex tiˈtzila techil kqlaˈbˈila, aj chˈixtaq tula, ex a chˈixtaq tjapin bˈaj tkyaqil twutz txˈotxˈ?
24:4b.MAT.024.004 Tzaj tqˈmaˈn Jesús: Kykaˈyink kyibˈa, tuˈn mix aˈl jun kubˈ sbˈun kyeˈy.
24:5b.MAT.024.005 Quˈn ma nintz te tzul tiˈj nbˈiˈy, ex ok kyqˈmaˈbˈil: Ayiˈn weˈ Crist, chichkulaˈ. Ex ma nintzxjal kˈwel kysbˈuˈn, tuˈn kyxi lipe kyiˈj.
24:6b.MAT.024.006 Aj tok kybˈiˈn tqanil qˈoj ex aj kybˈaj ok qˈoj kyojile junjuntl tnam najchaq, mi chi tzaj xobˈa, quˈn ikytzin ilx tiˈj tuˈn tbˈajjo ikyjo. Me naˈmtaqx tpon qˈij tuˈn tjapin bˈaj tkyaqil.
24:7b.MAT.024.007 Quˈn il tiˈj tuˈn tok qˈoj kyxolile junjun chˈuq xjal, ex kyojile junjun ma tij tnam. Ex waˈyaj tzul, ex jniˈ yabˈil ex kyaqnajnabˈ noq jaˈchaqku.
24:8b.MAT.024.008 Me tkyaqiljo kbˈajil ikyjo, ikytziˈn tzeˈnku tnejil tchyoˈn tkˈuˈj jun qya tukˈa tal.
24:9b.MAT.024.009 Quˈn ex kchi xel qˈoˈn toj kyqˈobˈ kawil, tuˈn kybˈaj jubˈchiˈn kyuˈn, ex okpe kchi kˈwel bˈyoˈn junjun kyeˈ kyuˈn. Ex kykyaqilxjal kchi elil ikyˈin kyeˈ tuˈn npaja.
24:10b.MAT.024.010 Kyojjo qˈij anetziˈn, nimxte kyjel ttzaqpiˈn kynimbˈil, ex kbˈajil kyikyˈin kyibˈ, ex kchi bˈaj okil meltzˈaj kyiˈjx.
24:11b.MAT.024.011 Ex kchi ul xjal sbˈul, a kbˈaj okil kyqˈoˈn kyibˈ qa chqˈonqe tuˈn Dios. Ex nimxxjal kˈwel kysbˈuˈn.
24:12b.MAT.024.012 Noq tuˈn tpajjo ikyjo, ex tuˈn nimku il kbˈantil, nimxlaxjal k‑elil tqˈaqˈbˈil tkˈuˈj tiˈj juntl.
24:13b.MAT.024.013 Me ankye teˈ kweˈbˈilx wen, ajxi tpon tqˈijil, apente kletiljo.
24:14b.MAT.024.014 Aj telpin bˈaj tyolajtzjo Tbˈanil Tqanil Tkawbˈil Dios tkyaqil twutz txˈotxˈ, tuˈntzin ntiˈx jun chˈuqxjal, a mit tzˈel tnikyˈ tiˈj. Atzin qˈijjo japin bˈaj tqˈijil tkyaqil.
24:15b.MAT.024.015 Tuˈnpetziˈn, k‑okil kykaˈyiˈn tzeˈnkuˈ kubˈ ttzˈibˈin Daniel, a yolil Tyol Dios ojtxe, tiˈj jun ichin, a kˈwel tbˈinchin tkyaqil, me tixqex toj Najbˈil Xjanxix toj tnejil ja te kynaˈbˈl Judiy Dios (aj tkux kyujinjiˈy luˈn, tzˈelku kynikyˈa te).
24:16b.MAT.024.016 Aj tok kykaˈyiˈn jniˈjo lo, tkyaqilxjal iteˈ toj txˈotxˈ te Judey, bˈeˈx chi xel oq toj kˈul.
24:17b.MAT.024.017 Ex atzin xjal, a tokxtaq twiˈja, nlay taqˈ ambˈil tuˈn tkuˈtz qˈilte jun tiˈ te tuja.
24:18b.MAT.024.018 Ex ikyxljo, a tzmataq n‑aqˈnin toj ttxˈotxˈ, mi taqˈ ambˈil tuˈn tul qˈilkye t‑xbˈalin tja.
24:19b.MAT.024.019 ¡Ayexjo tal qya, ayeˈ chˈixtaq kykubˈ tzˈaq, ex ayeˈ tzmataq nbˈaj miˈẍin kyal!
24:20b.MAT.024.020 Chi naˈn Dios, noqit nya toj jbˈalilku, mo tojku jun qˈij te ajlabˈl kubˈ tzˈaqe ikyjo.
24:21b.MAT.024.021 Quˈn nimkux jun kyixkˈoj kkyˈelix kyuˈnxjal, a bˈajxi kylaˈye tukˈaxjo tzajlin xkye twutz txˈotxˈ, ex mixla kqlaˈbˈil juntl majl, aj tjapin bˈaj tkyaqil.
24:22b.MAT.024.022 Quˈn noqit mi tzˈajtz tajsin Dios kyiˈjjo qˈij anetziˈn, mixitla aˈlx jun aku kyij anqˈin. Me ok ajitz tajsin Dios, noq tuˈn tqˈaqˈbˈil tkˈuˈj kyiˈjjo o chi jaw tskˈoˈn.
24:23b.MAT.024.023 Qa at jun saj qˈmante kyeˈy kyojjo qˈij anetziˈn: Lu Crist lo, mo qa: Luˈ at tzachiˈn, qa chiˈ, mi txi kynimiˈn.
24:24b.MAT.024.024 Quˈn chi ul sbˈul k‑okil kyqˈoˈn kyibˈ te Crist, mo te jun xjal tzeˈnku jun yolil Tyol Dios ojtxe. Ex okpe kˈwel kybˈinchin nim techil kyipin, noq tuˈn kysbˈetkuxjal kyuˈn. Ex okpela k‑okil kynikyˈin tuˈn kykubˈjo skˈoˈnqe tuˈn Dios, me nlay chi kubˈ.
24:25b.MAT.024.025 Tuˈnpetziˈn, ma txi nqˈmaˈn kyeˈy naˈmtaq tuˈn tul kanin ikyjo.
24:26b.MAT.024.026 Ex qa ma tzaj qˈmaˈn kyeˈy: Lu at toj kˈul, qa chiˈ, mi cheˈxa lolte. Ex qa ma tzaj kyqˈmaˈn: Ku kytzaja. Lu at tuja, qa chiˈ, mi txi kynimiˈn.
24:27b.MAT.024.027 Quˈn ikytzin k‑ikyˈile tzeˈnku jun xloqˈlin kyaˈj qˈanchaˈl toj tkyaqil twutz kyaˈj; ktzajil qoptzˈaj toj tjawitz qˈij ex toj telix qˈij. Ex tkyaqil xjal kxel kaˈyin weˈy, ayiˈn, a Tkˈwal Ichin, aj wula.
24:28b.MAT.024.028 Jun paqx k‑elil tqanil, ikyxjo tzeˈnku tqanil jun kyimnin n‑el kyxol kˈutz.
24:29b.MAT.024.029 Noqx aj kybˈajjo qˈij ikyjo te yajbˈil, k‑okil qloljix twutz qˈij, ex mi kˈantl yaye. Ex jniˈ qeˈ cheˈw kchi kˈwelitz tzˈaq twutz txˈotxˈ. Ex tkyaqiljo jniˈ at twutz kyaˈj okx chi luˈlilx.
24:30b.MAT.024.030 Ex kylaˈbˈila twutz kyaˈj a techiljo ayiˈn Tkˈwal Ichin, aj wula. Tkyaqil xjal twutz txˈotxˈ kchi bˈaj jawil oqˈ, aj nxi kykaˈyin a ayiˈn Tkˈwal Ichin, aj ntzaja toj muj twutz kyaˈj tukˈa tkyaqil wipiˈn ex jniˈ nqoptzˈajiyila.
24:31b.MAT.024.031 Ex tukˈa tkyaqil tqˈajqˈojil chun, kchi tzajil nsmaˈn n‑angela, tuˈn kyok chmetjo jniˈ skˈoˈnqe wuˈn toj tkyaqil twutz txˈotxˈ.
24:32b.MAT.024.032 Kykaˈyinkjiˈy techil tiˈj tqan iw: Aj ttzaj xulin tal tqˈobˈ, ex aj tzaj poqˈle t‑xaq, antza k‑elile kynikyˈa te, qa chˈix tul kanin tqˈijil.
24:33b.MAT.024.033 Ikyxsintzjo, aj tok kykaˈyiˈn tkyaqiljo luˈn, tzˈelku kynikyˈa te, qa chˈix tpon tqˈijil tuˈn wula juntl majl.
24:34b.MAT.024.034 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, a naˈmxtaq kybˈaj kyimxjal, a iteˈ tojjo tqˈijil jaˈlin, aj t‑xi xkyejo jniˈ luˈn.
24:35b.MAT.024.035 A kyaˈj ex txˈotxˈ ok kchi bˈajil, me mex weˈ Nyol nlayx chi kyijx kyeˈ, tuˈn mi chi japin bˈaje.
24:36b.MAT.024.036 Me alkye qˈij ex alkye or chin ula, mix aˈl teˈ bˈilte, mixpe aye angel toj kyaˈj, mixpe ayinkuy, a Kˈwalbˈaj te Dios; qalaˈ oˈkx te nMan bˈilte.
24:37b.MAT.024.037 Quˈn ikytziˈn tzeˈnkuj bˈaj kyojjo qˈij te Noé, ex ikytzin kbˈajiljo, aj wula, ayiˈn Tkˈwal Ichin.
24:38b.MAT.024.038 Quˈn ikytziˈn tzeˈnqej qˈij, tej naˈmtaq ttzaj qˈaqabˈil; kykyaqil xjal twutz txˈotxˈ nchi bˈaj waˈntaq, ex nchi bˈaj txˈujtetaq, ex nchi bˈaj mejetaq, ex nchi bˈaj xi kyqˈoˈntaq kykˈwal toj mejebˈlin, tzmaxi teˈ kyokx Noé toj ma tij bark.
24:39b.MAT.024.039 Me ntiˈx bˈiˈn kyuˈn, teˈ ttzaj qˈaqabˈil kyibˈaj, ex bˈeˈx bˈajxi mulqˈaj toj aˈ kykyaqilx. Ikytzin kbˈajiljo, aj wula ayiˈn, a Tkˈwal Ichin.
24:40b.MAT.024.040 Tojjo qˈij anetziˈn, kabˈe ichin nchi aqˈnintaq toj kytxˈotxˈ. Jun teˈ kxel qˈiˈn, ex jun teˈ kyjel.
24:41b.MAT.024.041 Ex kabˈe qya nchi cheˈn junx tiˈj kyka. Ex ikyxjo, jun teˈ kxel qˈiˈn, ex jun teˈ kyjel.
24:42b.MAT.024.042 Kyutzˈlinku kyibˈa toj kynimbˈila. Quˈn mi bˈiˈn kyuˈn alkye or kchin ula, a ayiˈn kyAjawiˈy.
24:43b.MAT.024.043 Tzˈeltzin kynikyˈa te: Noqit bˈiˈn tuˈn jun tajaw ja, jniˈ or tuˈn tkanin ileqˈ qnikyˈin, matla kubˈ tutzˈlin tibˈ, tuˈn mi tzˈokxi ileqˈ elqˈil toj tja.
24:44b.MAT.024.044 Tuˈntzintzjo ikyjo, kybˈinchinku kyibˈa, quˈn ntiˈkux toj kynabˈla aj wula, ayiˈn Tkˈwal Ichin.
24:45b.MAT.024.045 ¿Ankye teˈ aqˈnil tzˈaqle ex sakˈ? Ok kyjel qˈoˈn teˈ tuˈn tajaw ja, aj t‑xiˈ toj jun tbˈe, te nejinel kyxoljo txqantl, tuˈn t‑xi tqˈoˈn kywa noqx aj tpoˈn ambˈil te wabˈj.
24:46b.MAT.024.046 Kyˈiwlinxix teˈ aqˈnil, qa nbˈinchintaq tiˈjjo taqˈin toj tumil, aj tuljo tajaw ja.
24:47b.MAT.024.047 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, bˈeˈx kxel tqˈoˈn tajaw ja toklin te nejinel tibˈaj tkyaqiljo at te.
24:48b.MAT.024.048 Me qa nya wenjo aqˈnil, exsin qa chiˈ kyjaluˈn toj tanmin: Yajla tzul tajaw ja.
24:49b.MAT.024.049 Exsin tzˈok tentz bˈyol kyeˈ tukˈa, ex tzˈok tukˈlin tibˈ loˈl ex txˈujtil kyukˈa txˈujtinel.
24:50b.MAT.024.050 Me ntiˈkux toj tnabˈl, tej tpon tajaw ja, quˈn ntiˈxtaq bˈiˈn tuˈn.
24:51b.MAT.024.051 Ex kˈwel kawin kujxix wen, majx kxel smaˈn toj qˈaqˈ te jun majx, junx kyukˈa xmiletzˈ, jaˈ k‑oqˈile, ex kchi juˈchˈile tste tuˈn kyixkˈoj.
25
25:1b.MAT.025.001 Kyojjo qˈij anetziˈn, a Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, ikyxjo tzeˈnku lajaj txin, i xiˈ toj jun mejebˈlin. Xi kynojsin kytzaj tukˈa aseyt, tej kyxiˈ yolte qˈa.
25:2b.MAT.025.002 Kyxoljo txin, attaq jweˈ ntiˈ kynabˈl, ex ayetziˈn jweˈtl manyor ẍtijqe.
25:3b.MAT.025.003 Ayetziˈn ntiˈ kynabˈl xi kyiˈn kytzaj, me mi xi kyiˈne chˈintl kyaseyt.
25:4b.MAT.025.004 Me ayetziˈn ẍtij, xi kynojsinl tkˈwel kyaseyt, ex xi kyiˈn junx tukˈa kytzaj.
25:5b.MAT.025.005 Me mix jaˈ pone tej qˈa liwey, ex bˈeˈx bˈaj tzaj kywatl kykyaqilx, ex bˈeˈx i xiˈ ktal.
25:6b.MAT.025.006 Me atzaj teˈ tnikyˈjin aqˈwil, xi kybˈiˈn jun aˈla tjaw ẍchˈin: ¡Luˈ qˈa tzul! ¡Ku kytzaja kˈlelte! chiˈ.
25:7b.MAT.025.007 I bˈaj jaw weˈksjo txin kykyaqilx, ex i bˈaj ok ten txqol kytzaj.
25:8b.MAT.025.008 Me ayetzin kyeˈ jweˈtl ntiˈ kynabˈl xi kyqˈmaˈn kye ẍtij: Kyqˈontz chˈin qeˈ qaseyt tiˈjjo kyeˈ, quˈn chˈix tkubˈ yupj qtzaja, chi chiˈ.
25:9b.MAT.025.009 Me ayetzin kye txin ẍtij xi kyqˈmaˈn kye: ¡Mina! Quˈn nlaypela kanin qe. ¿Yajtzilaˈ tuˈn t‑xi qqˈoˈntza chˈin kyeˈ? Qalaˈ ku kyxiˈy jaˈ nkˈayajtze, ex kˈaˈ tzaj kylaqˈoˈn chˈintla.
25:10b.MAT.025.010 Me noqx ncheˈxku kyej jweˈ txin, a ntiˈ kynabˈl, laqˈol kyaseyt, teˈ tkaniˈn qˈa. Ayetzin kyeˈ jweˈ txin, quˈn mix ele bˈete kyeˈ, bˈeˈx i okx tuja toj mejebˈlin, ex bˈeˈx etz kyjpuˈn ja.
25:11b.MAT.025.011 Maˈytaq chˈintl, tej kykanin kyej jweˈ, ex i okx qˈolbˈin: Tata, tata, jqonkxjiy ja qeˈy, chi chiˈ.
25:12b.MAT.025.012 Me atziˈn xi tqˈmaˈn tajaw ja kye: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, ntiˈ kyokliˈn tuˈn kyoktza, chiˈ.
25:13b.MAT.025.013 Tuˈnpetziˈn, xi tqˈmaˈn Jesús kye: Noq tzaj kywatla toj kynimbˈila, quˈn mi bˈiˈn kyuˈn tiˈ qˈijil mo alkye or chin ula, ayiˈn Tkˈwal Ichin, chiˈ.
25:14b.MAT.025.014 Ex ikyxjo, a Tkawbˈil Dios toj kyaˈj, tzeˈnku jun xjal, tuˈntaq t‑xiˈ toj jun tbˈe najchaq. I tzaj ttxkoˈn taqˈnil, ex xi toqxenin tpwaq kye.
25:15b.MAT.025.015 Te jun, xi tqˈoˈn jweˈ mil; te juntl kabˈe mil, ex te juntl, noq jun mil, teyile junjun xi tqˈoˈn tzeˈnkux kynabˈl. Ex bˈeˈxsin xiˈtz toj tbˈe.
25:16b.MAT.025.016 Me ante aqˈnil, a xi ttzyuˈn jweˈ mil pwaq, bˈeˈx kubˈ tqˈoˈn tkˈaẍjil, tuˈn tchˈiy pwaq. Ex bˈeˈx tkanbˈe jweˈtl mil.
25:17b.MAT.025.017 Ex ikyx tene tuˈn, a xi ttzyuˈn kabˈe mil; ex tkanbˈe jun kabˈetl tibˈaj.
25:18b.MAT.025.018 Me anteˈ xi tzyuˈnte jun mil, bˈeˈx xiˈ ewil teˈ tpwaq tajaw toj jun jul, ex kux tmiquˈn toj txˈotxˈ.
25:19b.MAT.025.019 Tbˈajlinxiˈ jun jteˈbˈin abˈqˈe, meltzˈajljo xjal, a kyajawjo aqˈnil, ex bˈaj xi tqanin tpwaq teyile junjun tukˈaxjo taˈl.
25:20b.MAT.025.020 Nejxix xi xkye tukˈaˈ xi tzyuˈnte jweˈ mil, ex xi tqˈoˈn jweˈ mil te tajaw tukˈaxjo juntl jweˈ miltl, a otaq kanbˈit tuˈn. Ex xi tqˈmaˈn te: Taa, jweˈ mil tzaj tqˈoˈn weˈy. Me luˈ juntl jweˈ miltl, ma nkanbˈiy tukˈa.
25:21b.MAT.025.021 Me antej tajaw pwaq xi tqˈmaˈn: Chjontiy. Jun aqˈnil, a tbˈanilx wen ex tzˈaqlexix. Atzin jaˈlin, quˈn tuˈn nimx xbˈant tuˈn tukˈa tal chˈin, nimxixtl kxel nqˈoˈn tey. Ku toktza ex ku ttzalaja wukˈiy.
25:22b.MAT.025.022 Atzaj teˈ tkanin juntl aqˈnil, a xi ttzyuˈn teˈ kabˈe mil pwaq, xi tqˈmaˈn: Taa, kabˈe mil tzaj tqˈoˈn weˈy. Me luˈ juntl kabˈe miltl lo, ma nkanbˈiy tukˈa.
25:23b.MAT.025.023 Xi tqˈmaˈn tajaw pwaq te: Chjontiy. Jun aqˈnil, a tbˈanilx wen ex tzˈaqlexix. Atzin jaˈlin, quˈn tuˈn nimx xbˈant tuˈn tukˈa tal chˈin, nimxixtl kxel nqˈoˈn tey. Ku toktza ex ku ttzalaja wukˈiy.
25:24b.MAT.025.024 Atzaj teˈ tkanin aqˈnil, a xi tzyuˈnte jun mil, xi tqˈmaˈn te tajaw: Taa, bˈiˈn wuˈn qa ay jun xjal kuj, ex qa njyet jun tpwaqa noq tuˈn taqˈnbˈin juntl, ex at tey, me mi n‑aqˈniˈn.
25:25b.MAT.025.025 Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx in tzaj xobˈa tey, qa xnajku pwaq wuˈn. Tuˈnpetziˈn bˈeˈx xkux nmiquˈn toj txˈotxˈ. Ex luˈ tpwaqa lo.
25:26b.MAT.025.026 Atzin xi tqˈmaˈn tajaw pwaq te: Jun aqˈnil, a nya bˈaˈn, ex manyor kyˈajxa. Qa bˈiˈntaq tuˈn, qa at npwaqa noq tuˈn taqˈnbˈin juntl, ex qa at weˈy, tuˈn mi nchin aqˈniˈn;
25:27b.MAT.025.027 tuˈnpetziˈn, noqit bˈeˈx s‑okx tqˈonjiy npwaqa toj nim ja te kˈuˈbˈl pwaq, tuˈntzintla, tej ẍin ula jaˈlin, matla tzˈetz wiˈn weˈ npwaq, ex matla tkanbˈe manbˈilte.
25:28b.MAT.025.028 Ex xi tqˈmaˈn kyeˈ iteˈtaq antza: Kyimiljiˈy ajo mil pwaq te, ex kyqˈonxa te a at lajaj mil tukˈa.
25:29b.MAT.025.029 Quˈn ankyeˈ at nim te, ex kyjaˈ kxele txqantl teˈ, tuˈn mi bˈajix. Me anteˈ, a ntiˈ at te, majxpeˈ tal chˈinl at te, k‑elil qˈiyit.
25:30b.MAT.025.030 Ex atziˈn aqˈnil ntiˈ tajbˈin, kyqˈomixa tzma peˈn toj qxopin kyukˈa jniˈ nya nimil, a jaˈ kchi oqˈile ex jaˈ kchi juˈchˈile kyste tuˈn kyixkˈoj.
25:31b.MAT.025.031 Ok tenl Jesús qˈmalte: Aj wula, a ayiˈn Tkˈwal Ichin, kchin ula tukˈa nim nqoptzˈajiyila ex kyukˈa kykyaqil n‑angela wukˈiy. Ex kchin kˈwel qeˈy tibˈaj nqˈuqbˈila kawil kyibˈaj kykyaqil tukˈa tkyaqil nqoptzˈajiyila.
25:32b.MAT.025.032 Ex tkyaqil xjal toj tkyaqil twutz txˈotxˈ kchi ul chmet nwutza, ex kchi elil npaˈnjiˈy xjal jun tukˈa juntl, tzeˈnku jun kyikˈlel nchi el tpaˈn rit kyxol chiv.
25:33b.MAT.025.033 Kchi kˈwel nqˈoˈnjiˈy aye wen xjal, ayeˈ tzeˈnqekuˈ rit, toj nman qˈobˈa, ex ayetziˈn nya wen, ayeˈ tzeˈnqekuˈ chiv, toj nẍnayaja.
25:34b.MAT.025.034 Ex kxel nqˈmaˈn ayiˈn, a Nmaq Kawil, kye ayeˈ iteˈ toj nman qˈobˈa: Ku kytzaja, ayiˈy ma chi kubˈ kyˈiwliˈn tuˈn nMaˈn. Kyetzinxjiˈy kyokliˈn tiˈjjo tbˈanilxix Tkawbˈil nMaˈn, a bˈinchin te kyeˈy, atxix teˈ tkubˈku xkye twutz txˈotxˈ.
25:35b.MAT.025.035 Quˈn tej ttzaj qˈaqˈin nkˈuˈja, tzaj kyqˈoˈn nwaˈy. Ex tej ttzaj kˈwaj wiˈja, tzaj kyqˈoˈn nkˈwaˈy. Tej woka bˈetin xjal, tzaj kyqˈoˈn nwatbˈila.
25:36b.MAT.025.036 Ex tej tel bˈaj nxbˈaliˈn, ma chin ok kyktxuˈn. Ex tej nyabˈtiˈy, chi txaˈja qˈolbˈil weˈy. Ex tej nkuˈxa toj tze, chi txaˈja lol weˈy.
25:37b.MAT.025.037 Ex ayetziˈn tzˈaqleqe kchi xel qaninte te: QAjaw, ¿Jtojetzin xqliˈy ay tukˈa waˈyaj, ex ma txi qqˈoˈn twaˈy? ¿Jtojetzin xqliˈy ay tukˈa kˈwaj, ex ma txi qqˈoˈn tkˈwaˈy?
25:38b.MAT.025.038 ¿Jtojetzin xqliˈy ay ma tzˈoka te bˈetin xjal, ex matla txi qqˈoˈn twatbˈila; ex jaˈtzin xqlaˈyiˈy ay ntiˈt t‑xbˈaliˈn tok, ex matla txi qqˈoˈn?
25:39b.MAT.025.039 ¿Ex jtojetzin xqliˈy tuˈn tyabˈtiy mo qa tkuxa toj tze, ex o xtajatlaˈy loltiˈy?
25:40b.MAT.025.040 Twutzxix kxel nqˈmaˈn ayiˈn, a nmaq kawil, kyeˈy: Ex okxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, tkyaqilxjo xkubˈ kybˈinchiˈn tiˈj jun tal yaj mo tiˈj jun aˈla, a kˈuˈjlinkxix wuˈn, toj twutz Dios, wiˈja s‑oke kybˈinchiniˈy.
25:41b.MAT.025.041 Ex ikyxjo kxel nqˈmaˈn kye iteˈ toj nẍnayaja: Ku kyela nkˈatza, quˈn ma chi kyija tjaqˈ tqanbˈil nMaˈn. Ku kyxiˈy toj qˈaqˈ, a mixla k‑yupjilx, bˈinchinl te kawbˈil kujxix te tajaw il exqetziˈn jniˈ taqˈnil.
25:42b.MAT.025.042 Quˈn tej tqˈaqˈin nkˈuˈja, mix tzaje kyqˈoˈn nwaˈy. Ex tej ttzaj kˈwaj wiˈja, mix tzaje kyqˈoˈn nkˈwaˈy.
25:43b.MAT.025.043 Tej woka bˈetin xjal, mix tzaja kyqˈoˈn nwatbˈila. Ex tej tel bˈaj nxbˈaliˈn, mix in oka kyktxuˈn. Ex tej nyabˈtiˈy, mix i xtajiˈy qˈolbˈil weˈy. Ex tej nkuˈxa toj tze, mix i xtajiˈy lol weˈy.
25:44b.MAT.025.044 Tuˈnpetziˈn, kxel kyqanin: Tata, ¿Jtojetzin xqlontiˈy tukˈa waˈyaj mo qa tukˈa kˈwaj, ex tzeˈn jun bˈetin xjal, mo qa ntiˈ t‑xbˈalinja, ex qa yabˈja mo qa toj tze, ex mix qo mojiˈn tiˈja?
25:45b.MAT.025.045 Me kxel ntzaqˈwiˈn: Okxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, tkyaqilxjo mi s‑ok kybˈinchiˈn kyiˈjjo tal yaj, mo tiˈj jun aˈlaj, ayeˈ kˈuˈjlinqexix wuˈn; toj twutz Dios, wiˈja mi s‑oke kybˈinchiniˈy.
25:46b.MAT.025.046 Ayetziˈn xjal luˈn kchi xeˈl toj najin te jun majx. Me ayetziˈn tzˈaqleqe, kchi xeˈl toj tkabˈ kychwinqil, a nlayx bˈaj.
26
26:1b.MAT.026.001 Tbˈajlinxiˈ tyolin Jesúsjo yol lo, tzaj tqˈmaˈn qeˈy, awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin:
26:2b.MAT.026.002 Ikytziˈn tzeˈnku bˈiˈn kyuˈn, noq kabˈe qˈij chˈintl, tuˈn tbˈajjo nintz qˈij te Xjan Qˈij, ex ayintzin weˈ, a Tkˈwal Ichin, kchin xel qˈoˈn toj kyqˈobˈxjal, tuˈn nkubˈ kybˈyoˈn twutz cruz, chi Jesús.
26:3b.MAT.026.003 Kyojjo qˈij anetziˈn, aye kynejil pale exqetziˈn xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil ex jniˈ nejinel kyxol aj Judiy ma bˈaj kychmoˈn kyibˈ tojjo tja tnejilxix pale, a Caifás tbˈi.
26:4b.MAT.026.004 Ex ma bˈaj kyjyoˈn tumil, tzeˈn tuˈn ttzyet Jesús kyuˈn tukˈa sbˈubˈl, ex tuˈn tkubˈ kybˈyoˈn.
26:5b.MAT.026.005 Me bˈaj kyyolin, qa nya toj nintz qˈij te Xjan Qˈij, tuˈntzintla mi bˈaj jaw tiljxjal kyiˈj.
26:6b.MAT.026.006 Attaq Jesús tojjo kojbˈil Betania toj tja Simun, jun xjal otaq tzˈel weˈ tuˈn txˈaˈk.
26:7b.MAT.026.007 Antza, tzaj laqˈe jun qya qˈiˈntaq jun tal ẍunk tuˈn, bˈinchin tuˈn jun wiq abˈj tbˈanilx wen, ex nojnin tukˈa jun wiq jupsbˈil manyor wiˈyil wen, nardo tbˈi. Tzmataq qˈuqle Jesús tiˈj meẍ, tej tok tsuˈn qya jupsbˈil tiˈj twiˈ Jesús.
26:8b.MAT.026.008 Me atzaj teˈ xi qkaˈyiˈn, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin, bˈeˈx tzaj qqˈoja, ex o jaw yolbˈiˈn tiˈj, ex xi qqˈmaˈn: ¿Tiˈtzila qe ma txi tyajin qya qˈanbˈil anetziˈn?
26:9b.MAT.026.009 Noqit noq xi tkˈayin, matla wiˈyin, ex atzintlaˈ pwaq matla txiˈ te mojbˈil kye yaj.
26:10b.MAT.026.010 Atzaj teˈ tok tbˈiˈn Jesús ikyjo, bˈeˈx tzaj tqˈmaˈn qeˈy: ¿Tin qe n‑ok kyilinjiˈy qya lo? Quˈn atzin ma tbˈinchin wiˈja tbˈanilx wen.
26:11b.MAT.026.011 Quˈn bˈapeˈ kye yaj loqe kye iteˈ axsa kyxola, me metzin weˈ, mi chin tenl weˈ kyukˈiy.
26:12b.MAT.026.012 Quˈn atziˈn ma jax tqoˈn jupsbˈil wiˈbˈaja, noq tuˈn tbˈaj tbˈinchin nxmilila, aj tkux muqet.
26:13b.MAT.026.013 Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, jaˈchaqx kubˈ yolit teˈ Tbˈanil Tqanil wiˈja tkyaqil twutz txˈotxˈ, ex kˈwel yolitjo ma kubˈ tbˈinchin qya wiˈja te jun naˈbˈl tejo qya lo.
26:14b.MAT.026.014 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, atzin Judas Iscariot, jun t‑xnaqˈtzbˈin Jesús, bˈeˈx xiˈ kyukˈa kynejil pale,
26:15b.MAT.026.015 ex xi tqanin kye: ¿Jteˈ aku tzaj kyqˈoˈn weˈy, tuˈn t‑xi nqˈoˈn Jesús toj kyqˈobˈa? Kˈaˈ txi qqˈoˈn lajaj toj kaˈwnaq saqpwaq, chi chiˈ.
26:16b.MAT.026.016 Oktzin ten Judas jyol tumil, tzeˈn tten tuˈn t‑xi tqˈoˈn toj kyqˈobˈ.
26:17b.MAT.026.017 Tojjo tnejil qˈij te Waˈj Pan, a waˈj pan ntiˈ txˈamsbˈilte nxiˈ, o xi laqˈeˈy tkˈatz Jesús, ex xi qqaniˈn te: ¿Jaˈtzin tajiy tuˈn tkubˈ qbˈinchinjiˈy wabˈj te ikyˈsbˈil Xjan Qˈij?
26:18b.MAT.026.018 Ex tzaj ttzaqˈwin Jesús: Ku kyxiˈy toj tnam toj tja jun ichin, ex kyqˈmanxa te: Chiˈ xnaqˈtziljo kyjaluˈn: Chˈix tpon or tuˈn nkyima. Tuˈnpetziˈn, waja tuˈn tkubˈ ikyˈsit Xjan Qˈij toj tjay junx kyukˈa nxnaqˈtzbˈiˈn chichkujiˈy.
26:19b.MAT.026.019 Ex kubˈ kybˈinchin junjun qxola, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin, tzeˈnkuxjo tzaj tqˈmaˈn. Ex kubˈ kybˈinchin wabˈj te Xjan Qˈij.
26:20b.MAT.026.020 Atzaj teˈ qok yupj, kubˈ qe Jesús tiˈj meẍ qukˈiy, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin.
26:21b.MAT.026.021 Ex tzmataq nqo waˈn, tzaj tqˈmaˈn Jesús qeˈy: Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, at jun kyeˈ kxel qˈoˈn weˈy toj kyqˈobˈxjal, chiˈ.
26:22b.MAT.026.022 Tuˈntziˈn ikyjo, bˈeˈx o bˈaj jaw bˈisiˈn, ex junjunku o ok ten qanilte: WAjaw, ¿Meqa ayiˈn? qo chijiˈy.
26:23b.MAT.026.023 Ex tzaj ttzaqˈwin Jesús qeˈy: Atziˈn jun, a nkux tmulin twa junx wukˈiy; atzin kxel qˈoˈn wejiˈy toj kyqˈobˈxjal.
26:24b.MAT.026.024 Okx kbˈajilx wiˈja, ayiˈn Tkˈwal Ichin, tzeˈn ntqˈmaˈn Tyol Dios, tuˈn nxi kˈayiˈn. Me atzin kxel kˈayin weˈy, noqxpet mi s‑ul itzˈje twutz txˈotxˈ.
26:25b.MAT.026.025 Bˈeˈx jaw yolin Judas, a tuˈntaq t‑xi kˈayinte, ex xi tqˈmaˈn: Xnaqˈtzil, ¿Mej qa ayiˈn? Xi ttzaqˈwin Jesús te: Axa ma qˈmante.
26:26b.MAT.026.026 Nqo waˈntaqa, tej tjaw ttzyuˈn Jesús jun pan, ex xi tqˈoˈn chjonte te Dios tiˈj; ex kubˈ tpiẍin, ex xi tsipin qeˈy, awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin, ex tzaj tqˈmaˈn: Kywanxjiˈy lo, quˈn atzin nxmililjiˈy.
26:27b.MAT.026.027 Ex tzaj ttzyuˈn jun tkˈwel kˈwabˈj tukˈa vin, ex xi tqˈoˈn chjonte te Dios tiˈj; xi tqˈoˈn qeˈy, ex tzaj tqˈmaˈn: Chi kˈwaˈn tojjo tkˈwel kˈwabˈj lo kykyaqilxa,
26:28b.MAT.026.028 quˈn atziˈn nchkyˈeljiˈy, jun akˈaj tumil, a bˈantnin tiˈj tuˈn Dios, tuˈn kykyijxjal toj wen tukˈa. Quˈn a nchkyˈela k‑elil chitj te chojbˈil kyilxjal.
26:29b.MAT.026.029 Me kxel nqˈmaˈn kyeˈy, mi chin kˈwaˈntla tiˈjjo kˈwabˈj luˈn tzmaxiˈ aj qkˈwan junx kyukˈiy tzma toj Tkawbˈil nMaˈn toj kyaˈj.
26:30b.MAT.026.030 Tej tbˈaj qbˈitziˈn jun bˈitz, bˈeˈx o xiˈy twiˈ wutz Olivos.
26:31b.MAT.026.031 Teˈ qkaniˈn antza, tzaj tqˈmaˈn Jesús qeˈy: Tojjo qnikyˈin luˈn, jotqexa k‑elil tqˈuqbˈil kykˈuˈja wiˈja, tzeˈnkuxjo ntqˈmaˈn toj Tuˈjil Tyol Dios: Kˈwel nbˈyonjiˈy kyikˈlel, ex ayetziˈn rit kchi bˈajelil tilj, chiˈ.
26:32b.MAT.026.032 Me ajtzin njaw anqˈiˈntla, kchin kˈwel neja kywutza toj Galiley.
26:33b.MAT.026.033 Me ante Pegr xi ttzaqˈwin: Ex qa kykyaqilx s‑el kyiˈn tqˈuqbˈil kykˈuˈj tiˈja, me mina weˈ, chi Pegrjo.
26:34b.MAT.026.034 Me xi tqˈmaˈn Jesús te: Twutzxix kxel nqˈmaˈn teˈy, tojxjo qnikyˈin lo, a naˈmtaqx toqˈ tman ekyˈ, otaq chin kubˈ tewiˈn oxe maj kywutzxjal, ex kxel tqˈmaˈn kye qa nya ojtzqiˈnqiˈn tuˈnch.
26:35b.MAT.026.035 Ex xi tqˈmaˈn Pegr: Exla qa ma chin kyim weˈ tukˈiy, me nlayx kubˈ wewiˈn. Ex ikyxjo qqˈmaˈy qkyaqila.
26:36b.MAT.026.036 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, bˈeˈx xiˈ Jesús qukˈiy toj jun najbˈil, Getsemaní tbˈi. Tej qkaniˈn antza, tzaj tqˈmaˈn Jesús qeˈy: Ku kykyij qeˈy tzaluˈn. Ma chinka naˈl Dios tzachiˈn.
26:37b.MAT.026.037 Oˈkqex Pegr i xi tkˈleˈn exqetziˈn tkˈwal Zebedey, a Juan ex Santyaw, ex tzaj txqan bˈis toj tanmin ex txqan tzqij tzibˈaj,
26:38b.MAT.026.038 ex xi tqˈmaˈn kye: Ma tzajx txqan bˈis toj wanmiˈn, nyakutzaj chin kyimila. Chi tenkjtziˈn tzaluˈn, me noq tzaj kywatla.
26:39b.MAT.026.039 Xi laqˈe Jesús najchaq chˈintl kykˈatz, ex kubˈ mutxe twutz txˈotxˈ naˈl Dios, ex chiˈ kyjaluˈn: NMaˈn, chin tklomila te tkyaqil jniˈ kkyˈelix wuˈn; me noqit nya a tzeˈnku waja, qalaˈ atla tzeˈnkuxjo taja.
26:40b.MAT.026.040 Bˈeˈx meltzˈaj kykˈatz oxe t‑xnaqˈtzbˈin. Atzaj teˈ tul kykˈatz, xi tqˈmaˈn te Pegr: ¿Ma mitzin s‑elx jun or kywatla wukˈiy?
26:41b.MAT.026.041 Kyimil kywatla, ex kux chi bˈaj naˈn Dios, tuˈn mina chi kubˈ tzˈaqa toj tqˈobˈ tajaw il, quˈn kyaja tuˈn tkubˈ kybˈinchinjiˈy a taj Dios, me alkyetz kuj n‑ele te kyeˈy tuˈn tbˈant.
26:42b.MAT.026.042 Xiˈ toj tkabˈ majin naˈl Dios. Chiˈ kyjaluˈn: Ay nMaˈn, qa ntiˈx tumil tuˈn mi tzikyˈx xiˈ luˈn wuˈn, bˈinchimtzinjiy a taja wukˈiy.
26:43b.MAT.026.043 Tej tmeltzˈaj juntl majl kykˈatzjo t‑xnaqˈtzbˈin, ex ikyxljo, nchi ktantaql, teˈ kyel knetl tuˈn, quˈn mix kypaˈyix watl.
26:44b.MAT.026.044 Ex bˈeˈx i kyij ttzaqpiˈn, ex bˈeˈx xiˈ toj tox majin naˈl Dios. Ex ayex tyoljo i xi tqˈmaˈn toj tnaˈj Dios.
26:45b.MAT.026.045 Atzaj teˈ tmeltzˈaj jaˈ iteˈye oxe t‑xnaqˈtzbˈin, xi tqˈmaˈn kye: ¿Ma tzunxsin nchi ktaˈn, ex nchi ajlaˈn? Ma pon or tuˈn nxi qˈoˈn ayiˈn, a Tkˈwal Ichin, toj kyqˈobˈ aj il.
26:46b.MAT.026.046 ¡Kux chi jaw weˈksa! ¡Qoˈqe! Quˈn luˈ tzul a kxel kˈayin weˈy.
26:47b.MAT.026.047 Tzmataq nyolin Jesús, teˈ tul Judas, a jun t‑xnaqˈtzbˈin. Ex lipcheqektaq txqan xjal tiˈj, qˈimile jniˈ kykxbˈil, a at kyste te bˈiˈybˈil, ex jniˈ kytze te kybˈujbˈil. Aye xjal luˈn otaq chi tzaj kychqˈoˈn kynejil pale ex kyuˈn nejinel kyxol aj Judiy.
26:48b.MAT.026.048 Otaq bˈaj tqˈmaˈn Judas kye, tzeˈn ttxolil tuˈn tel tnikyˈtzajil: Ankyeˈ k‑okil nmaˈtziˈn, atziˈn. Bˈeˈx kˈaˈ tzˈok kytzyuˈn.
26:49b.MAT.026.049 Tuˈnpetziˈn, tzaj laqˈexix tkˈatz Jesús, ex xi tqˈmaˈn: Chin qˈolbˈiˈn, Xnaqˈtzil, chiˈ. Exsin el tmaˈtzin Judas Jesús.
26:50b.MAT.026.050 Xi tqˈmaˈn Jesús te: ¡Ay wukˈa! Ankye ma tzula bˈinchilte, ¡Bˈinchinkutziˈn! Bˈeˈxsin i tzaj laqˈe txqantl, ex ok kytzyuˈn Jesús, ex el qititin kyuˈn.
26:51b.MAT.026.051 Me attaq jun tukˈa Jesús jatz tiˈn tkxbˈil toj tja, ex el tjaspin tẍkyin jun taqˈnil tnejilxix pale.
26:52b.MAT.026.052 Me xi tqˈmaˈn Jesús: Qˈonkux tkxbˈila toj tkubˈil. Quˈn kykyaqilxjo nchi bˈujin tukˈa kxbˈil, ex tukˈa kxbˈil kchi kyimile.
26:53b.MAT.026.053 ¿Ma mitzin bˈiˈn tuˈn, noqit waja txi nqaniˈn te nMaˈn, tuˈn ttzaj tsmaˈn jun kabˈlajaj chˈuq angel klol weˈ, jaˈlinxitla tzaj tqˈoˈn?
26:54b.MAT.026.054 Me qa ma kubˈ nbˈinchiˈn ikyjo, ¿Tzeˈntzin ttentz tuˈn tjapiˈn a tzˈibˈiˈn toj Tuˈjil Tyol Dios, qa iltaq tiˈj tuˈn tbˈaj tkyaqiljo ikyjo?
26:55b.MAT.026.055 Ex bˈeˈx xi tqanin Jesús kye jniˈ xjal: ¿Tiquˈn ma chi ula tukˈa kykxbˈila ex jniˈ kytzeˈy, tuˈn nxi qititiˈn kyuˈn nyakuj jun ileqˈqiˈn toj kywutza? ¿Ma nyatzin nchin xnaqˈtziˈn kyxola toj tnejil ja te naˈbˈl Dios tkyaqil qˈij? ¿Tiquˈn mix in ele qititintza kyuˈn antza?
26:56b.MAT.026.056 ¡Me nya tiquˈnil! Quˈn tkyaqiljo lo bˈantninl tiˈj tuˈn tjapiˈn tzeˈnku kyyoleˈ yolil Tyol Dios ojtxe, ex i kubˈ tzˈibˈin tojjo Tuˈjil Tyol Dios. Ex bˈeˈx kyij qtzaqpiˈn, a awoˈy t‑xnaqˈtzbˈin, tjunalx. Bˈeˈx o bˈaj kubˈe toj bˈe.
26:57b.MAT.026.057 Me ayetziˈn i xi tzyuˈnte Jesús twutz Caifás, a kynejilxix pale, a jaˈ otaq tzˈoke kychmoˈne kyibˈjo jniˈ xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil exqetziˈn nejinel kyxol aj Judiy.
26:58b.MAT.026.058 Me najchaq lipchexitaq Pegr tzma tpeˈn tja kynejilxix pale, a jaˈ otaq tzˈokxi Jesús, ex kyij qe antza kyxol xoˈl qˈaqˈ yolte tiˈtaq kbˈajil tiˈj Jesús.
26:59b.MAT.026.059 Ayetziˈn kynejil pale exqetziˈn kynejilxjal, ex kykyaqilxjo txqantl kawil nchi bˈaj jyontaq tumil exla qa nya twutz, tzeˈn tten tuˈn tkubˈtaq tzˈaq toj jun til, tuˈn tkyim.
26:60b.MAT.026.060 Me mix ja knete jun til kyuˈn, exla qa ma nintzxjal o tzaj patilte. Me tbˈajlinxiˈ ikyjo, i kaninxpen kabˈetz qˈmalte:
26:61b.MAT.026.061 Atzin ichin lo o tqˈma, qa tuˈntaq tkubˈ tyuchˈin tnejil ja te qnaˈbˈl Dios, ex toj oxe qˈij noq bˈantninl t‑xel tuˈnch.
26:62b.MAT.026.062 Me anteˈ tnejilxix pale jaw weˈks, ex xi tqanin te Jesús: ¿Tiquˈn mi ntzaj ttzaqˈwiˈn chˈin? ¿Tiˈxsiˈn nkyqˈmaˈnxjal tiˈja?
26:63b.MAT.026.063 Me ntiˈx te Jesús xi ttzaqˈwin. Me xi tqˈmaˈn tnejilxix pale te: Twutz Dios itzˈ ex tiˈj tbˈi, kxel nqaniˈn teˈy tuˈn ttzaj tqˈmaˈn, qa twutzxix qa ajiy Crist, a Tkˈwal Dios.
26:64b.MAT.026.064 Xi ttzaqˈwin Jesús: Ikytziˈn tzeˈnku ma tqˈmay. Ex ikyx wejiˈy kxel nqˈmaˈn: Ok kylaˈbˈila a ayiˈn Tkˈwal Ichin, aj nkubˈ qeˈy toj tman qˈobˈjo Dios, a nimxix tipin, ex aj nmeltzˈaja toj muj toj kyaˈj.
26:65b.MAT.026.065 Teˈ tqˈmante ikyjo, noqx el kyimjo kynejilxix pale, ex bˈeˈx xi lipin laqil kye t‑xbˈalin tuˈn tqˈoj, ex tqˈma: Ayetziˈn tyoljo maˈ ichin luˈn noq nxoˈn yol tiˈj Dios. ¿Tiqeˈ txqantl tstiyil qe? A ayekuy ma chi bˈin teˈ tyol, a nya wenqe.
26:66b.MAT.026.066 ¿Mo tzeˈn chˈin kyeˈ toj kywutz? Ex atzin kyexjal xi kytzaqˈwin: Axte at tpaj tiˈjx, ex toj tilx tuˈn tkyim, chi chiˈ.
26:67b.MAT.026.067 Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx bˈaj joˈkx kytzuˈbˈin toj twutz, ex bˈaj kybˈyoˈn. Ex junjuntl bˈaj okx tzˈajchinte toj twutz,
26:68b.MAT.026.068 ex xi kyqanin te: Qa ajiy Crist, a skˈoˈnxix tuˈn Dios, pontzin tiˈj, ankyeˈ s‑ok tzˈajchintiy.
26:69b.MAT.026.069 Ex qˈuqletaq Pegr twiˈ peˈn, tej t‑xi laqˈe jun txin tkˈatz, a bˈinchil wabˈj. Ex xi tqˈmaˈn te: Ex ikyx tejiy; ajintaq te nbˈettaq tukˈa Jesús aj Galiley.
26:70b.MAT.026.070 Me bˈeˈx kubˈ tewin Pegr twutz tkyaqil, ex xi tqˈmaˈn: Ntiˈ bˈiˈn wuˈn tiˈ qiˈjil nyoliniych.
26:71b.MAT.026.071 Ex bˈeˈx xi laqˈe twutz tjpel ja, jaˈ iwle tuˈn juntl. Ex xi tqˈmaˈn kye txqantl: Ex ikyx teˈ luˈn nbˈettaq tukˈa Jesús aj Nazaretch.
26:72b.MAT.026.072 Ex bˈeˈx kubˈ tewin Pegr juntl majl: Twutzx Dios kxel nqˈmaˈn, mi ojtzqiˈn wejiˈy ichin anetziˈn.
26:73b.MAT.026.073 Me matxitaq chˈintl, jniˈ iteˈtaq antza i xi laqˈe tkˈatz Pegr, ex xi kyqˈmaˈn te: Ex ikyx tejiy ajin te kyukˈa, quˈn noq tiˈjjo yoliˈn n‑ele qnikyˈa tiˈj.
26:74b.MAT.026.074 Me oktzin ten Pegr qˈol qanbˈil tibˈajx, ex xi tqˈmaˈn: Twutz Dios, mi ojtzqiˈnx wejiˈy ichin wuˈn anetziˈn. Ex njawku oqˈ ekyˈ.
26:75b.MAT.026.075 Ex bˈeˈx ul julkˈaj toj tkˈuˈj Pegr tiˈj tqˈma Jesús te: A naˈmxtaq toqˈ ekyˈ, ok kchin kˈwel tewiˈn oxe maj. Ex bˈeˈx etz Pegr antza, ex ox tzˈoqˈx wen.
27
27:1b.MAT.027.001 Atzaj teˈ qsqix, kykyaqiljo kynejil pale ex jniˈ nejinel kye Judiy i bˈaj kyij bˈant, tuˈn tkubˈ bˈyet Jesús.
27:2b.MAT.027.002 Ex bˈeˈx bˈaj kyjtzˈoˈn, ex xi kyiˈn, ex xi kyqˈoˈn toj tqˈobˈ Pilat, aj kawil.
27:3b.MAT.027.003 Ante Judas, a xi kˈayinte, tej tok tkaˈyin tkyij bˈant tiˈj tuˈn tkyim Jesús, ulx toj tkˈuˈj, ex bˈeˈx aj tmeltzˈin aj lajaj toj kaˈwnaq saqpwaq tzaj ttzyuˈn kye kynejil pale exsin kynejilxjal aj Judiy,
27:4b.MAT.027.004 ex xi tqˈmaˈn: Ma chin bˈinchiˈn il, tuˈn xi nkˈayiˈn jun xjal, a ntiˈ til. Me ankyexjal xi kytzaqˈwin: ¿Yajtzin qeˈ? ¿Tiˈn qeˈ qaj tiˈj teˈ? Kˈaˈ tli tejiy.
27:5b.MAT.027.005 Me ante Judas bˈeˈx xi t‑xoˈn pwaq toj tnejil ja te naˈbˈl Dios, ex bˈeˈx xiˈ, ex bˈeˈx jaw tjtzˈoˈn tqul te jun majx.
27:6b.MAT.027.006 Ayetzin kyeˈ kynejil pale, jaw kyiˈn pwaq, ex kyqˈma: Mi kux mujbˈit teˈ pwaq luˈn toj kˈuˈbˈl oyaj toj tja Dios, quˈn ma tzˈokin te loqˈbˈil jun chwinqil, chi chiˈ.
27:7b.MAT.027.007 Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx kyij bˈant, tuˈn tlaqˈet jun txˈotxˈ, toktaq tbˈi te Ttxˈotxˈil Bˈinchil Kˈwil, tuˈn pwaq anetziˈn, jaˈ tuˈn kybˈaj kux muqetjo jniˈ bˈetin xjal toj Jerusalén, aj kykyim.
27:8b.MAT.027.008 Tuˈnpetziˈn, bˈeˈx kyijx tbˈi txˈotxˈ anetziˈn: Ttxˈotxˈil Chikyˈ; ax tbˈi tok jaˈlin.
27:9b.MAT.027.009 Ikytziˈn japine bˈajjo yol, a kyij ttzˈibˈin Jeremías, a yolil Tyol Dios ojtxe, tej tqˈma: Tzaj kytzyuˈn lajaj toj kaˈwnaq saqpwaq, a twiˈ ok kyqˈoˈn aj Israel.
27:10b.MAT.027.010 Tuˈntzintzjo lo, tzaj kylaqˈoˈn jun txˈotxˈ, a ttxˈotxˈil bˈinchil kˈwil, tzeˈnkuxjo tqˈma tAjaw Tkyaqilch.
27:11b.MAT.027.011 Xi qˈiˈn Jesús twutz Pilat, a aj kawil, exsin xi tqanin te: ¿Atzinjiy a nmaq kawil kye Judiych? Axa ma qˈmante, chi Jesús.
27:12b.MAT.027.012 Ayetzin kyeˈ kynejil pale exqetziˈn jniˈ nejinel kyxolx Judiy i ok ten stzˈimil tiˈj. Me ntiˈ te Jesús xi ttzaqˈwin.
27:13b.MAT.027.013 Tuˈnpetziˈn, xi tqˈmaˈn Pilat te: ¿Ma mitzin ntbˈinjiy tkyaqiljo nkyqˈmaˈnxjal tiˈja?
27:14b.MAT.027.014 Me ntiˈ jun te Jesús tyol xi ttzaqˈwin. Ex noqx jaw kaˈylaj Pilat.
27:15b.MAT.027.015 Me ante Pilat, a aj kawil, aj tikyˈ junjun Xjan Qˈij, kukx nxi ttzaqpiˈntaq jun xjal, a tkuˈxtaq toj tze. Me nejtaq nxi tqanin alkye kyajxjal tuˈn t‑xi tzaqpet.
27:16b.MAT.027.016 Me kyojjo qˈij anetziˈn, attaq jun xjal tkuˈxtaq toj tze, nimxtaq tyolajtz, Barrabás tbˈi.
27:17b.MAT.027.017 Atzaj teˈ tok kychmoˈnxjal kyibˈ, xi tqanin Pilat kye: ¿Ankyeˈ kyaja tuˈn t‑xi ntzaqpiˈn: A Barrabás, mo a Jesúsj, a tok tbˈi te Crist? chiˈ.
27:18b.MAT.027.018 Xi tqanin kyexjal, quˈn otaq tzˈel tnikyˈ te, qa noq tuˈn tlochˈj kykˈuˈj kynejil pale, otaq txi kyqˈoˈne Jesús tuˈn tkyim.
27:19b.MAT.027.019 Me tzmataq tokx Pilat toj tkawbˈil, tej t‑xi tsmaˈn t‑xuˈjil tqanil te: Mi tzˈok tqˈoˈn tibˈa tiˈj Jesús, a tzˈaqle, quˈn ma tzˈok jun nwutzikyˈa atximay qnikyˈin, me tixqex wen, noq tuˈn tpajjo ichin anetziˈn.
27:20b.MAT.027.020 Me ayetzin kyeˈ kynejil pale exqetziˈn nejinel kye aj Judiy, i bˈaj kyxmoxin jniˈ xjal, tuˈn t‑xi kyqanin tuˈn t‑xi ttzaqpiˈn Barrabás, ex tuˈn tkubˈ bˈyoˈn Jesús.
27:21b.MAT.027.021 Me xi tqanin Pilat kye: ¿Ankyeˈ kyaja kyxoljo kabˈe, tuˈn t‑xi ntzaqpiˈn? A Barrabás, chi chiˈ.
27:22b.MAT.027.022 Ex xi tqanin Pilat kye: ¿Tzeˈntzin k‑okile Jesústz wuˈn, a tok tbˈi Crist? Xi kytzaqˈwin kykyaqilx: Pejkˈinka twutz cruz, tuˈn tkyim.
27:23b.MAT.027.023 Xi tqanin Pilat kye: ¿Tiquˈn? ¿Tiˈxsiˈn nya wen ma tbˈinche? Me i jaw ẍchˈinxjal juntl majl: Pejkˈinka twutz cruz, tuˈn tkyim.
27:24b.MAT.027.024 Tej tok tkaˈyin Pilat, ntiˈxtaq tumil tuˈn tcheˈwx kywiˈxjal, qalaˈ noqx kyjaˈtaq txiˈ toj il, xi tqanin chˈin aˈ, tuˈn ttzaj qˈiˈn, exsin el ttxjoˈn tqˈobˈtz kywutzxjal te jun yekˈbˈil qa nya ajintaq tiˈj Jesús, exsin xi tqˈmaˈntz: ¡Ntiˈx weˈ npaj tiˈj tkyimliˈn xjal lo, quˈn ntiˈx til! ¡Kyukˈaxlaˈy taˈye luˈn!
27:25b.MAT.027.025 Ex kykyaqilxjal xi kytzaqˈwin: Kˈaˈ qliˈy kyukˈax qkˈwala, quˈn awoˈy at qpaj tiˈjjo tkyimlin.
27:26b.MAT.027.026 Bˈeˈxsin xi ttzaqpiˈn Pilattz a Barrabás, ex xi tqˈmaˈn tuˈn ttzyet tjubˈchajtz Jesús, ex xi tqˈoˈn, tuˈn tok kypejkˈin twutz cruz.
27:27b.MAT.027.027 Tbˈajlinxiˈ ikyjo, ayetziˈn xoˈl qˈaqˈ te kawil, xi kyiˈn Jesús toj ja te kawbˈil, ex ok kychmoˈn tkyaqil chˈuq xoˈl qˈaqˈ tiˈjile.
27:28b.MAT.027.028 Ex bˈeˈx el kyiˈn t‑xbˈalin, ex ok kyqˈoˈn juntl xbˈalin tiˈj, kyaq kaˈyin, tzeˈnku kyxbˈalin jun nmaq kawil.
27:29b.MAT.027.029 Jax kysiˈpin jun tqan txˈiˈx toj twiˈ tukˈax ttxˈiˈxil. Ex xi kyqˈoˈn jun tze toj tman qˈobˈ tzeˈnkuˈ kyvar nmaq kawil. Exsin i kubˈ meje twutz, me noq tuˈn kyxmayin tiˈj, ex xi kyqˈmaˈn te: Nimxit tbˈiy, ay nmaq kawil kye aj Judiy, chi chiˈ.
27:30b.MAT.027.030 Ex bˈaj ok kytzuˈbˈin tiˈj, ex axjo ttze el kyiˈn, tuˈn tkux kyjemin toj twiˈ.
27:31b.MAT.027.031 Tej kybˈaj xmayin tiˈj, el kyiˈn t‑xbˈalin, a ok kyqˈoˈn, ex ok kyqˈoˈnljo axjo t‑xbˈalintaq toktaq, ex bˈeˈxsin xi kyiˈntz, tuˈn tjaw pejkˈin twutz cruz.
27:32b.MAT.027.032 Tej kyetz antza, jyet jun ichin kyuˈn aj Cirene, Simun tbˈi, ex ok kyqˈoˈn il tij tuˈn t‑xi tiqin tcruz Jesús,
27:33b.MAT.027.033 tuˈn tpon tzma toj jun najbˈil Gólgota tbˈi, atzin tzˈelpineˈ bˈibˈaj ikyjo: Jaˈ taˈ tbˈaqil twiˈ kyimnin.
27:34b.MAT.027.034 Antza xi kyqˈoˈne vin te tkˈwa Jesús smaˈnkux tukˈa taˈl kˈul manyor kˈax wen, tuˈn mi tnaˈye kyixkˈoj. Me atzaj teˈ tkubˈ tnikyˈbˈin Jesús, mix xaˈye tuˈn.
27:35b.MAT.027.035 Atzaj teˈ tbˈaj kypejkˈin twutz cruz, ayetziˈn xoˈl qˈaqˈ i bˈaj ok ten saqchal tiˈjjo t‑xbˈalin Jesús; ex bˈaj jaw kyxoˈn kyxol, ex ankye tuˈn tkanbˈin tiˈj. Quˈn iltaq tiˈj tuˈn tjapiˈn a kubˈ ttzˈibˈin yolil Tyol Dios ojtxe: Kubˈ kysipin nxbˈaliˈn kyxol, ex i bˈaj saqchan tiˈjch.
27:36b.MAT.027.036 Ex bˈeˈx i bˈaj kubˈ qe xqˈuqilte.
27:37b.MAT.027.037 Ok kypejkˈin jun tzˈlan tibˈaj twiˈ, jaˈ tzˈibˈinke tiquˈnil kubˈ kybˈyoˈne. Chiˈ kyjaluˈn: Ate Jesúsjo, a Nmaq Kawil kye aj Judiy.
27:38b.MAT.027.038 Ex i jaw pejkˈinl kabˈe ileqˈ tukˈa twutz cruz, jun toj tman qˈobˈ ex jun toj tẍnayaj.
27:39b.MAT.027.039 Ex jniˈqe xjal nchi bˈaj ikyˈxtaq antza, noqx nchi bˈaj yasintaq tiˈj, ex noqx nja kyyekin tiˈj kywiˈ te kyxmaybˈil tiˈj,
27:40b.MAT.027.040 ex nxi kyqˈmaˈntaq: ¿Nyakutzin atejiy nqˈmante tuˈn tjaw yuchˈin teˈ tnejil ja te naˈbˈl Dios, exsin tuˈn tbˈant juntl tuˈn toj oxe qˈij? Klomiltzin tibˈa jaˈlin, ex qˈinkutz tibˈa twutz cruz, qa twutzxix qa ajiy Tkˈwal Dios.
27:41b.MAT.027.041 Ex ikyxjo, nchi bˈaj xmayintaqjo jniˈ kynejil pale exqetziˈn xnaqˈtzil tiˈj ojtxe kawbˈil junx kyukˈa nejinel kyxol aj Judiy, ex nkubˈ kyqˈmaˈntaq twutz Jesús, me noq tuˈn tok tbˈiˈn:
27:42b.MAT.027.042 ¿Tzeˈn tten nbˈaj klettaq junjuntl xjal tuˈn, me antetz, mix klet‑x tuˈnx tibˈ? ¿Ma nyaˈtziˈn nmaq kawil qibˈaj, a awo aj Israel? In tkuˈtz twutz cruz jaˈlin, tuˈn t‑xi qnimin.
27:43b.MAT.027.043 Quˈn qˈuqletzila tkˈuˈjtz tiˈj Dios. In tklettz tuˈn Dios jaˈlin, qa twutzx qa taj Dios tiˈj. ¿Ma nyatzin axtz qˈmante, qa Tkˈwal Dios?
27:44b.MAT.027.044 Ex majqexpe ileqˈ, ayeˈ pejkˈinqektaq tukˈa twutz cruz, i bˈaj xmayintaq tiˈj.
27:45b.MAT.027.045 Teˈ tok kabˈlaj qˈij, ex tzmaxi toj oxe or te qale, bˈeˈx ok yupj twutz txˈotxˈ.
27:46b.MAT.027.046 Ax orjo jaw ẍchˈin Jesús kujxix wen, ex tqˈma: Eli, Eli, ¿Lama sabactani? Atzin tzˈelpineˈ yol lo, NMan Dios, nMan Dios, ¿Tiˈxsin quˈn ma chin kyij ttzaqpiˈn?
27:47b.MAT.027.047 Ayetziˈn junjun iteˈtaq antza ok kybˈiˈn, ex kyqˈma: Lu nqˈolbˈin tiˈj Elías, a yolil Tyol Dios ojtxe.
27:48b.MAT.027.048 Ex jun paqx el rinin jun jyolte chˈin bˈuˈẍ. Kux tmulin toj vin txˈam, ex ok tkˈloˈn tiˈj twiˈ jun ptzˈan, tuˈn t‑xi tkˈwaˈn Jesús.
27:49b.MAT.027.049 Me ayetzin kyeˈ txqantl xi kyqˈmaˈn: Ex tenkuj. Jekytzin tzul Elías klolte.
27:50b.MAT.027.050 Ex jaw ẍchˈin Jesús juntl majl kujxix wen, teˈ tel kyim.
27:51b.MAT.027.051 Atzin xbˈalin tokxtaq tojjo tnejil ja te naˈbˈl Dios, bˈeˈx kubˈ laqj te kabˈe; tzaj xkye tiˈjjo ttxaˈn jawl, tuˈn tkˈuˈl kanin tiˈjjo juntl ttxaˈn. Ex tzaj luˈlin txˈotxˈ, ex jniˈ abˈj bˈeˈx bˈaj kubˈ kaˈmin,
27:52b.MAT.027.052 exqetziˈn jniˈ kyja kyimnin bˈeˈx bˈaj xi pax, ex ma nintzx nimil tiˈj Dios, bˈeˈx i bˈaj jatz anqˈintl.
27:53b.MAT.027.053 Jniˈqe, a otaq chi etz toj muqbˈilkye, tej tjawlin xi anqˈin Jesús, bˈeˈx i bˈaj xiˈ tojjo xjan tnam Jerusalén, jaˈ i oke kaˈyin kyuˈn nimkuxjal.
27:54b.MAT.027.054 Ajo kynejinel xoˈl qˈaqˈ aj Rom, exqetziˈn nchi xqˈuqintaq tiˈj Jesús, tej kynaˈnte kyaqnajnabˈ ex tkyaqiltaqjo nbˈaj, tzajxix nim kyxobˈil, ex kyqˈma: Twutzx tetz Tkˈwal Diostaq teˈ ichin lo.
27:55b.MAT.027.055 Ex iteˈtaq txqan qya antza nchi kaˈyintztaq najchaq, ayeˈ i ok lipe tiˈj Jesús, atxix toj txˈotxˈ te Galiley, ex aye nchi mojintaq tukˈa.
27:56b.MAT.027.056 Ex kyxoljo qya anetziˈn, attaq Mariy, aj Xleˈn; exsin Mariy, a tnanataq Santyaw ex Jse; exsin kynana tkˈwal Zebedey.
27:57b.MAT.027.057 Tej qok yupj, kanin Jse aj Arimatey, jun ichin qˈinin, a otaq tzˈok lipe tiˈj Jesús.
27:58b.MAT.027.058 Xiˈ Jse tukˈa Pilat qanil t‑xmilil Jesús, ex xi tqˈmaˈn Pilat, tuˈn t‑xi kyqˈoˈn.
27:59b.MAT.027.059 Kuˈtz tiˈn Jse t‑xmilil Jesús, ex kubˈ tbˈaltzˈin toj jun iqbˈil tbˈanilx wen.
27:60b.MAT.027.060 Ex attaq jun jul aˈkxtaq tbˈaj tbˈinchin twutz piky tuˈntaq tajbˈin te. Antza okxi tqˈoˈn t‑xmilil Jesús, ex ok tjpuˈn tukˈa jun ma tij abˈj, ex bˈeˈx aj.
27:61b.MAT.027.061 Me ante Mariy, aj Xleˈn, tukˈaxjo juntl Mariy i kyij qe ttzi jul.
27:62b.MAT.027.062 Toj junxil qˈij, a tojjo qˈij te ajlabˈl, ayetziˈn kynejil pale kyukˈaxjo jniˈ Parisey i bˈaj xiˈ qˈolbˈilte Pilat.
27:63b.MAT.027.063 Ex xi kyqˈmaˈn te: Tata, noq samiˈy; ma tzul julkˈaj toj qkˈuˈja, qa aj maˈ sbˈul xjal tqˈma, tej naˈmtaq tkyim, qa oxe qˈijtaq tkyimlin, aj tjatz anqˈin juntl majl kyxol kyimnin.
27:64b.MAT.027.064 Tuˈnpetziˈn, aj tjapin oxe qˈij, kyjpunkxixjiˈy ttzi jul wen, quˈn noq chi uljo t‑xnaqˈtzbˈin qnikyˈin elqˈil teˈ t‑xmilil, tuˈn tkubˈ kyqˈmaˈntz kyexjal, qa ma jatz anqˈintl juntl majl. Quˈn apen sbˈubˈljo nimxixtl tzeˈnku tnejil.
27:65b.MAT.027.065 Me ante Pilat xi tqˈmaˈn: Ex iteˈ kyxoˈl qˈaqˈa. Kyqˈoˈnqekja te xqˈuqilte. Ku kyxiˈy ex noqit tzeˈn tzˈoka chˈintl tuˈn tjpet‑xix.
27:66b.MAT.027.066 Bˈeˈxsin i xiˈtz, jpulte wen, ex ok kyqˈoˈn juntl jupbˈilte, tuˈn mi yekˈjex. Ex kyij kyoqxenin kye xoˈl qˈaqˈ, tuˈn mi chi ikyˈ ktaneˈ.
28
28:1b.MAT.028.001 Tbˈajlinxiˈ qˈij te ajlabˈl, kyjaˈtaq qsqix toj tnejil qˈij te seman, ate Mariy, aj Xleˈn, tukˈaxjo juntl Mariy, i xiˈ tzma ttzi jul lolte.
28:2b.MAT.028.002 Texjo tqan ttzaj kyaqnajnabˈ kujxix. Ox luˈlinx txˈotxˈ, quˈn jun t‑angel tAjaw Tkyaqil kuˈtz toj kyaˈj, ex ul ttzi jul. El tiˈn ma tij abˈj, a toktaq te jupbˈilte, ex kubˈ qe tibˈaj.
28:3b.MAT.028.003 Me ante angel tzunxtaq nqoptzˈajx tzeˈnku xloqˈlin kyaˈj, ex tok jun t‑xbˈalin manyor sjaninx wen, tzeˈnku ttxa cheˈw.
28:4b.MAT.028.004 Atzaj teˈ tok kykaˈyin xoˈl qˈaqˈ, bˈeˈx i jaw luˈlin, ex bˈeˈx i el kyim tuˈn kyxobˈil.
28:5b.MAT.028.005 Xi tqˈmaˈn angel kyeˈ qya: Mi chi xobˈa. Bˈiˈn weˈ wuˈn, qa nchi jyoˈn tiˈj Jesús, a jaw pejkˈin twutz cruz.
28:6b.MAT.028.006 Me ntiˈ tetz tzaluˈn jaˈlin. Qalaˈ ma jaw anqˈintl, tzeˈnkuxjo tqˈma. Ku kytzaja lolte jaˈ kubˈe qˈoˈne.
28:7b.MAT.028.007 Ex jun paqx ku kyxiˈy qˈmalte kyeˈ t‑xnaqˈtzbˈin, qa ma jaw anqˈintl kyxol kyimnin, ex ok knejil kywutza toj txˈotxˈ te Galiley. Ex antza k‑okile kykaˈyiˈn. Ataqtzin tuˈn t‑xi nqˈmaˈnjiˈy kyeˈy. Atzin jaˈlin, ¡Ma kybˈiˈy!
28:8b.MAT.028.008 Ayen kyej qya jun paqx i etz rinin ttzi jul tuˈn kyxobˈil ex tuˈn kytzaljbˈil. Nchi ajqelin wen tuˈn kyxiˈ qˈmalte kye txqantl.
28:9b.MAT.028.009 Tzunxtaq nchi rinin wen, tej tkubˈ tyekˈin Jesús tibˈ kywutz, ex i ok tqˈolbˈin. Ex i xi laqˈe tkˈatz, i tzaj kychleˈn tqan, ex i kˈulin twutz.
28:10b.MAT.028.010 Ex xi tqˈmaˈn Jesús kye: Mi chi xobˈa. Ku kyxiˈy qˈmalte kye txqantl, ayej lipcheqektaq wiˈja, tuˈn kyxiˈ tzmax toj txˈotxˈ te Galiley. Antza kchin okile kykaˈyiˈn.
28:11b.MAT.028.011 Nchi bˈettaqjo qya, tej kypon xoˈl qˈaqˈ toj tnam, ex i ok ten qˈmalte kye kynejil pale tkyaqiljo otaq bˈaj.
28:12b.MAT.028.012 Tuˈnpetziˈn, aye kynejil pale bˈeˈx ok kychmoˈn kyibˈ kyukˈa nejinel kyxol aj Judiy, tuˈn tkyij bˈant kyuˈn, tuˈn mi tzˈele tqanil. Ex xi kyqˈoˈn nim pwaq kye xoˈl qˈaqˈ,
28:13b.MAT.028.013 tuˈn mi kubˈ kyyoline; qalaˈ tuˈn t‑xi kyqˈmaˈn kyjaluˈn: Toj qnikyˈin, tej s‑aj chˈin qwatla, bˈeˈx ẍi uljo t‑xnaqˈtzbˈin, ex ma txi kyelqˈin t‑xmilil Jesús.
28:14b.MAT.028.014 Ex qa ma tzˈel tqanil toj twiˈ aj kawil tiˈjjo lo, ok kxmoxitil quˈn, tuˈntzin ntiˈ tuˈn tbˈaj kyiˈja.
28:15b.MAT.028.015 Ex ayetzin kyeˈ xoˈl qˈaqˈ xi kytzyuˈn pwaq, ex kubˈ kybˈinchin tzeˈnkuxjo xi qˈmaˈn kye. Ex atzin tqaniljo nimin kyuˈn aj Judiy tzmax toj tqˈijil jaˈlin.
28:16b.MAT.028.016 Awotzin qe, a junlajaj t‑xnaqˈtzbˈin, bˈeˈx o xiˈy toj txˈotxˈ Galiley tzma twiˈ wutz, a jaˈ xi tqˈmaˈne Jesús.
28:17b.MAT.028.017 Tej tok qkaˈyiˈn Jesús, o kˈuliˈn twutz, me attaq junjun qxola attaq kabˈe kykˈuˈj tiˈj.
28:18b.MAT.028.018 Ex tzaj laqˈe Jesús qkˈatza, ex tzaj tqˈmaˈn qeˈy: Ma tzaj tqˈoˈn qMan Dios tkyaqil toklin weˈy toj kyaˈj ex twutz txˈotxˈ.
28:19b.MAT.028.019 Tuˈnpetziˈn, ku kyxiˈy kyukˈaxjal toj tkyaqil twutz txˈotxˈ xnaqˈtzilkye, tuˈn kyok te nxnaqˈtzbˈiˈn. Ex kyqˈonqekuxa toj aˈ, te jawsbˈil aˈ, toj tbˈi Manbˈaj, ex toj tbˈi Kˈwalbˈaj, ex toj tbˈi Xewbˈaj Xjan.
28:20b.MAT.028.020 Ex kyxnaqˈtzinqexa tuˈn tkubˈ kynimiˈn tkyaqiljo ma txi nqˈmaˈn kyeˈy. Twutzxix kxel nqˈmaˈn kyeˈy, loqiˈn intin kyukˈiy tzaluˈn twutz txˈotxˈ, tzmaxi aj tjapin bˈaj tkyaqil.
- Holder of rights
- Multilingual Bible Corpus
- Citation Suggestion for this Object
- TextGrid Repository (2025). Mam Collection. Matthew (Mam). Matthew (Mam). Multilingual Parallel Bible Corpus. Multilingual Bible Corpus. https://hdl.handle.net/21.11113/0000-0016-A71F-A